ચૂંટણીમાં જીત મેળવવા ટ્રમ્પનો નવો દાવ! કેનેડા પરના ટેરિફમાં આપી મોટી છૂટછાટ
અમેરિકામાં યોજાનારી આગામી મધ્યાવધિ ચૂંટણીઓ (Midterm Elections) ના માત્ર બે અઠવાડિયા પહેલા જ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે એક મોટો નિર્ણય લીધો છે. અમેરિકા અને કેનેડા વચ્ચે લાંબા સમયથી ચાલી રહેલા વ્યાપારી તણાવને ઓછો કરવાના હેતુથી ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રે કેનેડાથી આયાત થતી કેટલીક પ્રમુખ વસ્તુઓ પરથી ઈમ્પોર્ટ ટેરિફ (આયાત શુલ્ક) હટાવવાની જાહેરાત કરી છે.
જોકે, રાહત આપવાની સાથે સાથે અમેરિકાએ કેટલીક નવી વસ્તુઓ પર નવા ચાર્જ પણ ઝીંકી દીધા છે. નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે ટ્રમ્પનો આ યુ-ટર્ન સંપૂર્ણપણે ચૂંટણી વ્યૂહરચનાનો જ એક ભાગ છે, જેથી તેમની પાર્ટીને રાજકીય લાભ મળી શકે.

કઈ વસ્તુઓ પર મળી છૂટછાટ અને કઈ વસ્તુઓ પર લાગ્યો નવો ટેક્સ?
વ્હાઇટ હાઉસ દ્વારા જારી કરવામાં આવેલા સત્તાવાર નિવેદન અનુસાર, કેનેડાને આપવામાં આવેલી આ છૂટછાટ સીમિત ક્ષેત્ર સુધી જ લાગુ થશે:
આ વસ્તુઓ પર મળી રાહત: પ્લાયવુડ શીટ, કેટલાક ખાસ પ્રકારના કાગળના ઉત્પાદનો, ઔદ્યોગિક મશીનો અને રેફ્રિજરેશન (કૂલિંગ) સાધનો પરથી ટેરિફ હટાવી લેવામાં આવ્યો છે. આનાથી આ ઉદ્યોગો સાથે જોડાયેલા વેપારીઓને મોટી રાહત મળશે.
આ નવી વસ્તુઓ પર લાગ્યો ટેક્સ: રાહત આપવાની સાથે જ અમેરિકાએ કેટલીક નવી વસ્તુઓને ટેરિફની યાદીમાં સામેલ કરી છે. જેમાં કાર્પેટ (Carpets), ખાસ પ્રકારના વાલ્વ અને વેસ્ટ પ્રોડક્ટ્સ (અપશિષ્ટ ઉત્પાદનો) નો સમાવેશ થાય છે. આ નવા ટેરિફ ૩૦ ઓક્ટોબરથી લાગુ થશે.
ચૂંટણીમાં રિપબ્લિકન પાર્ટીને ફાયદો પહોંચાડવાનો પ્રયાસ
અમેરિકામાં ૩ નવેમ્બરે મધ્યાવધિ ચૂંટણી યોજાવા જઈ રહી છે, જ્યાં ડેમોક્રેટિક પાર્ટી અમેરિકી સંસદ (કોંગ્રેસ) પર ફરીથી નિયંત્રણ મેળવવા માટે પૂરો પ્રયાસ કરી રહી છે. ટ્રમ્પની સખત વેપાર નીતિઓ અને ટેરિફ વોરના કારણે અમેરિકા-કેનેડા સરહદને અડીને આવેલા ‘મેઇન’ (Maine) રાજ્યના સ્થાનિક વેપારને ભારે નુકસાન થયું હતું.
‘મેઇન’ રાજ્યના રિપબ્લિકન સીનેટર સુસાન કોલિન્સને આ વખતે ડેમોક્રેટિક ઉમેદવાર તરફથી કડી ટક્કર મળી રહી છે. રાજકીય વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે સીનેટર કોલિન્સને ચૂંટણીમાં જીત અપાવવા અને સ્થાનિક વોટ બેંકને સાધવા માટે જ ટ્રમ્પે ચૂંટણી પહેલા આ નિર્ણય લીધો છે.
કેનેડાના અર્થતંત્ર પર પડી હતી માઠી અસર
ઉલ્લેખનીય છે કે કેનેડાની કુલ નિકાસ (Export) નો લગભગ ૭૦ ટકા હિસ્સો એકલું અમેરિકા જ જાય છે. ઓગસ્ટમાં બંને દેશો વચ્ચેની વેપાર વાટાઘાટો નિષ્ફળ ગયા પછી ટ્રમ્પે ઓટો, સ્ટીલ, એલ્યુમિનિયમ અને લાકડાના ઉદ્યોગ પર ભારે ટેક્સ લગાવી દીધો હતો.
આ કડક નિર્ણયોના કારણે કેનેડામાં ઘણા લોકોની નોકરીઓ જતી રહી અને આર્થિક વિકાસની ઝડપ થંભી ગઈ. સતત બે ત્રિમાસિક ગાળામાં આર્થિક ઘટાડાના કારણે કેનેડા આ વર્ષે તકનીકી મંદી (Technical Recession) ની ચપેટમાં આવી ગયું છે.
કેનેડા સરકારની પ્રતિક્રિયા
ઓટાવામાં અમેરિકા-કેનેડા વેપાર પ્રભારી મંત્રી ડોમિનિક લેબ્લેન્કે જણાવ્યું કે કેનેડા સરકાર અમેરિકાના આ તાજેતરના પગલાંઓનું ઊંડાણપૂર્વક આંકલન કરી રહી છે. તેમણે ઉમેર્યું કે વ્યાપારી મતભેદો છતાં કેનેડા, અમેરિકા સાથે રચનાત્મક, પારદર્શી અને ઈમાનદારીપૂર્વક મળીને કામ કરવા માટે હંમેશા તૈયાર છે.

