નિશીથ કાળમાં કરો ભોળાનાથની પૂજા, જીવનના કષ્ટોમાંથી મળશે મુક્તિ
સનાતન સંસ્કૃતિમાં દેવાધિદેવ મહાદેવની આરાધના માટે માસિક શિવરાત્રીનો દિવસ અત્યંત પવિત્ર અને ફળદાયી માનવામાં આવે છે. હિન્દુ પંચાંગ અનુસાર, દર મહિનાના કૃષ્ણ પક્ષની ચતુર્દશી તિથિને માસિક શિવરાત્રી તરીકે ઉજવવામાં આવે છે. આ પાવન અવસર પર દેશભરમાં શિવાલયોમાં ભક્તોની ભીડ જામતી હોય છે અને લોકો વ્રત રાખીને ભગવાન શ ભગવાન શિવ અને માતા પાર્વતીના આશીર્વાદ પ્રાપ્ત કરે છે. વર્તમાનમાં ભાદરવો મહિનો ચાલી રહ્યો છે અને આજે એટલે કે ૯ સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬ ના રોજ ભાદરવા માસની માસિક શિવરાત્રીનું પર્વ ઉજવાઈ રહ્યું છે. ધાર્મિક માન્યતાઓ અનુસાર, આ દિવસે સાચા મનથી મહાદેવની પૂજા કરવા અને તેમનો અભિષેક કરવાથી જીવનના તમામ સંકટો અને બાધાઓ દૂર થઈ જાય છે.
૯ સપ્ટેમ્બરે જ કેમ છે માસિક શિવરાત્રીનું વ્રત?
વ્રત અને તહેવારોની તિથિ નક્કી કરવામાં પંચાંગની ગણતરીનું ખૂબ મોટું મહત્વ હોય છે. વૈદિક પંચાંગ અનુસાર, ભાદરવા માસની કૃષ્ણ પક્ષની ચતુર્દશી તિથિની શરૂઆત આજે એટલે કે ૯ સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬ ના રોજ બપોરે ૧૨ વાગ્યે ને ૩૦ મિનિટે થઈ રહી છે. જ્યારે, આ ચતુર્દશી તિથિનું સમાપન બીજા દિવસે એટલે કે ૧૦ સપ્ટેમ્બરે સવારે ૧૦ વાગ્યે ને ૩૩ મિનિટે થશે.
ચૂંકી માસિક શિવરાત્રીના વ્રત અને અનુષ્ઠાનમાં રાત્રિના સમયમાં આવતા ‘નિશીથ કાળ’ને વિશેષ મહત્વ આપવામાં આવે છે, તેથી ઉદયા તિથિ અને રાત્રિ વ્યાપિની તિથિના આધારે આ વ્રત ૯ સપ્ટેમ્બરે રાખવામાં આવી રહ્યું છે. રાત્રિનો સમય ભગવાન શિવની સાધના માટે સર્વોત્તમ માનવામાં આવે છે, તેથી આ દિવસનું ધાર્મિક મહત્વ વધુ વધી જાય છે.
પૂજા માટે સૌથી ઉત્તમ નિશીથ કાળનો શુભ મુહૂર્ત
માસિક શિવરાત્રીની પૂજા મુખ્ય રૂપથી પ્રદોષ કાળ અથવા તો રાત્રિના પ્રહરમાં કરવામાં આવે છે. આજે ૯ સપ્ટેમ્બરની રાત્રે પૂજા માટે ‘નિશીથ કાળ’નો સૌથી ખાસ મુહૂર્ત રાત્રિના ૧૧ વાગ્યે ને ૫૫ મિનિટથી શરૂ થઈને મોડી રાત્રે ૧૨ વાગ્યે ને ૪૧ મિનિટ સુધી રહેશે. લગભગ ૪૬ મિનિટની આ અવધિને મહાદેવની આરાધના માટે સૌથી શક્તિશાળી સમય માનવામાં આવે છે. આ સમયગાળા દરમિયાન જે ભક્તો પૂરી નિષ્ઠા અને શ્રદ્ધા સાથે શિવ સાધના કરે છે, તેમને મનવાંછિત ફળની પ્રાપ્તિ થાય છે.
મહાદેવની પૂજાથી જીવનમાં આવે છે સુખ-શાંતિ
મહાદેવની પૂજાથી જીવનમાં આવે છે સુખ-શાંતિહિન્દુ માન્યતાઓ અનુસાર, ભગવાન શિવને ‘આશુતોષ’ એટલે કે ખૂબ જ જલ્દી પ્રસન્ન થનાર દેવતા કહેવામાં આવે છે. જીવનમાં ગમે તેટલી મોટી મુશ્કેલીઓ કે માનસિક તણાવ કેમ ન હોય, ભોળાનાથ એક લોટો જળ અને એક বেলપત્ર અર્પણ કરવા માત્રથી જ પોતાના ભક્તો પર કૃપા વરસાવી દે છે. માસિક શિવરાત્રીના દિવસે વ્રત રાખવા અને રાત્રિના સમયે શિવ પરિવારની ઉપાસના કરવાથી ઘર-પરિવારમાં સુખ, સમૃદ્ધિ અને શાંતિનો વાસ થાય છે. એવી માન્યતા છે કે આ દિવસે રૂદ્રાભિષેક કરવાથી ગ્રહદોષ અને અકાળ મૃત્યુના ભયથી પણ મુક્તિ મળે છે.
આ વિધિથી કરો ભગવાન શિવની પૂજા અને અભિષેક
માસિક શિવરાત્રીના દિવસે સવારે સ્નાન કર્યા પછી સ્વચ્છ વસ્ત્રો ધારણ કરો અને મનોમન વ્રતનો સંકલ્પ લો. આખો દિવસ મનમાં ભગવાન શિવનું સ્મરણ કરતા રહો. મુખ્ય પૂજા સંધ્યા કાળ અથવા રાત્રિના નિશીથ કાળમાં કરવામાં આવે છે:
સૌથી પહેલા પૂજા સ્થળને ગંગાજળ છાંટીને પવિત્ર કરો અને ત્યાં એક પાટલા પર શિવ-પાર્વતીની મૂર્તિ અથવા તસવીર સ્થાપિત કરો.
શિવલિંગ પર સૌથી પહેલા શુદ્ધ જળ અર્પણ કરો. ત્યારબાદ દૂધ, દહીં, મધ, ઘી અને સાકરથી વારાફરતી અભિષેક કરો.
અભિષેક કર્યા પછી ફરી એકવાર સાફ જળ અથવા ગંગાજળથી શિવલિંગને સ્નાન કરાવો.
ભગવાન શિવને તેમના પ્રિય બીલીપત્ર , ધતૂરો, આંકડાના ફૂલ, ચંદન, રોલી અને જનોઈ અર્પણ કરો. માતા પાર્વતીને સુહાગની સામગ્રી અથવા શ્રૃંગારનો સામાન ચઢાવો.
પૂજા દરમિયાન સતત ‘ૐ નમઃ શિવાય’ મંત્રનો જાપ કરતા રહો. અંતે શિવ ચાલીસાનો પાઠ કરો અને કપૂર કે દીવો પ્રગટાવીને પૂરી શ્રદ્ધા સાથે ભગવાન શિવની આરતી કરો.
