ભાવનગરની મહિલાએ સોય-દોરા અને મોતીકામથી મોરલામાં જીવંત કરી ગુજરાતી અસ્મિતાની રાજવી છટા
ભાવનગરની મહિલાઓની હસ્તકલાનો જાદુ રાજકોટના ‘વાઇબ્રન્ટ ગુજરાત રિજનલ કોન્ફરન્સ’માં જોવા મળ્યો હતો. ચામુંડા મહિલા મંડળના મંજુબેન જાંબુચાએ તૈયાર કરેલા મોતીના મોરલાઓએ મુલાકાતીઓને મંત્રમુગ્ધ કર્યા હતા. આ કલા માત્ર સજાવટની વસ્તુ નથી, પણ ગુજરાતના સાંસ્કૃતિક વારસાનું પ્રતીક છે.
અજોડ બનાવટ: પ્રકૃતિ અને કલાનો સમન્વય
મંજુબેનની આ હસ્તકલાની વિશેષતા તેની બનાવટની પદ્ધતિમાં છુપાયેલી છે:
-
આકાર અને માળખું: લોખંડના સળિયાને વાળીને મોરનો આકાર અપાય છે અને તેમાં ખાદીના કાપડનું ફિલિંગ કરવામાં આવે છે.
-
અસલી પીંછાંનો ઉપયોગ: સણોસરા લોકભારતી જેવી સંસ્થાઓમાંથી મોરે કુદરતી રીતે ખેરવી નાખેલા પીંછાં વીણીને તેને કલાત્મક રીતે જડવામાં આવે છે.
-
મોતીનું કામ: ડલ મોતી, ક્રિસ્ટલ મોતી અને ઝીણા જેકો મોતીનો ઉપયોગ કરીને સોય-દોરા વડે ઝીણવટભર્યું નકશીકામ કરવામાં આવે છે.
સફળતાનો ટહુકો અને એવોર્ડ
ધીરજ અને પરિશ્રમનું ફળ મંજુબેનને એવોર્ડ સ્વરૂપે મળ્યું છે:
૧. રાજ્ય કક્ષાનું સન્માન: ગુજરાત સરકારના કુટિર અને ગ્રામોદ્યોગ વિભાગ દ્વારા મંજુબેનને ‘હાથશાળ હસ્તકલા એવોર્ડ-૨૦૨૪’ અને રૂ. ૫૦ હજારનું ઇનામ એનાયત કરાયું છે.
૨. આર્થિક સમૃદ્ધિ: વાઇબ્રન્ટ કોન્ફરન્સના માત્ર ૫ દિવસમાં તેમણે રૂ. ૪૦ હજારથી વધુનો નફો મેળવીને સ્વનિર્ભરતાનું ઉદાહરણ પૂરું પાડ્યું છે.
૩. મહિલા સશક્તિકરણ: મંજુબેન પોતાની સાથે અન્ય ૯ મહિલાઓને જોડીને તેમને આજીવિકા પૂરી પાડી રહ્યા છે.
આ કલાકૃતિઓની કિંમત રૂ. ૧૫૦૦ થી રૂ. ૪૦,૦૦૦ સુધીની છે, જે તેની પાછળ થતી દિવસોની મહેનત અને ઝીણવટભર્યા કામનું પરિણામ છે. આવી હસ્તકલાને પ્રોત્સાહન આપીને આપણે ‘આત્મનિર્ભર ભારત’ના સ્વપ્નને સાકાર કરી રહ્યા છીએ.
