વિદેશી ફૂલ લીલીની વધતી માંગથી ખેતીમાં ક્રાંતિ, એક વીઘામાં 3 થી 6 લાખ સુધી નફો
આજના સમયમાં ખેડૂતો એવી ખેતી તરફ વળી રહ્યા છે, જેમાં ઓછા ખર્ચે વધુ નફો મેળવવાની તક મળે. પરંપરાગત પાકોની સરખામણીએ વિદેશી ફૂલ લીલી ખેડૂતોને ટૂંકા સમયગાળામાં મજબૂત નફો આપે છે. ખાસ કરીને ડિસેમ્બર માસમાં લીલીનું વાવેતર કરવાથી ફૂલો સમયસર અને સારી ગુણવત્તા સાથે તૈયાર થાય છે. બજારમાં તેની વધતી માંગને લીધે લીલીની ખેતી ખેડૂતો માટે આકર્ષક વિકલ્પ બની રહી છે.
લગ્ન-પાર્ટી અને સજાવટમાં વધતી લીલીની માંગ
લીલી ફૂલ ભારતના બજારમાં સતત લોકપ્રિય બની રહ્યું છે. લગ્ન સમારંભ, હોટેલ સજાવટ, બુકે અને ઇવેન્ટ ડેકોરેશનમાં તેનો વ્યાપક ઉપયોગ થાય છે. ડિસેમ્બરથી માર્ચ વચ્ચે તેની માંગ અનેક ગણી વધી જાય છે. લીલી ફૂલની શેલ્ફ લાઈફ લાંબી રહે છે અને તે દિવસો સુધી તાજું રહે છે, જે વેપારીઓ તથા ગ્રાહકોને સૌથી વધુ આકર્ષિત કરે છે. આ તમામ કારણો લીલીને ઉચ્ચ ભાવવાળા ફૂલ પાક તરીકે સ્થાપિત કરે છે.
ડિસેમ્બર મહિનો કેમ છે ખાસ ફાયદાકારક
લીલીની ખેતી માટે ડિસેમ્બર મહિનો ઉત્તમ ગણાય છે. આ સમયે તાપમાન સામાન્ય રીતે 10 થી 20 ડિગ્રી સેલ્સિયસ વચ્ચે રહે છે, જે અંકુરણ અને ફૂલની વૃદ્ધિ માટે આદર્શ છે. ઠંડા વાતાવરણમાં છોડ વધુ તંદુરસ્ત રહે છે અને ફૂલોનું કદ મોટુ થાય છે. જાન્યુઆરી અંત અથવા ફેબ્રુઆરી દરમિયાન ફૂલો સંપૂર્ણ રૂપે તૈયાર થઈ જાય છે, જ્યારે બજારમાં માંગ પણ શિખરે હોય છે.
જમીન, વાવેતર અને વ્યવસ્થાપન
લીલી માટે રેતાળ અને લોમવાળી માટી સૌથી વધુ યોગ્ય છે. ખેતરમાં પાણી ભરાઈ રહે નહીં તે માટે ઉત્તમ નિકાલ જરૂરી છે. લીલીનું વાવેતર બલ્બ દ્વારા થાય છે અને એક વીઘામાં અંદાજે 35 થી 40 હજાર બલ્બનો ઉપયોગ થાય છે. બલ્બોને 10 થી 20 સે.મી. ઊંડાઈમાં અને 15 થી 20 સે.મી. અંતરે રોપવામાં આવે છે. રોપણી પછી હળવી સિંચાઈ કરવાથી બલ્બ ઝડપી રીતે વિકસે છે.
ખાતર અને સિંચાઈની યોગ્ય તકેદારી
ખાતર માટે જૈવિક તેમજ સંતુલિત રાસાયણિક ખાતરનો ઉપયોગ કરવો જરૂરી છે. શરૂઆતમાં DAP અને બાદમાં પોટાશની માત્રા વધારવાથી ફૂલની ગુણવત્તા નોંધપાત્ર સુધરે છે. ઠંડી વખતે સિંચાઈ મર્યાદિત રાખવી જોઈએ. માટીમાં હળવો ભેજ રહે તે પૂરતું છે, પરંતુ પાણી ભરાઈ જાય તો છોડને નુકસાન પહોંચે છે.
ઓછા સમયમાં તૈયાર થતાં ફૂલ અને મજબૂત આવક
ડિસેમ્બરમાં વાવેલા લીલીના બલ્બ 22 થી 60 દિવસમાં સંપૂર્ણ ફૂલ પ્રદાન કરે છે. મોટા, ચમકદાર અને સુગંધિત ફૂલોનું કટિંગ સરળ બને છે અને બજારમાં ઝડપથી વેચાય છે. એક વીઘાની ખેતીમાંથી 35 થી 40 હજાર ફૂલો મળી શકે છે, જે ખેડૂતોને 1.2 થી 1.5 લાખ રૂપિયાનો સીધો લાભ આપે છે.
બજારમાં ઊંચો ભાવ અને લાખો રૂપિયાનો નફો
લીલીનું એક ફૂલ હોલસેલમાં લગભગ 20 રૂપિયા અને રિટેલમાં 100 રૂપિયા સુધી વેચાય છે. સીઝન પ્રમાણે ભાવ વધુ વધી શકે છે. આ તમામને ધ્યાને લો તો લીલીની ખેતીમાંથી કુલ આવક 4 થી 8 લાખ રૂપિયા સુધી થઈ શકે છે. ખર્ચ બાદ ખેડૂતને 3 થી 6 લાખ રૂપિયા સુધી નેટ નફો મળી શકે છે, જે તેને ઉચ્ચ નફાકારક પાક બનાવે છે.
