દેશના ૧૭ રાજ્યોમાં ચોમાસાનું રૌદ્ર સ્વરૂપ; ૮૫ કિમીની ઝડપે ફૂંકાશે પ્રચંડ પવન, IMDની મોટી ચેતવણી
ચોમાસાના પ્રચંડ પવનો અને બદલાતા વાતાવરણે સમગ્ર દેશમાં ચિંતાજનક પરિસ્થિતિ ઊભી કરી દીધી છે. ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD) એ આજે ૧૩ જુલાઈના રોજ ઉત્તર પ્રદેશ, બિહાર, દિલ્હી અને પંજાબ સહિત દેશના ૧૭ મહત્વના રાજ્યોમાં ભારેથી અતિભારે વરસાદ અને ભયાનક વાવાઝોડાની ગંભીર ચેતવણી જારી કરી છે. હવામાન વૈજ્ઞાનિકોના જણાવ્યા અનુસાર, આ ચોમાસુ સિસ્ટમ એટલી શક્તિશાળી છે કે આ સમયગાળા દરમિયાન ૮૦ થી ૮૫ કિલોમીટર પ્રતિ કલાકની ઝડપે વિનાશક પવન ફૂંકાઈ શકે છે. આ પ્રચંડ પવનના કારણે મોટા વૃક્ષો ઉખેડી પડવાની અને કાચા મકાનોને વ્યાપક નુકસાન થવાની સંભાવના છે.
ખાસ કરીને પૂર્વીય ભારતના રાજ્યોમાં આકાશી વીજળી પડવાની અને તીવ્ર વાવાઝોડાની આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે. આ ઉપરાંત, કેટલાક મેદાની વિસ્તારોમાં કરા પડવાની પણ સંભાવના છે, જે ખેડૂતોના ઉભા પાકને મોટું નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. હવામાન વિભાગના સેટેલાઇટ ડેટા અનુસાર, હાલમાં ઉત્તર-પૂર્વીય બિહાર અને તેની આસપાસના વિસ્તારોમાં એક શક્તિશાળી ઉપરી હવાનું ચક્રવાતી પરિભ્રમણ (Cyclonic Circulation) સક્રિય થયું છે. આ સાથે જ ઉત્તર-પૂર્વીય આસામના આકાશમાં પણ આવું જ એક બીજું ચક્રવાતી પરિભ્રમણ હાજર છે. આ બેવડી સિસ્ટમના કારણે દેશના ૧૭ રાજ્યોમાં આગામી કેટલાક કલાકો ભારે સાબિત થઈ શકે છે.
કયા ૧૭ રાજ્યોમાં કુદરતનો પ્રકોપ જોવા મળશે?
હવામાન વિભાગે જે રાજ્યો માટે હાઈ એલર્ટ જાહેર કર્યું છે તેમાં ઉત્તર પ્રદેશ, બિહાર, દિલ્હી, હરિયાણા, રાજસ્થાન, ઉત્તરાખંડ, હિમાચલ પ્રદેશ, પંજાબ, જમ્મુ અને કાશ્મીર, ઝારખંડ, પશ્ચિમ બંગાળ, ઓડિશા, મધ્ય પ્રદેશ, છત્તીસગઢ, મહારાષ્ટ્ર અને આસામનો સમાવેશ થાય છે. આ વિસ્તારોમાં તોફાની પવનની ગતિ ૭૦ થી ૮૦ કિલોમીટર સુધી પહોંચી શકે છે, જેના કારણે માછીમારોને દરિયો ન ખેડવા અને ખેડૂતોને ખેતરમાં કામ કરતી વખતે અત્યંત સાવધ રહેવા વિનંતી કરાઈ છે.

દિલ્હી-NCR અને પંજાબમાં તોફાની પવન સાથે વરસાદ
દેશની રાજધાની દિલ્હી અને આસપાસના વિસ્તારો માટે પણ હવામાન વિભાગે એલર્ટ જાહેર કર્યું છે. દિલ્હીમાં આગામી દિવસોમાં ૫૦ થી ૬૦ કિલોમીટર પ્રતિ કલાકની ઝડપે પવન ફૂંકાશે અને ગાજવીજ સાથે વરસાદ પડશે. આજે દિલ્હીનું મહત્તમ તાપમાન ૩૮ ડિગ્રી સેલ્સિયસ અને લઘુત્તમ તાપમાન ૩૧ ડિગ્રી સેલ્સિયસ રહેવાની ધારણા છે. બીજી તરફ, પંજાબના લુધિયાણા, ચંદીગઢ, ભટિંડા અને અમૃતસર સહિતના જિલ્લાઓમાં ૬૦ કિલોમીટરની ઝડપે પવન ફૂંકાશે અને ભારે વરસાદની સંભાવના છે.
ઉત્તર પ્રદેશ અને બિહારમાં રેડ એલર્ટ જેવી સ્થિતિ
ઉત્તર પ્રદેશના અનેક જિલ્લાઓ જેવા કે મેરઠ, નોઈડા, ગાઝિયાબાદ, અલીગઢ, મથુરા, આગ્રા, કાનપુર, ગોરખપુર, વારાણસી અને પ્રયાગરાજમાં ભારે વરસાદ અને વાવાઝોડાની પ્રબળ શક્યતા છે. રાજધાની લખનૌમાં લઘુત્તમ તાપમાન ૨૯ ડિગ્રી સુધી રહેશે. બિહારમાં પરિસ્થિતિ વધુ ગંભીર બની શકે છે. પટણા, ગયા, ઔરંગાબાદ, મુઝફ્ફરપુર, દરભંગા અને પૂર્ણિયા જેવા જિલ્લાઓમાં ૬૫ થી ૭૦ કિલોમીટરની ઝડપે તોફાન આવશે અને મુશળધાર વરસાદ પડશે.
પહાડી રાજ્યોમાં ભૂસ્ખલનનો ભય: ઉત્તરાખંડ, હિમાચલ અને કાશ્મીર
પહાડી રાજ્યો માટે આગામી ૪૮ કલાક અત્યંત નાજુક છે. ઉત્તરાખંડના હરિદ્વાર, ઋષિકેશ અને નૈનિતાલમાં ૬૫ કિમીની ઝડપે પવન ફૂંકાશે. હિમાચલ પ્રદેશના શિમલા અને કુલ્લુમાં પણ એલર્ટ છે, જ્યારે મનાલીમાં લઘુત્તમ તાપમાન ગગડીને ૯ ડિગ્રી સેલ્સિયસ સુધી પહોંચી જતાં તીવ્ર ઠંડીનો અહેસાસ થઈ રહ્યો છે. જમ્મુ-કાશ્મીરના પહાડી વિસ્તારોમાં પણ ભારે વરસાદને કારણે ભૂસ્ખલન (Landslide) ની પ્રબળ આશંકા છે.

પશ્ચિમ બંગાળ, ઝારખંડ અને મધ્ય પ્રદેશની સ્થિતિ
ઝારખંડના રાંચી અને જમશેદપુરમાં ૮૦ કિમીની ઝડપે તોફાન ફૂંકાવાની શક્યતા છે. પશ્ચિમ બંગાળના કોલકાતા અને હાવડામાં ૬૦ કિમીની ઝડપે પવન સાથે ભારે વરસાદ પડી શકે છે. જ્યારે મધ્ય પ્રદેશના ભોપાલ, ઇન્દોર અને જબલપુર સહિતના વિસ્તારો માટે ‘યલો એલર્ટ’ જારી કરવામાં આવ્યું છે, જ્યાં ૫૫ કિમીની ઝડપે પવન ફૂંકાશે. રાજસ્થાનના જયપુર અને અજમેર જેવા વિસ્તારોમાં હળવા વરસાદની આશા છે. તંત્ર દ્વારા તમામ નાગરિકોને બિનજરૂરી બહાર ન નીકળવા અપીલ કરવામાં આવી છે.