રાતોરાત નસીબ બદલાયું! બેલ્જિયમમાં ભૂગર્ભ પાઇપલાઇન બદલતી વખતે મળ્યું 9 મિલિયન યુરોનું સોનું
નસીબ ક્યારે અને કેવી રીતે બદલાય છે તેની કોઈ આગાહી કરી શકતું નથી. સામાન્ય રીતે રોજિંદા કામકાજમાં વ્યસ્ત રહેતા મજૂરો કે કારીગરો માટે મંગળવારની સવાર પણ અન્ય દિવસો જેવી જ હોય છે, પરંતુ બેલ્જિયમના એક ૧૮ વર્ષના યુવક માટે આ સવાર તેના જીવનની સૌથી યાદગાર અને અવિશ્વસનીય ક્ષણ બની ગઈ. ભૂગર્ભ ગટરની પાઇપલાઇન બદલતી વખતે એક જૂની ઈંટની દીવાલ પાછળથી એવો છુપાયેલો ખજાનો મળી આવ્યો, જેને જોઈને અનુભવી અધિકારીઓની આંખો પણ પહોળી થઈ ગઈ.
ઈંટોના જૂના બાંધકામ પાછળ કાળજીપૂર્વક સંતાડેલી એક થેલી મળી આવી હતી. આ થેલીમાં માત્ર સામાન્ય સોનું નહીં, પરંતુ નંબરો લખેલા સોનાના બિસ્કિટ (બુલિયન બાર્સ), કુદરતી સોનાના ટુકડા (ગોલ્ડ નગેટ્સ) અને અત્યંત દુર્લભ પ્રાચીન સોનાના સિક્કાઓનો મોટો જથ્થો હતો. આ સમગ્ર ખજાનાની અંદાજિત કિંમત ૯ મિલિયન યુરો (ભારતીય રૂપિયામાં આશરે ₹૯૮ કરોડ) આંકવામાં આવી રહી છે.

“પહેલા મને લાગ્યું કે ૧ યુરોનો સિક્કો છે”: ૧૮ વર્ષના યુવકે વર્ણવી આપવીતી
બેલ્જિયમની રાજધાની બ્રસેલ્સથી લગભગ ૩૦ કિલોમીટર ઉત્તર-પશ્ચિમે આવેલા ‘સિંટ-ગિલિસ-ડેન્ડરમોન્ડે’ (Sint-Gillis-Dendermonde) નામના વિસ્તારમાં એક ઐતિહાસિક પ્રોપર્ટી પર પાઇપલાઇન બદલવાનું સાધારણ કામ ચાલી રહ્યું હતું. આ કન્સ્ટ્રક્શન સાઇટ પર ૧૮ વર્ષનો યુવક કોબે (Kobe) તેના સહકર્મીઓ સાથે કામ કરી રહ્યો હતો.
જ્યારે કોન્ટ્રાક્ટરોએ ભોંયરાની એક જૂની ઈંટની દીવાલ તોડી, ત્યારે તેમની નજર દીવાલની પાછળ રહેલી એક ગૂઢ જગ્યા પર પડી. બેલ્જિયમના પ્રખ્યાત બ્રોડકાસ્ટર VTM સાથે વાતચીત કરતી વખતે કોબેએ તે ક્ષણને યાદ કરતા જણાવ્યું:
“કામ કરતી વખતે અચાનક જ અંધારા ખૂણામાં અમને કંઈક ચમકતું દેખાયું. શરૂઆતમાં મેં બહુ ધ્યાન ન આપ્યું, મને લાગ્યું કે કદાચ બાંધકામની ધૂળમાં ૧ યુરોનો સામાન્ય સિક્કો પડ્યો હશે. પરંતુ જ્યારે અમે નજીક ગયા અને સરખી રીતે જોયું, ત્યારે ત્યાં સોનાનો આખો બિસ્કિટ (Gold Bar) ચમકી રહ્યો હતો! ત્યારબાદ થોડું વધુ ખોદકામ કરતા ખબર પડી કે આ તો અમે વિચાર્યું હતું તેના કરતાં પણ ઘણું વધારે અને કીમતી છે.”
કોબેએ ઉમેર્યું કે, સામાન્ય મંગળવારની સવારે કામ પર આવતી વખતે આવી અદ્ભુત શોધ થશે તેવી આશા તો સ્વપ્ને પણ ન કરી શકાય. આ જથ્થો જોઈને સ્પષ્ટ થતું હતું કે તેને જાણીજોઈને છુપાવવામાં આવ્યો હતો.
૧૯મી સદીની ઐતિહાસિક દારૂની ફેક્ટરી અને વાન આશે પરિવારનો સંબંધ
આ સોનાનો ખજાનો જ્યાંથી મળી આવ્યો છે તે સ્થળનો ઇતિહાસ પણ ખૂબ જ રસપ્રદ છે. આ સ્થળ ‘બ્રુઅર્સહુઈસ’ (Brouwershuis) તરીકે સ્થાનિક કક્ષાએ ઓળખાય છે. ૧૯મી સદીના ઉત્તરાર્ધમાં (અંદાજે ૧૮૯૯ માં) એક ધનિક અને જાણીતા બ્રુઅરી (દારૂ બનાવવાની ફેક્ટરી) ના માલિક થિયોફિલસ વાન આશે (Theophilus Van Assche) દ્વારા આ ભવ્ય વિલા બનાવવામાં આવ્યો હતો.
આ ફેક્ટરી ૧૮૯૯ થી ૧૯૭૦ સુધી સક્રિય રીતે ચાલતી હતી. વિલાના મુખ્ય લોખંડના દરવાજા પર આજે પણ ‘VA’ અક્ષરો કોતરેલા જોવા મળે છે, જે વાન આશે પરિવારની ભવ્યતા અને વારસાની સાક્ષી પૂરે છે. નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે વિશ્વયુદ્ધના સમયગાળા દરમિયાન કે કોઈ મોટી સામાજિક અસ્થિરતા વખતે વાન આશે પરિવારે પોતાની આ સંપત્તિને જપ્ત થવાથી કે લૂંટાવાથી બચાવવા માટે ભોંયરાની દીવાલ પાછળ ગુપ્ત રીતે સંતાડી દીધી હશે, જે દાયકાઓ સુધી અછૂત રહી ગઈ.

ઐતિહાસિક સાઇટનું નવીનીકરણ: જૂની યાદો વચ્ચે નવું બાંધકામ
હાલમાં આ ઐતિહાસિક બિલ્ડિંગનું સંપૂર્ણ નવીનીકરણ કરવામાં આવી રહ્યું છે. સામાજિક કલ્યાણ માટે કામ કરતી ‘CAW ઓસ્ટ-વ્લાન્ડરેન’ (CAW Oost-Vlaanderen) નામની સંસ્થા દ્વારા આ જગ્યા ખરીદવામાં આવી છે. તેમનો હેતુ આ જૂના વિલાને આધુનિક ઓફિસો અને નબળા વર્ગના લોકો માટેના આશ્રયસ્થાનો (હાઉસિંગ) માં રૂપાંતરિત કરવાનો છે.
ફ્લેમિશ ન્યૂઝ આઉટલેટ HLN સાથે વાત કરતા CAW ના પ્રતિનિધિ ગીર્ટ હિલ્લેર્ટે (Geert Hillaert) જણાવ્યું હતું કે, “બ્રુઅર્સહુઈસ એક અત્યંત સુંદર અને સ્થાપત્યની દ્રષ્ટિએ સમૃદ્ધ બિલ્ડિંગ હતું, પરંતુ સમય જતાં તે ખૂબ જ જર્જરિત થઈ ગયું હતું. આ નવીનીકરણ પ્રોજેક્ટ હેઠળ જૂની માત્ર બાહ્ય દીવાલો જ જાળવી રાખવામાં આવશે અને અંદરનું તમામ બાંધકામ નવેસરથી આધુનિક જરૂરિયાતો મુજબ તૈયાર કરવામાં આવશે.” આ જ રિનોવેશનના ભાગરૂપે ચાલી રહેલા ગટરના કામ દરમિયાન આ ઐતિહાસિક ખજાનો બહાર આવ્યો હતો.
પોલીસ અને સત્તાવાળાઓ દ્વારા ખજાનો કબજે: હવે શરૂ થશે કાનૂની જંગ
સોનાનો આટલો મોટો જથ્થો મળ્યાની જાણ થતાં જ સ્થાનિક પોલીસ અને સરકારી પ્રોસિક્યુટર્સની ટીમ તાત્કાલિક ઘટનાસ્થળે પહોંચી ગઈ હતી. તેમણે સુરક્ષાના કારણોસર સમગ્ર કન્સ્ટ્રક્શન સાઇટને સીલ કરી દીધી હતી.
ઈસ્ટ ફ્લેન્ડર્સ પ્રોસિક્યુટર ઓફિસના પ્રવક્તા હેને ઓલેવિયરે (Hanne Ollevier) માધ્યમોને માહિતી આપતા જણાવ્યું હતું કે, “હાલમાં આ તમામ સોનાના બાર્સ, સિક્કાઓ અને નગેટ્સને અત્યંત કડક સુરક્ષા વચ્ચે બ્રસેલ્સ ખાતેના સરકારી સુરક્ષિત વોલ્ટ (Secure Facility) માં ખસેડવામાં આવ્યા છે. તજજ્ઞોની ટીમ દ્વારા સૌથી પહેલા એ તપાસ કરવામાં આવશે કે આ સોનું કોઈ જૂની ચોરી, લૂંટ કે અન્ય કોઈ ગુનાહિત પ્રવૃત્તિ સાથે જોડાયેલું તો નથી ને.”
જો તપાસમાં કોઈ ગુનાહિત કનેક્શન નહીં મળે, તો આ ૯૮ કરોડના સોના પર માલિકી હકની જટિલ કાનૂની લડાઈ (Civil Dispute) શરૂ થશે: ૧. જમીનના વર્તમાન માલિક (CAW સંસ્થા)
૨. વાન આશે પરિવારના કાયદેસરના વારસદારો
૩. શોધખોળ કરનાર કન્સ્ટ્રક્શન ટીમ/યુવક (કોબે)
૪. સ્થાનિક સરકાર અને પુરાતત્વ વિભાગ
બેલ્જિયમના સ્થાનિક કાયદા મુજબ ભૂગર્ભમાંથી મળેલા પ્રાચીન ખજાના પર જમીનમાલિક, શોધનાર વ્યક્તિ અને સરકાર વચ્ચે હિસ્સાની વહેંચણી કેવી રીતે થશે તે અદાલતના નિર્ણય પર નિર્ભર રહેશે.