ભારતની પ્રથમ વંદે ભારત સ્લીપર ટ્રેન: કોલકાતા-ગુવાહાટી રૂટ પર ટૂંક સમયમાં દોડશે “પાટા પરની ઉડતી હોટલ”
ભારતીય રેલવેના ઇતિહાસમાં એક નવું પ્રકરણ ઉમેરાવા જઈ રહ્યું છે. વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી ટૂંક સમયમાં દેશની પ્રથમ વંદે ભારત સ્લીપર ટ્રેનને લીલી ઝંડી બતાવી રવાના કરશે. આ અત્યાધુનિક ટ્રેન કોલકાતા અને ગુવાહાટી વચ્ચે ચાલશે, જેનાથી ઉત્તર-પૂર્વ અને બંગાળ વચ્ચેની કનેક્ટિવિટી વધુ બહેતર બનશે. રેલ મંત્રી અશ્વિની વૈષ્ણવના જણાવ્યા અનુસાર, આ સેવા જાન્યુઆરી 2026ના મધ્ય સુધીમાં શરૂ થવાની સંભાવના છે.
વિશ્વસ્તરીય સુવિધાઓ અને અપ્રતિમ ઝડપ
આ નવી વંદે ભારત સ્લીપર ટ્રેન 16 કોચવાળી છે, જેમાં 11 એસી 3-ટીયર, 4 એસી 2-ટીયર અને 1 એસી ફર્સ્ટ ક્લાસ કોચનો સમાવેશ થાય છે, જે કુલ 823 મુસાફરોને લઈ જવાની ક્ષમતા ધરાવે છે. આ ટ્રેનની કેટલીક મુખ્ય વિશેષતાઓ નીચે મુજબ છે:
- ઝડપ: તેની મહત્તમ ઓપરેશનલ સ્પીડ 160 કિમી પ્રતિ કલાક છે, જ્યારે ટ્રાયલ દરમિયાન તેણે 180 કિમી પ્રતિ કલાકની ઝડપ સફળતાપૂર્વક હાંસલ કરી છે.
- આરામ: તેમાં મુસાફરો માટે બહેતર કુશનિંગવાળી બર્થ, ઉપરની બર્થ સુધી પહોંચવા માટે નવી ડિઝાઇન કરેલી સીડીઓ અને આંચકા રહિત (Jerk-free) મુસાફરીની સુવિધા છે.
- અત્યાધુનિક સુવિધાઓ: એસી ફર્સ્ટ ક્લાસ કોચમાં ગરમ પાણી સાથે શાવરની સુવિધા આપવામાં આવી છે. આ ઉપરાંત, દરેક બર્થ પર ઇન્ટિગ્રેટેડ રીડિંગ લાઇટ અને યુએસબી ચાર્જિંગ પોઇન્ટ પણ ઉપલબ્ધ છે.
- સુરક્ષા: મુસાફરોની સુરક્ષા માટે તેમાં સ્વદેશી ‘કવચ’ (Kavach) એન્ટી-કોલિઝન સિસ્ટમ અને અગ્નિ સુરક્ષા માટે ઉચ્ચ સ્તરીય માપદંડો (EN45545 HL3) નું પાલન કરવામાં આવ્યું છે.
હવાઈ મુસાફરી કરતા સસ્તી અને આરામદાયક મુસાફરી
રેલવેએ આ ટ્રેનનું ભાડું હવાઈ મુસાફરીની સરખામણીમાં ઘણું કિફાયતી રાખ્યું છે, જે ખાસ કરીને મધ્યમ વર્ગને ધ્યાનમાં રાખીને નક્કી કરવામાં આવ્યું છે. કોલકાતાથી ગુવાહાટી વચ્ચેનું એકતરફી ભાડું નીચે મુજબ હશે (ભોજન સહિત):
| કોચ શ્રેણી | અંદાજિત ભાડું (₹) |
| એસી 3-ટીયર | ₹2,300 |
| એસી 2-ટીયર | ₹3,000 |
| એસી ફર્સ્ટ ક્લાસ | ₹3,600 |
મેક ઇન ઇન્ડિયાનું ગૌરવ
આ ટ્રેનનું નિર્માણ બેંગલુરુ સ્થિત BEML દ્વારા ઇન્ટિગ્રલ કોચ ફેક્ટરી (ICF) ના સહયોગથી સ્વદેશી રીતે કરવામાં આવ્યું છે. આ ટ્રેન ‘મેક ઇન ઇન્ડિયા’ પહેલનું એક મોટું ઉદાહરણ છે, જે સંપૂર્ણપણે ઓસ્ટેનિટિક સ્ટેનલેસ સ્ટીલથી બનાવવામાં આવી છે જેથી અકસ્માતની સ્થિતિમાં તે વધુ સુરક્ષિત રહે. રેલ મંત્રીએ તાજેતરમાં એક વીડિયો શેર કર્યો હતો જેમાં ટ્રેનની અંદર પાણીથી ભરેલા ગ્લાસ 180 કિમી પ્રતિ કલાકની ઝડપે પણ બિલકુલ સ્થિર હતા, જે તેની સ્થિરતા અને અદ્યતન ટેકનોલોજી દર્શાવે છે.
આગામી છ મહિનામાં આવી વધુ આઠ ટ્રેનો શરૂ કરવાની યોજના છે, જેની સંખ્યા વર્ષના અંત સુધીમાં વધારીને 12 કરવામાં આવશે.

