શું સ્પાઈસજેટની સેવાઓ બંધ થશે? GST વિભાગે ફટકારી મોટી નોટિસ, જાણો શું છે મામલો
ભારતીય ઉડ્ડયન ક્ષેત્રની જાણીતી લો-કોસ્ટ એરલાઇન સ્પાઈસજેટ (SpiceJet) હાલમાં ગંભીર આર્થિક અને વહીવટી સંકટનો સામનો કરી રહી છે. તાજેતરમાં GST વિભાગે કંપનીને 124.65 કરોડ રૂપિયાનો મોટો ટેક્સ ડિમાન્ડ નોટિસ ફટકારી છે. આ મામલો માત્ર ટેક્સ ભરવા પૂરતો મર્યાદિત નથી, પરંતુ કંપનીના GST રજીસ્ટ્રેશનને રદ કરવા સુધી પહોંચ્યો છે, જે એરલાઇનના સંચાલન માટે મોટો ફટકો સાબિત થઈ શકે છે.
ટેક્સ ડિમાન્ડ અને પ્રોવિઝનલ એસેસમેન્ટની પ્રક્રિયા
GST વિભાગના અધિકારીઓના જણાવ્યા મુજબ, આ કાર્યવાહી ‘સેન્ટ્રલ ગુડ્સ એન્ડ સર્વિસ ટેક્સ’ (CGST) એક્ટ અને ‘સ્ટેટ ગુડ્સ એન્ડ સર્વિસ ટેક્સ’ (SGST) એક્ટ, 2017 ની કલમ 62 હેઠળ કરવામાં આવી છે. આ કલમ અંતર્ગત વિભાગે સ્પાઈસજેટના વ્યવહારોનું પ્રોવિઝનલ એસેસમેન્ટ કર્યું હતું. તપાસમાં બહાર આવ્યું છે કે કંપનીએ નિર્ધારિત સમય મર્યાદામાં તેના રિટર્ન ફાઈલ કર્યા ન હતા, જેને કારણે વિભાગે આ ટેક્સ ડિમાન્ડ ઉભી કરી છે.
GST અધિકારીઓના ગંભીર આક્ષેપો
GST વિભાગના અધિકારીઓએ સ્પાઈસજેટ પર નિયમિતપણે ગેરરીતિઓ આચરવાનો આરોપ લગાવ્યો છે. અધિકારીઓના મતે, કંપનીએ વારંવાર પોતાની વૈધાનિક જવાબદારીઓનું પાલન કરવામાં નિષ્ફળતા દર્શાવી છે. છેલ્લા કેટલાક મહિનાઓના રિટર્ન ભરવામાં કંપનીએ ઘણો વિલંબ કર્યો છે. વિભાગ દ્વારા કરવામાં આવેલા એસેસમેન્ટ મુજબ મહિનાવાર ટેક્સની માંગ નીચે મુજબ છે:
-
નવેમ્બર: 44.44 કરોડ રૂપિયા
-
ડિસેમ્બર: 43.79 કરોડ રૂપિયા
-
જાન્યુઆરી: 12.19 કરોડ રૂપિયા
-
ફેબ્રુઆરી: 12.10 કરોડ રૂપિયા
-
માર્ચ: 12.12 કરોડ રૂપિયા
આ કુલ રકમ 124.65 કરોડ રૂપિયા થાય છે, જે સ્પાઈસજેટ માટે હાલની આર્થિક સ્થિતિમાં એક મોટો પડકાર છે.
રજીસ્ટ્રેશન રદ થવાની નોટિસ
ટેક્સ ડિમાન્ડની સાથે જ વિભાગે સ્પાઈસજેટને 25 મે, 2026 ના રોજ એક ‘શો-કોઝ’ (કારણ દર્શાવો) નોટિસ પણ ઇશ્યૂ કરી છે. આ નોટિસમાં કંપનીના GST રજીસ્ટ્રેશનને શા માટે રદ ન કરવું જોઈએ, તે અંગે સ્પષ્ટતા માંગવામાં આવી છે. અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, નોટિસ મળ્યાના લાંબા સમય પછી પણ કંપનીએ હજુ સુધી પેન્ડિંગ રિટર્ન ફાઈલ કરવાની કે નિયમોનું પાલન કરવાની પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરી નથી.
એક વરિષ્ઠ અધિકારીએ સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું છે કે, “જો સ્પાઈસજેટ સમયસર તેના પેન્ડિંગ રિટર્ન ફાઈલ નહીં કરે અને કાયદાકીય જવાબદારીઓનું પાલન નહીં કરે, તો વિભાગ નિયમ અનુસાર આગળની કડક કાર્યવાહી હાથ ધરશે.” GST રજીસ્ટ્રેશન રદ થવું એટલે એરલાઇનના રોજિંદા વ્યવસાયિક કામકાજમાં ભારે વિક્ષેપ આવવો, જે મુસાફરો અને અન્ય વેપારી ભાગીદારો માટે પણ ચિંતાનો વિષય છે.
કંપનીની આર્થિક સ્થિતિ પર દબાણ
સ્પાઈસજેટ લાંબા સમયથી આર્થિક નુકસાન સાથે સંઘર્ષ કરી રહી છે. તાજેતરના અહેવાલો મુજબ, સપ્ટેમ્બર 30, 2025 ના રોજ પૂરા થયેલા ત્રિમાસિક ગાળામાં કંપનીએ 621 કરોડ રૂપિયાનું એકીકૃત ચોખ્ખું નુકસાન (Consolidated Net Loss) નોંધાવ્યું હતું. તેની સરખામણીએ પાછલા વર્ષના સમાન ગાળામાં કંપનીનું નુકસાન 458 કરોડ રૂપિયા હતું. સતત વધતું જતું આ નુકસાન અને હવે ઉપરથી GST વિભાગની આ કાયદાકીય કાર્યવાહી કંપની માટે ‘બળતામાં ઘી હોમવા’ સમાન સાબિત થઈ રહી છે.
રોકાણકારો અને મુસાફરો માટે શું છે સ્થિતિ?
જ્યારે કોઈ મોટી એરલાઇન આવી કાનૂની મુશ્કેલીઓમાં ફસાય છે, ત્યારે તેના રોકાણકારો અને મુસાફરો બંને પર નકારાત્મક અસર પડે છે. રોકાણકારોમાં કંપનીના ભવિષ્યને લઈને અનિશ્ચિતતા ફેલાય છે, જ્યારે મુસાફરોને ફ્લાઇટ રદ થવા કે ઓપરેશન બંધ થવાનો ડર સતાવે છે.
હવે જોવાનું એ રહે છે કે સ્પાઈસજેટનું મેનેજમેન્ટ આ ટેક્સ ડિમાન્ડને કેવી રીતે હેન્ડલ કરે છે. શું કંપની તાત્કાલિક પેમેન્ટ કરી રિટર્ન ફાઈલ કરશે કે પછી આ કાનૂની લડાઈ લાંબી ચાલશે? જે રીતે સરકારે આ મામલે કડક વલણ અપનાવ્યું છે, તે જોતા સ્પાઈસજેટ માટે પોતાની કાયદાકીય સ્થિતિ મજબૂત કરવી અનિવાર્ય બની ગયું છે.
