નવો ફોન લેતા પહેલાં આ જાણી લો! AI ના લીધે મોબાઇલ ઉદ્યોગમાં આવી રહ્યું છે મોટું સંકટ
આજકાલ આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) નો ક્રેઝ ચારે બાજુ છે. મોટા-મોટા ડેટા સેન્ટર અને ચેટબોટ ચલાવવા માટે મોટી માત્રામાં ડેટા અને મેમરીની જરૂર પડી રહી છે. પરંતુ આ તકનીકી વિકાસની અસર હવે સીધી સામાન્ય માણસના ખિસ્સા પર પડવાની આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે. તાજેતરમાં આવેલી ‘જેફરીઝ’ (Jefferies) ની એક રિપોર્ટે મોબાઇલ બજારને લઈને મોટી ચેતવણી આપી છે, જેના અનુસાર આવનારા સમયમાં સ્માર્ટફોન, ખાસ કરીને બજેટ ફોન મોંઘા થઈ શકે છે.
આવો ખૂબ જ સરળ ભાષામાં સમજીએ કે આખો મામલો શું છે અને તેનાથી સામાન્ય ગ્રાહકો પર શી અસર પડશે.
મેમરી મોંઘી થવાથી સ્માર્ટફોન પર અસર
AI કંપનીઓની ભારી માંગના કારણે મેમરી ચિપ્સ (Memory Chips) ની કિંમતો ઝડપથી વધી રહી છે. રિપોર્ટ મુજબ, એક સ્માર્ટફોનમાં લાગતી મેમરીનો ખર્ચ ૨૦૨૫ માં જે લગભગ ૨૦ ડૉલર હતો, તે વધીને હવે ૬૦ થી ૬૫ ડૉલર સુધી પહોંચી ગયો છે—એટલે કે ખર્ચ લગભગ ત્રણ ગણો થઈ ગયો છે. પરિસ્થિતિ એ છે કે ૨૦૨૭ સુધી કુલ મેમરીની માંગનો ૬૦ ટકા હિસ્સો માત્ર AI ના કારણે હોઈ શકે છે.
બજેટ અને સસ્તા એન્ડ્રોઇડ ફોન પર સૌથી મોટો માર
જે લોકો મોંઘા અને પ્રીમિયમ ફોન ખરીદે છે, તેમના માટે આ તફાવત સાચવવો સહેલો હોય છે. પરંતુ ૨૦૦ ડૉલર (લગભગ ૧૭,૦૦૦ રૂપિયા) થી ઓછી કિંમતના બજેટ એન્ડ્રોઇડ સ્માર્ટફોનનું માર્જિન ખૂબ ઓછું હોય છે. આવા ફોનની કુલ નિર્માણ કિંમતમાં એકલી મેમરીનો હિસ્સો લગભગ ૬૦ ટકા જેટલો જણાવવામાં આવ્યો છે.
મેમરી મોંઘી થવાને કારણે કંપનીઓ પાસે ત્રણ જ રસ્તા બચે છે—કાં તો તેઓ ફોન મોંઘા કરે, પોતાનો નફો ઘટાડે અથવા તો હાર્ડવેર અને ફીચર્સમાં કાપ મૂકે. રિપોર્ટમાં આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે કે આના કારણે સસ્તા ફોનની કિંમતોમાં લગભગ ૩૦ ટકા સુધીનો વધારો થઈ શકે છે. જો કે, આ વૈશ્વિક બજારનું અનુમાન છે, તેથી તેને ભારતમાં દરેક બજેટ ફોન પર સીધું લાગુ ન માનવું જોઈએ, પરંતુ તેનો દબાણ ભારતીય બજાર પર પણ પડવું નક્કી છે.
શું સસ્તા ફોન મળવાનું બંધ થઈ જશે?
આંકડા બતાવે છે કે કંપનીઓ ઓછા વેચાતા સસ્તા મોડેલોની સંખ્યા ઘટાડી શકે છે અથવા જૂના પ્રોસેસરનો ઉપયોગ કરીને ખર્ચ નિયંત્રિત કરવાનો પ્રયાસ કરી શકે છે. વૈશ્વિક બજારમાં પણ ૨૦૦ ડૉલરથી ઓછી કિંમતના ફોનનો વૈશ્વિક હિસ્સો ઝડપથી ઘટવાનું અનુમાન છે, જ્યારે મોંઘા અને પ્રીમિયમ ફોન બજારમાં પોતાનું સ્થાન મજબૂત કરી શકે છે.
ગ્રાહકો માટે હવે શું વિકલ્પો છે?
જો તમે નવો ફોન ખરીદવાનું વિચારી રહ્યા છો, તો આ બાબતો ધ્યાનમાં રાખવી ખૂબ જરૂરી છે:
૧. ગભરાઈને તુરંત ફોન ન ખરીદો: જો તમારો જૂનો ફોન વ્યવસ્થિત ચાલી રહ્યો છે, તો માત્ર મોંઘવારીના ડરથી તુરંત નવો ફોન ખરીદવાની જરૂર નથી. તમે બેટરી બદલાવીને કે થોડી સંભાળ રાખીને તેને કેટલાક મહિના વધુ ચલાવી શકો છો.
૨. સેકન્ડ-હેન્ડ કે રિફર્બિશ્ડ ફોન: બજેટ વધવા પર લોકો સસ્તા વિકલ્પ તરીકે રિફર્બિશ્ડ ફોન તરફ વળી શકે છે. પરંતુ જૂનો ફોન ખરીદતી વખતે તેની બેટરી, ડિસ્પ્લે, કેમેરા અને સૌથી જરૂરી—સિક્યોરિટી અપડેટ્સ ની તપાસ ચોક્કસ કરો, નહીં તો સસ્તો ફોન પાછળથી ભારે પડી શકે છે.
૩. સમજદારીથી પસંદગી કરો: જો નવો ફોન લેવો જ પડે, તો માત્ર રેમ (RAM) અને સ્ટોરેજ જોઈને નિર્ણય ન લો. પ્રોસેસર, સૉફ્ટવેર સપોર્ટ અને બ્રાન્ડની સર્વિસને પણ ચકાસો.
AI નો વિસ્તાર ભલે ડિજિટલ દુનિયાને ઝડપી બનાવી રહ્યો છે, પરંતુ તેની કિંમત હવે સામાન્ય ગ્રાહકો સુધી પહોંચતી દેખાઈ રહી છે. આવનારા સમયમાં કંપનીઓ સામે સૌથી મોટો પડકાર એ જ હશે કે તેઓ આધુનિક તકનીક વાળા ફોનને સામાન્ય માણસના બજેટમાં કેવી રીતે જાળવી રાખે.
