ચેરમેન અતનુ ચક્રવર્તીનું રાજીનામું, શું બેંકની શાસન વ્યવસ્થા જોખમમાં
ભારતીય બેંકિંગ ક્ષેત્રના ઈતિહાસમાં ભાગ્યે જ જોવા મળતી ઘટનામાં, HDFC બેંકના નોન-એક્ઝિક્યુટિવ ચેરમેન અતનુ ચક્રવર્તીએ ૧૮ માર્ચ, બુધવારના રોજ પોતાના પદ પરથી રાજીનામું આપી દીધું છે. આ સમાચાર બહાર આવતાની સાથે જ આજે ૧૯ માર્ચના ટ્રેડિંગ સેશનમાં HDFC બેંકના શેરમાં ભારે વેચવાલી જોવા મળી રહી છે. બેંકિંગ ક્ષેત્રની જાયન્ટ ગણાતી આ સંસ્થામાં ઉચ્ચ સ્તરે થયેલો આ ફેરફાર રોકાણકારો માટે ચિંતાનો વિષય બન્યો છે.
રાજીનામા પાછળનું ગંભીર કારણ
પૂર્વ આર્થિક બાબતોના સચિવ અને નિવૃત્ત સિવિલ સેવક અતનુ ચક્રવર્તીએ પોતાના રાજીનામા પત્રમાં કોઈ ગોળ-ગોળ વાતો કરવાને બદલે અત્યંત સ્પષ્ટ કારણો આપ્યા છે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે, છેલ્લા બે વર્ષ દરમિયાન બેંકમાં કેટલીક એવી ઘટનાઓ અને કાર્યપદ્ધતિઓ જોવામાં આવી છે જે તેમના “વ્યક્તિગત મૂલ્યો અને નૈતિકતા” સાથે સુસંગત નથી.
આ ટિપ્પણી બેંકના આંતરિક વહીવટ અને પારદર્શિતા પર આંગળી ચીંધે છે. ખાસ કરીને જ્યારે HDFC અને HDFC બેંકના ઐતિહાસિક વિલીનીકરણ બાદ બેંક સ્થિરતા તરફ વધી રહી હતી, ત્યારે ચેરમેનનું આ રીતે અલગ થવું બજાર માટે નકારાત્મક સંકેત છે.
કેકી મિસ્ત્રી સંભાળશે સુકાન
બેંકે નિયમનકારી ફાઇલિંગમાં જણાવ્યું છે કે રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI) એ આગામી ત્રણ મહિના માટે વચગાળાના પાર્ટ-ટાઇમ ચેરમેન તરીકે કેકી મિસ્ત્રીની નિમણૂકને મંજૂરી આપી દીધી છે. આ નિમણૂક આજથી એટલે કે ગુરુવારથી અમલમાં આવશે. કેકી મિસ્ત્રી પાસે લાંબો અનુભવ છે, પરંતુ અતનુ ચક્રવર્તીએ ઉભા કરેલા નૈતિક પ્રશ્નોનો જવાબ આપવો એ નવી મેનેજમેન્ટ માટે મોટો પડકાર રહેશે.
શેરબજાર અને ADR પર ‘બ્લેક વેડનેસડે’ની અસર
આ સમાચારની સૌથી વિઘાતક અસર શેરના ભાવ પર જોવા મળી છે.
-
ADR માં ઘટાડો: અમેરિકન સ્ટોક એક્સચેન્જમાં લિસ્ટેડ HDFC બેંકના અમેરિકન ડિપોઝિટરી રિસીપ્ટ (ADR) માં ગઈકાલે રાત્રે ૭% થી વધુનો તીવ્ર ઘટાડો નોંધાયો હતો. આ દર્શાવે છે કે વિદેશી રોકાણકારો (FIIs) આ ઘટનાને ગંભીરતાથી લઈ રહ્યા છે.
-
ભારતીય બજાર: આજે સવારે બજાર ખુલતાની સાથે જ HDFC બેંકનો શેર દબાણ હેઠળ જોવા મળ્યો હતો. મંગળવારે શેર ₹૮૪૨ પર બંધ થયો હતો, જે બુધવારે ટ્રેડિંગ દરમિયાન ગગડીને ₹૮૩૧.૬૦ સુધી પહોંચી ગયો હતો. NSE પર ૨૩.૫ મિલિયન શેરનું જંગી વોલ્યુમ ટ્રેડ થવું એ ગભરાટભરી વેચવાલી સૂચવે છે.
આશ્ચર્યજનક વિદાય કેમ?
અતનુ ચક્રવર્તી મે ૨૦૨૧ માં બેંક સાથે જોડાયા હતા. મે ૨૦૨૪ માં જ RBI એ તેમના બીજા કાર્યકાળને મંજૂરી આપી હતી, જે મે ૨૦૨૭ સુધી ચાલવાનો હતો. કાર્યકાળ પૂરો થવાના એક વર્ષ કરતા પણ વધુ સમય પહેલા રાજીનામું આપવું એ સાબિત કરે છે કે બેંકના બોર્ડ ઓફ ડિરેક્ટર્સ અને ચેરમેન વચ્ચે કંઈક ગંભીર મતભેદો સર્જાયા છે.
HDFC બેંક ભારતીય અર્થતંત્રમાં ૧૫% થાપણોનો હિસ્સો ધરાવે છે. આવી મોટી સંસ્થામાં “શાસન પ્રણાલી” (Corporate Governance) ના પ્રશ્નો ઉઠે ત્યારે તેની અસર સમગ્ર બેંકિંગ સેક્ટર પર પડે છે. રોકાણકારોએ અત્યારે સાવચેતી રાખવાની જરૂર છે અને બેંક મેનેજમેન્ટ તરફથી આ આરોપો પર કોઈ સ્પષ્ટતા આવે તેની રાહ જોવી જોઈએ.
