‘લુપ્તપ્રાય પ્રજાતિઓ’: વિજય હજારે ટ્રોફીના પહેલા દિવસે કોહલી, રોહિત અને સૂર્યવંશીએ બોલરોને શા માટે નિર્દયતાથી કચડી નાંખ્યા
જો બુધવારની સાંજે દેશભરના ઘરેલું બોલરો એકસાથે આહોકાર કરતા સાંભળાયા હોત, તો તેમાં કોઈ અતિશયોક્તિ ન હોત. કારણ કે વિજય હજારે ટ્રોફી 2024-25ના પ્રથમ દિવસે જે કંઈ બન્યું, તે બેટિંગના ઉત્સવથી વધુ અને બોલિંગ માટે એક પ્રકારની અસ્તિત્વની ચેતવણી જેવું લાગ્યું.આ દિવસ ક્રિકેટ માટે મનોરંજનથી ભરપૂર રહ્યો, પરંતુ બોલરો માટે તે કોઈ દુઃસ્વપ્નથી ઓછો નહોતો. બેટ અને બોલ વચ્ચે સંતુલનની કલ્પના જાણે બારીમાંથી બહાર ફેંકી દેવામાં આવી હોય તેમ લાગી.
રનનો વરસાદ, રેકોર્ડ્સની લૂંટ
ઓલ-ઇન્ડિયા ઇન્ટર-સ્ટેટ 50 ઓવરની આ પ્રતિષ્ઠિત ટુર્નામેન્ટના પહેલા જ દિવસે અમદાવાદ, રાજકોટ, બેંગલુરુ, જયપુર અને રાંચી સહિતના મેદાનો પર રનનો વરસાદ વરસ્યો. 19 મેચોમાં કુલ 22 સદી ફટકારાઈ, અને 217 છગ્ગા ઉડ્યા જે લિસ્ટ A ક્રિકેટના ઇતિહાસમાં અત્યાર સુધીનો સૌથી મોટો આંકડો છે.
બિહારની ટીમે તો બેટિંગની તમામ મર્યાદાઓ તોડી નાખી. છ વિકેટે 574 રન બનાવીને તેમણે અગાઉના શ્રેષ્ઠ સ્કોર (બે વિકેટે 506)ને ધ્વસ્ત કરી નાખ્યો. કર્ણાટકે હજારે ટ્રોફીના ઇતિહાસમાં સૌથી મોટો ચેઝ કરતા પાંચ વિકેટે 413 રનનો લક્ષ્યાંક હાંસલ કર્યો જે સર્વકાલીન લિસ્ટ A રનચેઝમાં બીજા ક્રમે છે.400થી વધુના બે સ્કોર અને 300થી વધુના દસ સ્કોર હવે અચંબા જેવા લાગતા નથી. પરંતુ જે ખરેખર ચોંકાવનારું હતું, તે એ કે 50 ઓવરના ક્રિકેટમાં સૌથી ઝડપી ચાર સદીઓમાંથી ત્રણ માત્ર કલાકોના અંતરમાં બની.
સ્ટાર્સની ઝળહળાટ અને એક 14 વર્ષનો ચમત્કાર
વિરાટ કોહલી, રોહિત શર્મા, ઇશાન કિશન અને દેવદત્ત પડિકલ જેવા અનુભવી નામોએ બોલરોને કોઈ દયા બતાવી નહીં. પરંતુ ચર્ચાના કેન્દ્રમાં રહ્યો 14 વર્ષનો વૈભવ સૂર્યવંશી, જેણે માત્ર 36 બોલમાં સદી ફટકારી અને અંતે 190 રન બનાવીને ઇનિંગ્સ પૂરી કરી.બીજી તરફ, બિહારના કેપ્ટન સાકિબુલ ગનીએ 32 બોલમાં સદી ફટકારીને ભારતીય ક્રિકેટનો નવો રેકોર્ડ બનાવ્યો. આ બધું જોઈને એક જ પ્રશ્ન ઊભો થાય છે આવી પરિસ્થિતિમાં તમે શા માટે બોલર બનવા માંગો?
નિયમ બદલાયા, પરિણામ નહીં
આ વર્ષની શરૂઆતમાં, 50 ઓવરની ક્રિકેટમાં બેટિંગનું વધતું પ્રભુત્વ ઘટાડવા માટે એક નિયમમાં ફેરફાર કરવામાં આવ્યો. હવે 34 ઓવર પછી ફિલ્ડિંગ ટીમ નક્કી કરી શકે છે કે બેમાંથી કયો બોલ બાકીની 16 ઓવર માટે વાપરવો. આશય હતો કે રિવર્સ સ્વિંગ અને સ્પિનને ફરીથી રમતમાં લાવવામાં આવે.પરંતુ મેદાન પરનો સત્ય અલગ નીકળ્યો. સિદ્ધાંત સાચો લાગતો હતો, પરંતુ પ્રયોગ નિષ્ફળ ગયો. સફેદ બોલ વર્ષોથી સ્વિંગ થવાનું બંધ કરી ચૂક્યો છે, અને સપાટ પિચ, નાની બાઉન્ડ્રી અને આધુનિક હલકા બેટ્સ બોલરોને નિરાધાર બનાવી રહ્યા છે.
શું દોષ માત્ર બોલરોનો છે?
બોલરો પર દોષારોપણ કરવું સહેલું છે કે તેઓ વધુ વૈવિધ્ય શા માટે વિકસાવતા નથી? પરંતુ હકીકત એ છે કે જ્યારે મેદાનો આંતરરાષ્ટ્રીય ધોરણના ન હોય, હવામાન સહાયક ન હોય, અને પાવર-હિટિંગને પ્રોત્સાહન મળે, ત્યારે બોલરો માટે વિકલ્પો સીમિત થઈ જાય છે.ઉત્તર ભારતમાં હવામાનને કારણે મેચો ન રાખવી, સવારે 9 વાગ્યાની શરૂઆત પણ મદદરૂપ ન થવી, અને પિચ પર જીવંતતા ન હોવી આ બધું બોલિંગ માટે ઝાટકો છે.
રેકોર્ડ્સ પર મીઠાનો ટ્રક?
32, 33 અને 36 બોલની સદીઓ, 412 રનનો લક્ષ્યાંક 15 બોલ બાકી રાખીને હાંસલ કરવો શું આ બધું સ્ટ્રોક-મેકિંગની મહાનતા છે કે પછી પરિસ્થિતિજન્ય વિકૃતિ? જવાબ કદાચ સ્પષ્ટ છે. આ રેકોર્ડ્સ જોઈને મોહિત થવાને બદલે, તેમને થોડી સંશયની નજરે જોવાની જરૂર છે.
‘લુપ્તપ્રાય પ્રજાતિઓ’નું ભવિષ્ય?
ઘરેલું બોલરો આજે સાચા અર્થમાં અસ્તિત્વના સંકટનો સામનો કરી રહ્યા છે. કદાચ આગળ જતા બેટ્સમેન થાકી જશે, કદાચ સંતુલન પાછું આવશે પરંતુ આશા પર વધારે ભરોસો રાખવો મુશ્કેલ છે.
કારણ કે હાલ તો સફેદ બોલ ક્રિકેટમાં એક જ સંદેશ ગૂંજી રહ્યો છે
“પાર્ટી શરૂ થવા દો” અને બોલરો? તેઓ કદાચ લુપ્તપ્રાય પ્રજાતિ બની રહ્યા છે.

