તમારું Google Account સુરક્ષિત છે કે નહીં? આ Setting આજે જ ચેક કરો
આજના ડિજિટલ યુગમાં ગૂગલ એકાઉન્ટ માત્ર ઈમેઈલ મોકલવા કે મેળવવા પૂરતું મર્યાદિત નથી રહ્યું. જીમેઈલથી લઈને ગૂગલ ડ્રાઈવ, ગૂગલ ફોટોઝ, યૂટ્યૂબ, કોન્ટેક્ટ્સ અને અન્ય ઘણી બધી મહત્વપૂર્ણ સેવાઓનો ડેટા આ એક જ એકાઉન્ટ સાથે જોડાયેલો હોય છે. ટૂંકમાં કહીએ તો, તમારું ગૂગલ એકાઉન્ટ એ તમારી ડિજિટલ પ્રોફાઈલની માસ્ટર કી (મુખ્ય ચાવી) છે.
આવા સમયે જો તમારું એકાઉન્ટ કોઈ જૂના સ્માર્ટફોન, ઓફિસના લેપટોપ કે કોઈ મિત્રના ડિવાઈસમાં લોગિન રહી ગયું હોય, તો તમારી અંગત માહિતી અન્યોના હાથમાં પહોંચવાનું જોખમ રહેલું છે. ઘણીવાર આપણે સાયબર કાફેમાં કે કોઈના અન્ય કમ્પ્યુટરમાં લોગિન કરીએ છીએ અને પછી સાઈન આઉટ કરવાનું ભૂલી જઈએ છીએ. પરંતુ સારી વાત એ છે કે, ગૂગલ પોતે જ તેના યુઝર્સને એક એવું ફીચર આપે છે જેનાથી તમે સરળતાથી જોઈ શકો છો કે તમારું એકાઉન્ટ કયા-કયા ડિવાઈસમાં એક્ટિવ છે અને જો કોઈ શંકાસ્પદ ડિવાઈસ દેખાય તો તેને ઘરે બેઠા જ રિમૂવ કરી શકો છો.
તમારું એકાઉન્ટ ક્યાં-ક્યાં લોગિન છે? આ રીતે તપાસો
જો તમે પણ ચેક કરવા માંગો છો કે તમારું ગૂગલ એકાઉન્ટ ક્યાં-ક્યાં વપરાઈ રહ્યું છે, તો નીચે મુજબના સરળ સ્ટેપ્સ અનુસરો:
ગૂગલ એકાઉન્ટ ઓપન કરો: સૌથી પહેલા તમારા સ્માર્ટફોન અથવા કમ્પ્યુટરના બ્રાઉઝરમાં ગૂગલ ઓપન કરી તમારા પ્રોફાઈલ આઈકન પર ક્લિક કરો.
Manage your Google Account માં જાવ: પ્રોફાઈલ પર ક્લિક કર્યા પછી તમને
Manage your Google Accountનો વિકલ્પ દેખાશે, તેના પર ટેપ કરો.Security સેક્શન પસંદ કરો: હવે તમારી સામે સ્ક્રીન પર અલગ-અલગ ટેબ્સ દેખાશે, તેમાંથી
Security(સુરક્ષા) વાળા વિભાગમાં જાવ.Your Devices પર ક્લિક કરો: સિક્યોરિટી પેજ પર થોડું નીચે સ્ક્રોલ કરશો એટલે તમને
Your devicesઅથવાManage all devicesનો ઓપ્શન જોવા મળશે.
જેવા તમે આ વિકલ્પ પર ક્લિક કરશો, કે તરત જ તમારી સામે એ તમામ મોબાઈલ, ટેબલેટ, લેપટોપ કે કમ્પ્યુટરનું લિસ્ટ આવી જશે જ્યાં તમારું ગૂગલ એકાઉન્ટ હાલમાં લોગિન છે અથવા તો તાજેતરમાં ઉપયોગમાં લેવાયું હતું.
દરેક ડિવાઈસની બારીક વિગતો પણ જાણી શકાય છે
લિસ્ટમાં માત્ર ડિવાઈસનું નામ જોઈને ગભરાઈ જવાની કે ઉતાવળે નિર્ણય લેવાની જરૂર નથી. ગૂગલ તમને દરેક ડિવાઈસ વિશે ઊંડાણપૂર્વક માહિતી આપે છે.
જ્યારે તમે લિસ્ટમાં રહેલા કોઈ ચોક્કસ ડિવાઈસ પર ટેપ કે ક્લિક કરશો, ત્યારે તમને તે ઉપકરણ સાથે જોડાયેલી વધારાની વિગતો જોવા મળશે. જેમ કે:
તે ડિવાઈસ કઈ કંપનીનું અને કયું મોડેલ છે (દા.ત. Windows PC, iPhone કે Android Phone).
તે ડિવાઈસમાં છેલ્લે ક્યારે અને કયા સમયે તમારું એકાઉન્ટ એક્ટિવ હતું.
એકાઉન્ટ કયા લોકેશન (અનુમાનિત શહેર કે દેશ) માંથી એક્સેસ થઈ રહ્યું છે.
તે ડિવાઈસમાં કયા બ્રાઉઝર (Chrome, Safari વગેરે) કે એપ દ્વારા લોગિન કરવામાં આવ્યું છે.
આ બધી વિગતોની મદદથી તમે ખૂબ જ સહેલાઈથી ઓળખી શકશો કે લિસ્ટમાં દેખાતું ડિવાઈસ તમારું પોતાનું જ છે કે પછી તે કોઈ અન્ય વ્યક્તિનું છે.
અજાણ્યું કે શંકાસ્પદ ડિવાઈસ દેખાય તો શું કરવું?
જો તમને આ લિસ્ટમાં કોઈ એવો ફોન કે કમ્પ્યુટર જોવા મળે જેને તમે ઓળખતા નથી અથવા તો કોઈ એવો જૂનો ફોન દેખાય જે તમે વેચી દીધો છે કે ખોવાઈ ગયો છે, તો તેને બિલકુલ નજરઅંદાજ ન કરો. તાત્કાલિક નીચે મુજબના પગલાં ભરો:
તરત સાઈન આઉટ કરો: તે અજાણ્યા ડિવાઈસ પર ક્લિક કરો અને ત્યાં આપેલા
Sign outવિકલ્પને પસંદ કરો. આમ કરવાથી તે ડિવાઈસમાંથી તમારું ગૂગલ એકાઉન્ટ તરત જ લોગઆઉટ થઈ જશે.પાસવર્ડ બદલો: જો તમને એવો ડર હોય કે કોઈ અજાણી વ્યક્તિ પાસે તમારા એકાઉન્ટનો એક્સેસ હતો, તો સાઈન આઉટ કર્યા બાદ તરત જ તમારો Google Account Password બદલી નાખો.
મજબૂત પાસવર્ડ બનાવો: નવો પાસવર્ડ એવો રાખો જેમાં અક્ષરો, નંબરો અને સ્પેશિયલ કેરેક્ટર્સનો સમાવેશ થતો હોય અને જેનો અંદાજ લગાવવો મુશ્કેલ હોય. ખાસ ધ્યાન રાખો કે આ પાસવર્ડ તમારા અન્ય કોઈ સોશિયલ મીડિયા એકાઉન્ટ જેવો સમાન ન હોવો જોઈએ.
માત્ર પાસવર્ડ બદલવો પૂરતો નથી: 2-Step Verification છે અનિવાર્ય
ડિજિટલ સુરક્ષાની દુનિયામાં માત્ર પાસવર્ડ પર નિર્ભર રહેવું એ પૂરતું નથી. સાયબર હેકર્સ અવનવી યુક્તિઓ દ્વારા પાસવર્ડ ચોરી લેતા હોય છે. આથી જ ગૂગલ એકાઉન્ટને સંપૂર્ણપણે સુરક્ષિત રાખવા માટે 2-Step Verification (2FA) ચાલુ રાખવું ખૂબ જ જરૂરી છે.
આ સુરક્ષા ફીચર એક્ટિવ કરવાથી:
જ્યારે પણ કોઈ નવી જગ્યાએ અથવા નવા ડિવાઈસમાં તમારો પાસવર્ડ નાખીને લોગિન કરવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવશે, ત્યારે માત્ર પાસવર્ડથી એકાઉન્ટ ખુલશે નહીં.
ગૂગલ તમારા રજિસ્ટર્ડ મોબાઈલ નંબર પર એક OTP (વન ટાઈમ પાસવર્ડ) મોકલશે અથવા તમારા ફોન પર એક નોટિફિકેશન પ્રોમ્પ્ટ મોકલશે.
તમારા કન્ફર્મેશન વગર કોઈ પણ વ્યક્તિ, ભલે તેની પાસે તમારો સાચો પાસવર્ડ હોય તો પણ, તમારા એકાઉન્ટમાં લોગિન કરી શકશે નહીં.
આદત બનાવો: સમયાંતરે એકાઉન્ટ સિક્યોરિટી ચેક કરો
જેમ આપણે ઘરની સુરક્ષા માટે અવારનવાર તાળાં ચકાસીએ છીએ, તેમ ડિજિટલ લાઈફમાં પણ સમયાંતરે આપણા એકાઉન્ટ્સનું સિક્યોરિટી ઓડિટ કરવું જોઈએ. મહિનામાં કે બે મહિનામાં એકવાર ગૂગલ એકાઉન્ટની ડિવાઈસ લિસ્ટ ચેક કરવાની ટેવ પાડો. જૂના કે બિનજરૂરી ઉપકરણોને દૂર કરવા, સમયાંતરે પાસવર્ડ અપડેટ કરવો અને ટુ-સ્ટેપ વેરિફિકેશન એક્ટિવ રાખવું એ તમારી ઓનલાઈન સિક્યોરિટીને મજબૂત બનાવવાની સૌથી સરળ અને અસરકારક રીત છે.
