ઘરેલુ LPG સિલિન્ડરના ભાવ આજે પણ યથાવત, કોમર્શિયલ ગેસ મોંઘો થતાં હોટેલ વ્યવસાય પર અસર: જાણો દેશભરના દરો અને વપરાશના આંકડા
આજે, ૬ સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬ ના રોજ ભારતમાં ૧૪.૨ કિલોગ્રામના ઘરેલુ LPG સિલિન્ડરના ભાવ મુખ્યત્વે સ્થિર રાખવામાં આવ્યા છે. સામાન્ય જનતા અને ઘરના રસોડાના બજેટને મોટી રાહત આપતા, રાજ્યની માલિકીની ઓઇલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ (OMCs) એ આજના દિવસે ઘરેલુ ગેસ સિલિન્ડરની કિંમતોમાં કોઈ પણ પ્રકારનો વધારો કે ઘટાડો કર્યો નથી. જોકે, આ મહિનાની શરૂઆતમાં એટલે કે ૧ સપ્ટેમ્બરના રોજ વાણિજ્યિક (કોમર્શિયલ) ઉપયોગ માટેના ૧૯ કિલોના મોટા ગેસ સિલિન્ડરના ભાવમાં પ્રતિ સિલિન્ડર ₹૯.૫૦ નો વધારો કરવામાં આવ્યો હતો, જેની સીધી અસર હોટેલ, રેસ્ટોરેન્ટ અને કેટરિંગ ક્ષેત્ર સાથે જોડાયેલા વ્યવસાયો પર પડી રહી છે.
ઘરેલુ સિલિન્ડરના ભાવ કેમ ન વધ્યા?
વૈશ્વિક સ્તરે કાચા તેલ (ક્રૂડ ઓઇલ) ના ભાવમાં સતત ઉતાર-ચઢાવ છતાં, કેન્દ્ર સરકાર અને તેલ વિતરણ કંપનીઓએ ગ્રાહકોને મોંઘવારીના મારથી બચાવવા માટે સ્થાનિક ગેસના ભાવ યથાવત રાખવાનો નિર્ણય લીધો છે. નોંધનીય છે કે, આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડ ઓઇલનો ભાવ પ્રતિ બેરલ $૯૫ ને વટાવી ગયો છે. આયાત ખર્ચ વધવાના કારણે વાણિજ્યિક ગેસના દરોમાં વધારો કરવો પડ્યો હતો, પરંતુ ગૃહસ્થ વપરાશકારોને તેનાથી મુક્ત રાખવામાં આવ્યા છે.
શહેર મુજબ LPG ના વર્તમાન દરો
દેશના અગ્રણી શહેરોમાં કિંમતો પર નજર કરીએ તો, રાષ્ટ્રીય રાજધાની દિલ્હીમાં ૧૪.૨ કિલોનો ઘરેલુ સિલિન્ડર ₹૯૪૨.૦૦ માં મળી રહ્યો છે, જ્યારે કોમર્શિયલ સિલિન્ડરનો ભાવ ₹૨,૭૪૭.૫૦ છે. મુંબઈમાં ઘરેલુ સિલિન્ડર ₹૯૪૧.૫૦ અને કોમર્શિયલ ₹૨,૭૦૧.૦૦ ના દરે ઉપલબ્ધ છે. કોલકાતામાં ઘરેલુ ગેસ ₹૯૬૮.૦૦ અને કોમર્શિયલ ગેસ ₹૨,૮૮૪.૦૦ માં વેચાઈ રહ્યો છે. ચેન્નાઈમાં ઘરેલુ સિલિન્ડરનો ભાવ ₹૯૫૭.૫૦ અને કોમર્શિયલનો ભાવ ₹૨,૯૧૬.૫૦ છે.
આ ઉપરાંત બેંગલુરુમાં ઘરેલુ સિલિન્ડર ₹૯૪૪.૫૦ અને કોમર્શિયલ ₹૨,૮૩૧.૦૦ ના દરે મળે છે. ઉત્તર પ્રદેશના લખનૌમાં ઘરેલુ ગેસ ₹૯૪૨.૫૦ અને કોમર્શિયલ ₹૨,૭૫૫.૦૦ છે. નોઈડામાં ઘરેલુ સિલિન્ડર ₹૯૪૨.૮૦ અને વાણિજ્યિક સિલિન્ડર ₹૨,૭૬૦.૦૦ માં ઉપલબ્ધ છે. વારાણસીમાં ઘરેલુ ગ્રાહકો માટે દર ₹૯૪૩.૧૦ અને કોમર્શિયલ માટે ₹૨,૭૫૭.૦૦ નક્કી કરાયો છે. ઝારખંડના રાંચીમાં ઘરેલુ સિલિન્ડરનો ભાવ ₹૯૯૯.૫૦ અને કોમર્શિયલ સિલિન્ડરનો ભાવ ₹૨,૯૩૩.૦૦ જોવા મળી રહ્યો છે.
છેલ્લા કેટલાક મહિનાઓનું ભાવચક્ર
ઘરેલુ LPG સિલિન્ડરના ભાવમાં છેલ્લો મોટો સુધારો જૂન ૨૦૨૬ માં કરવામાં આવ્યો હતો, જ્યારે ૧૪.૨ કિલોના સિલિન્ડરમાં ₹૨૯ નો વધારો થયો હતો. તે પહેલા માર્ચ મહિનામાં પશ્ચિમ એશિયામાં તણાવ અને ક્રૂડ ઓઇલમાં ઉછાળાના કારણે આશરે ₹૬૦ નો વધારો કરાયો હતો. બીજી તરફ, ૧ સપ્ટેમ્બરે કોમર્શિયલ ગેસમાં થયેલા મામૂલી વધારા પહેલા ઓગસ્ટમાં તેના ભાવમાં ₹૧૯૨ થી ₹૨૦૦ નો મોટો ઘટાડો કરવામાં આવ્યો હતો, જ્યારે જુલાઈમાં પણ ₹૧૮૩.૫૦ નો ઘટાડો કરાયો હતો.
LPG ના વપરાશમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો
પેટ્રોલિયમ પ્લાનિંગ એન્ડ એનાલિસિસ સેલ (PPAC) ના તાજેતરના રિપોર્ટ અનુસાર, એપ્રિલથી ઓગસ્ટ ૨૦૨૬ દરમિયાન ભારતમાં ઘરેલુ LPG ના વપરાશમાં ૧૫.૯% નો ઘટાડો નોંધાયો છે. આ સમયગાળા દરમિયાન વપરાશ ઘટીને ૧૧.૩ મિલિયન ટન થયો છે, જે ગયા વર્ષના સમાન ગાળામાં ૧૩.૪ મિલિયન ટન હતો.
આ ઘટાડા પાછળનું મુખ્ય કારણ દેશના શહેરોમાં ઝડપથી વિસ્તરી રહેલું PNG (પાઇપ્ડ નેચરલ ગેસ) નેટવર્ક છે, જેના કારણે બોટલ્ડ સિલિન્ડર પરની નિર્ભરતા ઘટી છે. આ ઉપરાંત, ₹૯૪૦ થી ₹૧,૦૦૦ ની આસપાસ રહેલી કિંમતો અને સબસિડીના અભાવે ગ્રામીણ તથા આર્થિક રીતે નબળા વર્ગો ફરીથી લાકડા અને છાણા જેવા પરંપરાગત બળતણ તરફ વળ્યા છે, જેણે પણ LPG ના એકંદર વપરાશ પર અસર પાડી છે.
