NMCના નવા નિયમો: 150 બેઠકોની મર્યાદા હટી, જાણો કેવી રીતે વધશે MBBSની બેઠકો
ડોક્ટર બનવાનું સપનું જોઈ રહેલા લાખો વિદ્યાર્થીઓ માટે નવા વર્ષનો પ્રથમ દિવસ એક મોટી ખુશખબર લઈને આવ્યો છે. નેશનલ મેડિકલ કાઉન્સિલ (NMC) એ શૈક્ષણિક સત્ર 2026-27 માટે દેશમાં MBBS ની બેઠકો વધારવા અને નવી મેડિકલ કોલેજો ખોલવા માટે મહત્વપૂર્ણ પગલાં લીધાં છે. NMC ના મેડિકલ એસેસમેન્ટ એન્ડ રેટિંગ બોર્ડ (MARB) એ આ અંગે સત્તાવાર જાહેરનામું બહાર પાડીને અરજીઓ મંગાવી છે.
આ નવા ફેરફારની સીધી અસર NEET UG 2026 ની પરીક્ષા આપનારા વિદ્યાર્થીઓ પર પડશે, કારણ કે તેમના માટે સરકારી અને ખાનગી કોલેજોમાં બેઠકોની સંખ્યામાં મોટો ઉછાળો આવશે.
લીઝ પર હોસ્પિટલ લઈને ખુલશે કોલેજો: એક ક્રાંતિકારી ફેરફાર
NMC એ નવી મેડિકલ કોલેજો ખોલવાના નિયમોમાં મોટી છૂટછાટ આપી છે. હવે કોઈપણ પાત્ર ટ્રસ્ટ, સોસાયટી કે કંપની હોસ્પિટલને 30 વર્ષની લીઝ પર લઈને પણ નવી મેડિકલ કોલેજ શરૂ કરી શકે છે. અગાઉ આ માટે જમીન અને હોસ્પિટલની માલિકી હક્ક અંગે અત્યંત કડક નિયમો હતા.
મુખ્ય બાબતો:
-
લીઝનો સમયગાળો: હોસ્પિટલ ઓછામાં ઓછા 30 વર્ષ માટે લીઝ પર હોવી જોઈએ.
-
ઓનલાઇન અરજી: અરજીઓ માત્ર NMC ના સત્તાવાર પોર્ટલ પર જ સ્વીકારવામાં આવશે.
-
અંતિમ તારીખ: અરજી કરવાની છેલ્લી તારીખ 28 જાન્યુઆરી 2026 નક્કી કરવામાં આવી છે.
-
સત્ર: આ પ્રક્રિયા શૈક્ષણિક સત્ર 2026-27 માટે શરૂ કરવામાં આવી છે.
150 બેઠકોની ‘કેપિંગ’ (મર્યાદા) માંથી મળી રાહત
અત્યાર સુધી MARB ના નિયમો મુજબ, કોઈપણ મેડિકલ કોલેજમાં MBBS ની મહત્તમ 150 બેઠકો પર જ પ્રવેશની મંજૂરી હતી. પરંતુ આગામી સત્ર માટે NMC એ આ મર્યાદા (Capping) માં છૂટ આપવાનો નિર્ણય કર્યો છે.
જોકે, આ માટે એક અનિવાર્ય શરત રાખવામાં આવી છે: મેડિકલ કોલેજે તે ચોક્કસ રાજ્ય કે કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશમાં દર 10 લાખની વસ્તી દીઠ 100 MBBS બેઠકોના ગુણોત્તરનું પાલન કરવું પડશે. આ નિર્ણયથી જૂની અને પ્રતિષ્ઠિત મેડિકલ કોલેજોમાં બેઠકોની સંખ્યા વધીને 200 કે 250 સુધી પહોંચી શકે છે.
અરજી ફી અને પાત્રતા (Application Fee)
અરજી ફી અને પાત્રતા (Application Fee)બેઠકોમાં વધારો અને નવી કોલેજો ખોલવા માટે સંસ્થાઓએ નિર્ધારિત ફી ચૂકવવી પડશે:
-
સરકારી મેડિકલ કોલેજ: 50 વધારાની બેઠકો માટે 6.25 લાખ રૂપિયા + 18% GST.
-
ખાનગી મેડિકલ કોલેજ: બેઠકોની સંખ્યા અને માળખાકીય સુવિધાઓના આધારે અલગ ફી નક્કી કરવામાં આવી છે.
-
રજીસ્ટ્રેશન ફી: અરજી ફી ઉપરાંત સંસ્થાઓએ પોર્ટલ પર નોંધણી ફી પણ ચૂકવવી પડશે.
વિદ્યાર્થીઓને શું ફાયદો થશે?
આ પહેલથી મેડિકલ શિક્ષણના ક્ષેત્રમાં અનેક સકારાત્મક ફેરફારો જોવા મળશે:
-
કટ-ઓફ ઘટવાની શક્યતા: બેઠકોની સંખ્યા વધવાથી NEET UG ના કટ-ઓફમાં ઘટાડો થઈ શકે છે, જેનાથી મધ્યમ રેન્ક ધરાવતા વિદ્યાર્થીઓને પણ MBBS સીટ મળવાની શક્યતા વધી જશે.
-
સસ્તું શિક્ષણ: વધુ મેડિકલ કોલેજો ખુલવાથી સ્પર્ધા વધશે અને સરકારી બેઠકોમાં વધારો થવાથી ગરીબ અને તેજસ્વી વિદ્યાર્થીઓને ઓછા ખર્ચે ડોક્ટર બનવાની તક મળશે.
-
આરોગ્ય સેવાઓમાં સુધારો: વધુ ડોકટરો તૈયાર થવાથી દેશના ગ્રામીણ અને અંતરિયાળ વિસ્તારોમાં તબીબી સુવિધાઓમાં સુધારો થશે.
નિષ્કર્ષ
NEET UG 2026 ના ઉમેદવારો માટે આ તૈયારી તેજ કરવાનો યોગ્ય સમય છે. એક તરફ સરકાર બેઠકોની સંખ્યા વધારી રહી છે, તો બીજી તરફ વિદ્યાર્થીઓએ પણ આ તકનો લાભ લેવા માટે પોતાની મહેનત બમણી કરી દેવી જોઈએ. 28 જાન્યુઆરી 2026 સુધી આવનારી અરજીઓ બાદ એ સ્પષ્ટ થઈ જશે કે દેશને કુલ કેટલી નવી બેઠકો અને કોલેજો મળવા જઈ રહી છે.
