હોમ લોનની મુદત લાંબી રાખવાના ફાયદા અને ગેરફાયદા; સમજી વિચારીને લો મોટો નિર્ણય
આજના સમયમાં પોતાનું એક સુંદર ઘર હોવું એ દરેક વ્યક્તિનું સૌથી મોટું સપનું હોય છે. પરંતુ રિયલ એસ્ટેટ માર્કેટમાં પ્રોપર્ટીના સતત વધતા જતા ભાવોને કારણે સામાન્ય માણસ માટે પોતાની બચતમાંથી સીધું ઘર ખરીદવું મુશ્કેલ બન્યું છે. આ જ કારણ છે કે મોટાભાગના ખરીદદારોએ હોમ લોનનો આશરો લેવો પડે છે. જોકે, બેંક પાસે જઈને મોટી લોન મેળવવી અને તે પણ ઓછા વ્યાજ દરે, એ કોઈ સરળ કામ નથી. બેંકો તમારી અરજી મંજૂર કરતા પહેલા તમારી ‘લોન પાત્રતા’ (Home Loan Eligibility) ખૂબ જ ઝીણવટપૂર્વક તપાસે છે.
હોમ લોન માટે અરજી કરવી એ માત્ર એક ફોર્મ ભરવા પૂરતું મર્યાદિત નથી. આ એક એવી પ્રક્રિયા છે જેમાં બેંક એ સુનિશ્ચિત કરે છે કે તમે લોન લીધા પછી તેના હપ્તા એટલે કે EMI સમયસર ચૂકવી શકશો કે નહીં. જો તમે કેટલીક નાની પરંતુ મહત્ત્વની ફાઇનાન્સ ટિપ્સ પર અમલ કરો, તો તમારી લોનની પાત્રતામાં રાતોરાત વધારો થઈ શકે છે અને બેંકો તમને ઓછામાં ઓછા વ્યાજ દરે લોન ઓફર કરવા તૈયાર થઈ જશે.
આવકના તમામ સ્ત્રોતોનો સાચો ઉલ્લેખ કરો
બેંકો જ્યારે પણ કોઈ હોમ લોન અરજીનું મૂલ્યાંકન કરે છે, ત્યારે તેમની પ્રથમ નજર અરજદારની માસિક કે વાર્ષિક આવક પર હોય છે. તમારી નિયમિત સેલરી કે બિઝનેસની આવક જેટલી સ્થિર હશે, બેંકનો તમારા પર ભરોસો તેટલો જ વધારે રહેશે. આ ઉપરાંત, જો તમારી પાસે આવકના અન્ય કોઈ માધ્યમો હોય — જેમ કે કોઈ મિલકતમાંથી આવતું ભાડું, ફ્રીલાન્સિંગ કે પાર્ટ-ટાઇમ કામની કમાણી, અથવા શેરબજાર કે મ્યુચ્યુઅલ ફંડના રોકાણમાંથી મળતું નિયમિત વળતર — તો હોમ લોનની અરજી કરતી વખતે આ તમામ સ્ત્રોતોના દસ્તાવેજો અચૂક રજૂ કરો. આનાથી બેંકને તમારી મજબૂત આર્થિક સ્થિતિ અને ચુકવણી ક્ષમતાનો અંદાજ આવે છે, જેથી મોટી લોન મળવી સરળ બને છે.
દેવા-થી-આવકનો ગુણોત્તર (Debt-to-Income Ratio) સુધારો
જો તમારી પાસે પહેલેથી જ કોઈ મોટી પર્સનલ લોન, કાર લોન કે ક્રેડિટ કાર્ડનું મોટું બિલ બાકી બોલતું હોય, તો તે તમારી હોમ લોનની પાત્રતા પર સીધી બ્રેક લગાવી શકે છે. બેંકો હંમેશાં એ ગણતરી કરે છે કે તમારી કુલ આવકમાંથી કેટલો હિસ્સો જૂના દેવા ચૂકવવામાં જાય છે. તેથી, હોમ લોન માટે ફાઈલ મૂકતા પહેલાં નાના કે વ્યાજથી વધુ ખર્ચાળ હોય તેવા તમામ જૂના દેવાઓ પતાવી દેવા હિતાવહ છે. જૂની લોન બંધ થવાથી તમારી માસિક નાણાકીય જવાબદારીઓ ઘટશે અને બેંકને ખાતરી થશે કે તમે નવા હોમ લોનના EMI સરળતાથી વહન કરી શકશો.
ક્રેડિટ સ્કોરને મજબૂત બનાવો
હોમ લોનની મંજૂરી અને તેના વ્યાજ દર નક્કી કરવામાં સેટ કરેલો સીબીલ કે ક્રેડિટ સ્કોર સૌથી મુખ્ય પરિબળ છે. ૭૫૦ કે તેથી વધુનો ક્રેડિટ સ્કોર આદર્શ માનવામાં આવે છે. સારો સ્કોર જાળવવા માટે તમારા તમામ ક્રેડિટ કાર્ડના બિલ અને જૂની લોનના હપ્તાઓ હંમેશાં નિયત તારીખે જ ચૂકવો. જે ગ્રાહકોનો ટ્રેક રેકોર્ડ ક્લીન હોય છે, બેંકો તેમને બજારના પ્રવર્તમાન દરો કરતાં પણ ઓછા અને સ્પર્ધાત્મક વ્યાજ દરો પર મોટી લોન આપવા સામેથી તૈયાર થાય છે, જેનાથી લાંબે ગાળે તમારા લાખો રૂપિયા વ્યાજમાં બચી જાય છે.
સહ-અરજદાર (Co-Applicant) ને સામેલ કરો
ઘણીવાર એવું બને છે કે પ્રોપર્ટી મોંઘી હોય છે પરંતુ તમારી એકલાની આવકના આધારે બેંક એટલી મોટી રકમ મંજૂર નથી કરતી. આવી સ્થિતિમાં હોમ લોન પ્લસ કરવા માટે પરિવારના કોઈ કમાતા સભ્ય, જેમ કે પત્ની, પતિ કે પિતાને સહ-અરજદાર તરીકે ઉમેરો. સંયુક્ત લોન (Joint Home Loan) માં બેંક બંને વ્યક્તિની આવક ભેગી કરીને પાત્રતા ગણે છે, જેથી લોનની રકમ મર્યાદા આપોઆપ વધી જાય છે.
લોનના સમયગાળાની સ્માર્ટ પસંદગી
જો તમે હોમ લોનની મુદત એટલે કે ટેન્યોર (ધારો કે ૧૫ વર્ષના બદલે ૨૫ વર્ષ) લંબાવો છો, તો તમારો માસિક હપ્તો (EMI) નાનો થઈ જાય છે. નાનો EMI હોવાને કારણે બેંકને જોખમ ઓછું લાગે છે અને તેઓ વધુ મોટી લોન પાસ કરી શકે છે. જોકે, નાણાકીય નિષ્ણાતો સલાહ આપે છે કે મુદત વધારવાથી કુલ વ્યાજનો બોજ વધી જાય છે, તેથી આ વિકલ્પનો ઉપયોગ ત્યારે જ કરવો જ્યારે મોટી રકમ મેળવવાનો અન્ય કોઈ રસ્તો ન બચે.
