સરકારનો ઐતિહાસિક નિર્ણય: આ રાજ્યની મહિલાઓને દર મહિને મળશે ₹૩,૦૦૦, જાણી લો અરજી કરવાની છેલ્લી તારીખ!
પશ્ચિમ બંગાળની રાજ્ય સરકારે ચાલુ સપ્તાહે મહિલા સશક્તિકરણ અને આર્થિક સહાયને લઈને એક અત્યંત મહત્વકાંક્ષી અને ઐતિહાસિક નિર્ણય લીધો છે. રાજ્ય સરકારે બંગાળની મહિલાઓને દર મહિને આર્થિક મદદ પૂરી પાડતી પ્રખ્યાત ‘લક્ષ્મી ભંડાર યોજના’ (Lakshmi Bhandar Scheme) ને બંધ કરીને તેની જગ્યાએ વધુ ફાયદાકારક ‘અન્નપૂર્ણા યોજના’ (Annapurna Yojana) શરૂ કરવાની સત્તાવાર મંજૂરી આપી દીધી છે. આ નવી યોજના આગામી મહિનાથી જ સમગ્ર રાજ્યમાં અમલી બની જશે.
રાજ્યના સચિવાલય ‘નબન્ના’ (Nabanna) ખાતે યોજાયેલી કેબિનેટ બેઠકમાં આ નિર્ણય પર મહોર મારવામાં આવી હતી. બેઠક પૂર્ણ થયા બાદ રાજ્ય સરકારના મંત્રી અગ્નિમિત્રા પૌલે એક પત્રકાર પરિષદને સંબોધતા જાહેરાત કરી હતી કે, ૧ જૂન ૨૦૨૬ થી રાજ્યની મહિલાઓ માટે ૩,૦૦૦ રૂપિયાની માસિક આર્થિક સહાય આપતી ‘અન્નપૂર્ણા યોજના’ સત્તાવાર રીતે શરૂ કરી દેવામાં આવશે. આ ઉપરાંત, બંગાળની મહિલાઓ માટે વધુ એક મોટી જાહેરાત કરતા તેમણે જણાવ્યું કે, હવેથી મહિલાઓ રાજ્યની સરકારી બસોમાં પણ બિલકુલ મફત (Free Travel) મુસાફરી કરી શકશે.
યોજના હેઠળ કેટલી મળશે આર્થિક મદદ? ભથ્થું સીધું બમણું કરાયું
પશ્ચિમ બંગાળ સરકારની આ નવી અન્નપૂર્ણા યોજના હેઠળ તમામ પાત્રતા ધરાવતી મહિલાઓને હવે દર મહિને ૩,૦૦૦ રૂપિયા ની રોકડ સહાય આપવામાં આવશે. અગાઉની તૃણમૂલ કોંગ્રેસ સરકારની ‘લક્ષ્મી ભંડાર યોજના’ માં મહિલાઓને દર મહિને ૧,૫૦0 રૂપિયાની આર્થિક મદદ મળતી હતી. આમ, નવી સરકારે સત્તામાં આવતાની સાથે જ આ રકમને સીધી બમણી (ડબલ) કરીને બંગાળની મહિલાઓને એક મોટી આર્થિક ભેટ આપી છે, જે તેમના રોજિંદા જીવનધોરણને સુધારવામાં ખૂબ મદદરૂપ સાબિત થશે.
કોણ કરી શકે છે આ યોજનામાં અરજી? જાણો જરૂરી શરતો અને નિયમો
સરકાર દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલી માર્ગદર્શિકા અનુસાર, આ યોજનાનો લાભ લેવા માટે કેટલીક ખાસ પાત્રતા અને શરતો નક્કી કરવામાં આવી છે, જે નીચે મુજબ છે:
-
ઉંમરની મર્યાદા: રાજ્યની જે મહિલાઓની ઉંમર ૨૫ થી ૬૦ વર્ષ ની વચ્ચે હોય, તેઓ જ આ યોજના માટે ફોર્મ ભરી શકે છે.
-
સરકારી નોકરી ન હોવી જોઈએ: અરજી કરનાર મહિલા કોઈપણ સરકારી વિભાગ, જાહેર સાહસ કે સ્થાનિક સ્વરાજ્યની સંસ્થામાં કાયમી સરકારી કર્મચારી (Permanent Government Employee) ન હોવી જોઈએ.
-
આવક અને પેન્શન: મહિલાને સરકાર તરફથી કોઈપણ પ્રકારનો નિયમિત પગાર કે પેન્શનનો લાભ ન મળતો હોવો જોઈએ.
-
ટેક્સ પેયર્સ: અરજી કરનાર મહિલા આવકવેરો ચૂકવતી (Income Tax Payer) ન હોવી જોઈએ, એટલે કે તેનું કુટુંબ કરદાતાની શ્રેણીમાં ન આવવું જોઈએ.
CAA અરજદારોને પણ મળશે મોટો લાભ
મંત્રી અગ્નિમિત્રા પૌલે પત્રકાર પરિષદમાં એક મહત્વની સ્પષ્ટતા કરતા જણાવ્યું હતું કે, જે મહિલાઓએ સીએએ (CAA – નાગરિકતા સંશોધન કાયદો) હેઠળ ભારતની નાગરિકતા મેળવવા માટે સત્તાવાર અરજી કરી છે અથવા તો જેમણે મતદાર યાદીમાં પોતાનું નામ ઉમેરવા માટે સ્પેશિયલ ટ્રિબ્યુનલનો આશરો લીધો છે, તેવી વિસ્થાપિત મહિલાઓને પણ આ યોજનાથી વંચિત રાખવામાં નહીં આવે. તેમને પણ બાકીની મહિલાઓની જેમ જ દર મહિને ૩,૦૦૦ રૂપિયાનો પૂરેપૂરો લાભ આપવામાં આવશે.
અરજી કરવાની પ્રક્રિયા: ૧ જૂનથી ખુલશે ડિજિટલ પોર્ટલ
બંગાળ સરકારે આ સમગ્ર પ્રક્રિયાને પારદર્શક અને ભ્રષ્ટાચાર મુક્ત રાખવા માટે ઓનલાઈન માધ્યમ પસંદ કર્યું છે. આગામી ૧ જૂનથી સરકાર દ્વારા એક વિશેષ ઓનલાઈન વેબ પોર્ટલ લોન્ચ કરવામાં આવશે. જે મહિલાઓ પહેલીવાર આ આર્થિક સહાયનો લાભ લેવા માંગે છે, તેઓ આ પોર્ટલ પર જઈને પોતાના દસ્તાવેજો સાથે નવી અરજી સબમિટ કરી શકશે.
સરકારી નોટિફિકેશન મુજબ, ઓનલાઈન આવેલી તમામ નવી અરજીઓની સખત તપાસ કરવામાં આવશે. ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં સંબંધિત સરકારી સત્તાધિકારીઓ અને શહેરી વિસ્તારોમાં કોલકાતા મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન (KMC) ના અધિકૃત અધિકારીઓ દ્વારા દસ્તાવેજોની યોગ્ય ચકાસણી કર્યા બાદ જ લાભાર્થીનું નામ ફાઇનલ લિસ્ટમાં ઉમેરવામાં આવશે.
પૈસા સીધા બેંક ખાતામાં જમા થશે: DBT સિસ્ટમનો ઉપયોગ
આ યોજના આગામી ૧ જૂનથી સત્તાવાર રીતે સમગ્ર રાજ્યમાં લાગુ થઈ જશે. સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે વચેટીયાઓ પ્રથા નાબૂદ કરવા માટે આ યોજનાની તમામ રકમ ડીબીટી (DBT – ડાયરેક્ટ બેનિફિટ ટ્રાન્સફર) સિસ્ટમ દ્વારા સીધી મહિલાઓના બેંક ખાતામાં મોકલવામાં આવશે. આ માટે લાભાર્થી મહિલાનું બેંક ખાતું સક્રિય હોવું જોઈએ અને તે તેના સત્તાવાર સરકારી આઈડી (ID) સાથે લિંક હોવું અનિવાર્ય છે, જેથી કોઈ પણ પ્રકારની નાણાકીય ગેરરીતિ વગર દર મહિનાની નિયત તારીખે પૂરેપૂરી રકમ સીધી તેમના ખાતામાં જમા થઈ શકે.
જૂની ‘લક્ષ્મી ભંડાર યોજના’ ના લાભાર્થીઓનું શું થશે?
બંગાળની લાખો મહિલાઓ જેઓ અત્યાર સુધી લક્ષ્મી ભંડાર યોજનાનો લાભ મેળવી રહી હતી, તેમને ચિંતા કરવાની કોઈ જરૂર નથી. સરકારે જાહેરાત કરી છે કે જૂની યોજનાના તમામ હયાત અને પાત્ર ગ્રાહકોને કોઈ પણ નવી અરજી વગર, આપોઆપ (Automatically) ‘અન્નપૂર્ણા યોજના’ માં ટ્રાન્સફર કરી દેવામાં આવશે. એટલે કે તેમને આવતા મહિનાથી આપોઆપ ૧,૫૦૦ ને બદલે ૩,૦૦૦ રૂપિયા મળવાનું શરૂ થઈ જશે.
જો કે, સરકારે ડેટાબેઝને સાફ કરવા માટે એક મોટું સ્ક્રિનિંગ ઓપરેશન પણ હાથ ધર્યું છે. જે અંતર્ગત નીચેની કેટેગરીની મહિલાઓના નામ યાદીમાંથી કાયમી ધોરણે કાઢી નાખવામાં આવશે:
૧. જે મહિલાઓના નામ સ્થાનિક મતદાર યાદી (Voter List) માંથી કોઈ કારણસર હટાવી દેવામાં આવ્યા હોય.
૨. જે લાભાર્થી મહિલાઓનું દુઃખદ અવસાન (Death) થઈ ચૂક્યું હોય.
૩. જે મહિલાઓ પશ્ચિમ બંગાળ છોડીને કાયમી વસવાટ માટે બીજા રાજ્ય કે અન્ય સ્થળે શિફ્ટ થઈ ગઈ હોય.
૪. તપાસ દરમિયાન જેમના નામે ડુપ્લિકેટ અથવા બોગસ એકાઉન્ટ જોવા મળ્યા હોય.
સરકારે ભવિષ્ય માટે પણ એક કડક નિયમ બનાવ્યો છે કે, દર વર્ષે નિયમિત અંતરે ડેટાની ચકાસણી કરવામાં આવશે જેથી મૃત્યુ પામેલા અથવા અન્ય સ્થળે સ્થળાંતર કરી ગયેલા અપાત્ર લોકોના નામ સિસ્ટમમાંથી તરત જ દૂર કરી શકાય અને સરકારી નાણાંનો દુરુપયોગ અટકાવી શકાય.
