અસમમાં શાળાની નવી ગાઈડલાઈન પર આશુતોષ રાંકાનો સવાલ, હિમંત સરકાર પર ફરી નિશાન; જાણો સમગ્ર મામલો
અસમની રાજનીતિમાં છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી કૉકરોચ જનતા પાર્ટી (CJP) અને મુખ્યમંત્રી હિમંત બિસ્વ સરમા વચ્ચે નિવેદનોનો સિલસિલો જોવા મળી રહ્યો છે. હવે રાજ્યની શાળાઓ માટે જાહેર કરવામાં આવેલી નવી માર્ગદર્શિકાને લઈને CJPના સહ-સંયોજક આશુતોષ રાંકાએ મુખ્યમંત્રી હિમંત બિસ્વ સરમા પર સવાલ ઉઠાવ્યા છે.
રાંકાએ સોશિયલ મીડિયા પર એક પોસ્ટ દ્વારા રાજ્યની શાળાઓમાં બહારના લોકોના પ્રવેશ અને ફોટો-વિડિયો બનાવવા અંગેના નવા નિયમોનો ઉલ્લેખ કર્યો છે. તેમણે સવાલ કર્યો કે જો રાજ્યની શાળાઓમાં બધું વ્યવસ્થિત છે તો પછી શાળાઓમાં પ્રવેશ અંગે આટલી કડક વ્યવસ્થા કરવાની જરૂર કેમ પડી?
આ નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે CJP દ્વારા અસમમાં સરકારી શાળાઓની સ્થિતિને લઈને ‘સ્કૂલ ઠીક કરો’ અભિયાન ચલાવવાની વાત કરવામાં આવી રહી છે. થોડા દિવસ પહેલાં જ રાંકા અને CJPના કેટલાક કાર્યકરોને ગુવાહાટીમાં પોલીસ દ્વારા કસ્ટડીમાં લેવામાં આવ્યા હતા. આ ઘટનાને લઈને પણ બંને પક્ષ વચ્ચે નિવેદનબાજી થઈ હતી.
શાળાઓ માટે શું છે નવી માર્ગદર્શિકા?
અસમના શિક્ષણ વિભાગ તરફથી શાળાઓને લગતી કેટલીક માર્ગદર્શિકાઓ ચર્ચામાં આવી છે. તેમાં શાળાના મુખ્ય દરવાજા, બહારના લોકોની એન્ટ્રી અને શાળાના પરિસરમાં ફોટોગ્રાફી તથા વીડિયો રેકોર્ડિંગ જેવા મુદ્દાઓ સામેલ છે.
માર્ગદર્શિકા અનુસાર શાળાઓને સવારે પ્રાર્થના શરૂ થાય તે પહેલાં મુખ્ય ગેટ બંધ રાખવા અને શાળાના પરિસરમાં અનધિકૃત પ્રવેશને રોકવા માટે વ્યવસ્થા કરવા જણાવાયું છે. બહારથી આવનાર વ્યક્તિએ શાળાના કેમ્પસમાં પ્રવેશતા પહેલાં પરવાનગી લેવાની રહેશે.
આ ઉપરાંત, વર્ગો અથવા શાળાની અન્ય પ્રવૃત્તિઓ દરમિયાન મંજૂરી વિના ફોટોગ્રાફી કે વીડિયો રેકોર્ડિંગ ન થાય તેની ખાતરી કરવા માટે પણ શાળાઓને સૂચના આપવામાં આવી છે.
આ પ્રકારના નિયમો પાછળ વિદ્યાર્થીઓની સુરક્ષા અને તેમની ગોપનીયતા જાળવવાનો ઉદ્દેશ્ય હોવાનું જણાવવામાં આવ્યું છે. સાથે જ શાળાના વાતાવરણમાં કોઈ અનિચ્છનીય પરિસ્થિતિ ઊભી ન થાય અને ભણતરનું વાતાવરણ જળવાઈ રહે તે માટે પણ શાળાઓને જરૂરી પગલાં લેવા કહેવામાં આવ્યું છે.
આશુતોષ રાંકાએ શું કહ્યું?
CJP નેતા આશુતોષ રાંકાએ આ નિયમોને લઈને મુખ્યમંત્રી હિમંત બિસ્વ સરમા અને તેમની સરકાર પર રાજકીય પ્રહાર કર્યો છે.
રાંકાનો સવાલ મુખ્યત્વે એ છે કે જો સરકાર રાજ્યની શાળાઓની સારી સ્થિતિ દર્શાવવા માટે સોશિયલ મીડિયા પર વીડિયો અને અન્ય સામગ્રી શેર કરી રહી છે, તો બીજી તરફ શાળાઓમાં બહારના લોકોની એન્ટ્રી અને રેકોર્ડિંગને લઈને નિયંત્રણો કેમ લાવવામાં આવી રહ્યા છે?
તેમણે આ મુદ્દાને લઈને સરકારને સવાલ કર્યો છે કે શું તેને કોઈ બાબત જાહેરમાં સામે આવવાનો ડર છે.
રાંકાનું નિવેદન તેમના રાજકીય અભિયાન સાથે પણ જોડાયેલું છે. CJP છેલ્લા કેટલાક સમયથી સરકારી શાળાઓની સ્થિતિને લઈને અલગ-અલગ રાજ્યોમાં અભિયાન ચલાવવાની વાત કરી રહ્યું છે. પાર્ટીના કાર્યકરો શાળાઓની મુલાકાત લઈને ત્યાંની સુવિધાઓ, ઈમારતો અને વિદ્યાર્થીઓને મળતી મૂળભૂત સુવિધાઓ અંગે મુદ્દા ઉઠાવી રહ્યા છે.
CJPનું ‘સ્કૂલ ઠીક કરો’ અભિયાન શું છે?
CJP દ્વારા શરૂ કરવામાં આવેલા ‘સ્કૂલ ઠીક કરો’ અભિયાનનો મુખ્ય મુદ્દો સરકારી શાળાઓની સ્થિતિને જાહેર ચર્ચામાં લાવવાનો છે.
પાર્ટીનો દાવો છે કે અનેક સરકારી શાળાઓમાં ઈમારત, શૌચાલય, મૂળભૂત સુવિધાઓ અને અન્ય વ્યવસ્થાઓને લઈને સમસ્યાઓ છે. રાંકા અને CJPના અન્ય કાર્યકરો દ્વારા કરવામાં આવેલા શાળા પ્રવાસો દરમિયાન આવા મુદ્દા ઉઠાવવામાં આવ્યા હોવાના અહેવાલો છે.
અસમમાં પણ CJPની ટીમે શાળાઓની મુલાકાત લેવાની અને સ્થાનિક લોકો સાથે વાતચીત કરવાની વાત કરી હતી. રાંકા અગાઉ કહી ચૂક્યા છે કે ખાસ કરીને દૂરના વિસ્તારોમાં આવેલી કેટલીક શાળાઓની સ્થિતિ પર વધુ ધ્યાન આપવાની જરૂર છે. આ પાર્ટીનો રાજકીય દાવો છે અને તેના દરેક દાવાની સ્વતંત્ર રીતે પુષ્ટિ થઈ હોવાનું માનવું યોગ્ય નથી.
થોડા દિવસ પહેલાં રાંકા પોલીસ કસ્ટડીમાં લેવાયા હતા
શાળાઓના મુદ્દા વચ્ચે આશુતોષ રાંકા સાથે જોડાયેલી બીજી એક ઘટના પણ ચર્ચામાં રહી છે.
27 સપ્ટેમ્બરે ગુવાહાટીમાં CJPની પ્રસ્તાવિત પ્રાદેશિક સ્વયંસેવક બેઠક પહેલાં રાંકા સહિત પાર્ટીના અનેક નેતાઓ અને કાર્યકરોને અસમ પોલીસે કસ્ટડીમાં લીધા હતા. મીડિયા અહેવાલો અનુસાર, CJPના લગભગ 40 જેટલા સ્વયંસેવકોને પણ કસ્ટડીમાં લેવામાં આવ્યા હતા.
CJPએ આ કાર્યવાહી સામે વાંધો ઉઠાવ્યો હતો અને પોલીસની કાર્યવાહી અંગે પ્રશ્નો કર્યા હતા. પાર્ટીના નેતાઓએ આરોપ મૂક્યો હતો કે તેમની શાંતિપૂર્ણ બેઠકને રોકવા માટે પોલીસનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો.
બીજી તરફ, આ ઘટનાની સંપૂર્ણ કાનૂની અને વહીવટી પૃષ્ઠભૂમિ અંગે અલગ-અલગ અહેવાલો સામે આવ્યા છે. તેથી CJPના આરોપોને નિષ્પક્ષ રીતે ‘આક્ષેપ’ તરીકે જ જોવાના રહે છે.
રાંકા અને CJPનો સરકાર સાથે વધતો ટકરાવ
રાંકા છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી અસમ સરકાર સામે અનેક મુદ્દા ઉઠાવી રહ્યા છે. શાળાઓ ઉપરાંત કાઝીરંગા, જમીન, જંગલો, પાણી અને મતદાર યાદી સાથે જોડાયેલા મુદ્દાઓ પણ CJPના અભિયાનમાં સામેલ હોવાનું અહેવાલોમાં જણાવાયું છે.
પોલીસ કસ્ટડીમાંથી બહાર આવ્યા બાદ રાંકાએ ફરી સરકાર પર નિશાન સાધ્યું હતું. તેમણે પોલીસની કાર્યવાહી અંગે ગંભીર સવાલો ઉઠાવ્યા અને દાવો કર્યો કે તેમને અને તેમની ટીમને કયા આધાર પર કસ્ટડીમાં લેવામાં આવ્યા તેની યોગ્ય માહિતી આપવામાં આવી નહોતી. આ દાવો પણ રાંકાનો પોતાનો પક્ષ છે.
રાંકાએ બાદમાં કહ્યું હતું કે CJP અસમમાં વિદ્યાર્થીઓ અને યુવાનો સાથે જોડાયેલા મુદ્દાઓ પર પોતાનું અભિયાન વધુ આગળ વધારશે.
બીજી તરફ CM હિમંતે પણ શાળાનો વીડિયો શેર કર્યો
આ રાજકીય ખેંચતાણ વચ્ચે 29 સપ્ટેમ્બરે મુખ્યમંત્રી હિમંત બિસ્વ સરમાએ સોશિયલ મીડિયા પર અસમની એક સરકારી શાળાનો વીડિયો શેર કર્યો હતો. વીડિયોમાં શાળામાં ઉપલબ્ધ સુવિધાઓને દર્શાવવામાં આવી હતી.
આ પોસ્ટ પર આશુતોષ રાંકાએ પણ પ્રતિક્રિયા આપી હતી. તેમણે વીડિયોમાં દેખાતી શાળાની પ્રશંસા કરતા કહ્યું કે આવી વધુ શાળાઓ બનાવવી જોઈએ. સાથે જ તેમણે દિસપુર અને રામપુરની શાળાઓની સ્થિતિ સુધારવાની અપીલ કરી હતી.
આ બાબત મહત્વપૂર્ણ છે કારણ કે રાંકા અને CJP દ્વારા સરકારની ટીકા વચ્ચે એક સરકારી શાળાની સારી સુવિધાઓની તેમણે જાહેરમાં પ્રશંસા પણ કરી હતી.
એટલે હાલની સ્થિતિ માત્ર વિરોધ સુધી સીમિત નથી. એક તરફ CJP શાળાઓની ખામીઓ અંગે સવાલ ઉઠાવી રહ્યું છે, જ્યારે બીજી તરફ રાંકાએ સારી સુવિધાવાળી સરકારી શાળાની પ્રશંસા કરીને આવી વધુ શાળાઓ બનાવવાની અપીલ કરી છે.
શાળામાં બહારના લોકોની એન્ટ્રીનો મુદ્દો કેમ મહત્વનો છે?
શાળાઓમાં સુરક્ષા વ્યવસ્થા હંમેશાં મહત્વનો મુદ્દો રહ્યો છે. ખાસ કરીને બાળકો સાથે જોડાયેલી સંસ્થાઓમાં બહારના લોકોની અવરજવર અંગે શાળાઓએ સાવચેતી રાખવી પડે છે.
નવી માર્ગદર્શિકામાં પણ આ જ બાબતને ધ્યાનમાં રાખવામાં આવી હોવાનું જણાવાયું છે. શાળાના મુખ્ય દરવાજા પર નિયંત્રણ, બહારથી આવતા લોકો માટે પૂર્વ પરવાનગી અને અનધિકૃત ફોટોગ્રાફી કે વીડિયો રેકોર્ડિંગ અટકાવવાની વ્યવસ્થા પાછળ વિદ્યાર્થીઓની સુરક્ષા અને ગોપનીયતાનો મુદ્દો જોડાયેલો છે.
બીજી તરફ, આવી વ્યવસ્થાઓનો ઉપયોગ શાળાની કામગીરી અંગે જાહેર માહિતી મેળવવામાં કેટલી અસર કરશે તે અંગે ચર્ચા થઈ શકે છે. ખાસ કરીને જ્યારે કોઈ સંસ્થા શાળાઓની સ્થિતિ અંગે અભિયાન ચલાવી રહી હોય ત્યારે તેને શાળામાં પ્રવેશ અને માહિતી મેળવવામાં આવતી મુશ્કેલીઓનો પ્રશ્ન ઊભો થઈ શકે છે.
આથી આ મામલો માત્ર રાજકીય નિવેદનનો નથી, પરંતુ શાળાની સુરક્ષા અને જાહેર દેખરેખ વચ્ચે સંતુલન કેવી રીતે જાળવવું તે અંગેની ચર્ચા પણ છે.
CJPના અભિયાનનો આગળનો રસ્તો શું?
આશુતોષ રાંકા અને CJPના તાજેતરના નિવેદનો પરથી પાર્ટી અસમમાં પોતાની સંગઠનાત્મક અને રાજકીય પ્રવૃત્તિઓ વધારવા માગે છે તેવું દેખાય છે. પાર્ટીએ ઉત્તર-પૂર્વના અન્ય વિસ્તારોમાં પણ પોતાની પ્રવૃત્તિઓ વિસ્તારવાની વાત કરી છે.
CJP માટે સરકારી શાળાઓનો મુદ્દો મુખ્ય અભિયાન બની રહ્યો છે. પાર્ટીનો દાવો છે કે માત્ર મોટા શહેરોની કેટલીક સારી શાળાઓ બતાવવાથી સમગ્ર રાજ્યની શિક્ષણ વ્યવસ્થાની સ્થિતિ સમજી શકાતી નથી.
રાંકા વારંવાર એ મુદ્દો ઉઠાવી રહ્યા છે કે દૂરના અને ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં બાળકોને મળતી શિક્ષણ સુવિધાઓ પર પણ સમાન ધ્યાન આપવું જોઈએ.
હવે આગળ શું થશે?
અસમમાં શાળાઓ અંગેની નવી માર્ગદર્શિકા અને CJPના વિરોધ વચ્ચે આગામી દિવસોમાં આ મુદ્દો વધુ ચર્ચામાં આવી શકે છે. સરકાર તરફથી સુરક્ષા અને વિદ્યાર્થીઓની ગોપનીયતાને ધ્યાનમાં રાખીને નિયમો બનાવવામાં આવ્યા હોવાનું કારણ આપવામાં આવ્યું છે, જ્યારે CJP તેને સરકારની પારદર્શિતા અને શાળાઓની સ્થિતિ અંગેના પોતાના અભિયાનના સંદર્ભમાં જોઈ રહ્યું છે.
આ સમગ્ર વિવાદમાં એક બાબત સ્પષ્ટ છે કે અસમમાં શિક્ષણ વ્યવસ્થા હવે રાજકીય ચર્ચાના કેન્દ્રમાં આવી રહી છે.
એક તરફ સરકાર પોતાની શાળાઓમાં થઈ રહેલા વિકાસ અને સુવિધાઓને રજૂ કરી રહી છે, તો બીજી તરફ CJP જેવી રાજકીય સંસ્થા શાળાઓની જમીની સ્થિતિ અંગે સવાલો ઉઠાવી રહી છે. રાંકા દ્વારા સારી શાળાની પ્રશંસા કરવી અને સાથે અન્ય શાળાઓની સ્થિતિ સુધારવાની માંગ કરવી એ પણ આ ચર્ચાનો એક ભાગ છે.
આગામી સમયમાં જો CJP અસમની વધુ શાળાઓની મુલાકાત લે છે અને સરકાર તરફથી પણ આ મુદ્દે વિગતવાર જવાબ આપવામાં આવે છે, તો શિક્ષણ વ્યવસ્થા અંગેની ચર્ચા વધુ તીવ્ર બની શકે છે. હાલ માટે શાળાની સુરક્ષા, વિદ્યાર્થીઓની ગોપનીયતા, બહારના લોકોની એન્ટ્રી અને સરકારી શાળાઓની વાસ્તવિક સ્થિતિ—આ ચારેય મુદ્દા આ સમગ્ર મામલાના કેન્દ્રમાં છે.
