10 મિનિટમાં ડિલિવરીની જંગ: બ્લિંકિટ નફા તરફ, તો સ્વિગીને કેમ થઈ રહ્યું છે કરોડોનું નુકસાન?
ભારતમાં અત્યારે શોપિંગ કરવાની રીત બદલાઈ રહી છે. પહેલા લોકો કરિયાણું કે દૂધ લેવા બજારમાં જતા, પણ હવે સ્માર્ટફોન પર એક ક્લિક કરતાં જ 10 મિનિટમાં સામાન ઘરે આવી જાય છે. આ જ કારણ છે કે ભારતમાં ‘ક્વિક કોમર્સ’ (Quick Commerce) નો ક્રેઝ રોકેટ ગતિએ વધી રહ્યો છે. બ્લિંકિટ (Blinkit), ઇન્સ્ટામાર્ટ (Instamart) અને ઝેપ્ટો (Zepto) જેવી કંપનીઓ વચ્ચે અત્યારે ગળાકાપ સ્પર્ધા ચાલી રહી છે.
તાજેતરમાં જાહેર થયેલા નાણાકીય વર્ષ 2026 ના ચોથા ક્વાર્ટર (Q4 FY26) ના પરિણામોએ સ્પષ્ટ કરી દીધું છે કે આ રેસમાં કોણ આગળ છે અને કોણે હજુ વધુ પરસેવો પાડવો પડશે. ખાસ કરીને ઇટરનલ લિમિટેડ (Eternal Limited) ની ‘બ્લિંકિટ’ અને ‘સ્વિગી ઇન્સ્ટામાર્ટ’ વચ્ચેની જંગ હવે રસપ્રદ મોડ પર પહોંચી છે.
બ્લિંકિટ: સ્પીડ અને પ્રોફિટનું પાવરફુલ કોમ્બિનેશન
ઇટરનલ લિમિટેડના ક્વિક કોમર્સ પ્લેટફોર્મ બ્લિંકિટે આ ક્વાર્ટરમાં હેરાન કરી દે તેવું પ્રદર્શન કર્યું છે. કંપનીના આંકડા મુજબ, બ્લિંકિટની નેટ ઓર્ડર વેલ્યુ (NOV) માં વાર્ષિક ધોરણે 95.4 ટકા નો મસમોટો ઉછાળો જોવા મળ્યો છે. આ આંકડો દર્શાવે છે કે લોકો હવે બ્લિંકિટ પર વધુ વિશ્વાસ મૂકી રહ્યા છે.
કંપનીએ આક્રમક રીતે પોતાનું નેટવર્ક વધાર્યું છે. માત્ર એક જ ક્વાર્ટરમાં 216 નવા સ્ટોર ઉમેરવામાં આવ્યા છે, જેના કારણે બ્લિંકિટના કુલ સ્ટોર્સની સંખ્યા હવે 2,243 પર પહોંચી ગઈ છે. સૌથી મહત્વની વાત એ છે કે બ્લિંકિટ હવે ધીમે ધીમે નફા તરફ આગળ વધી રહી છે. કંપનીનો Adjusted EBITDA સતત સુધરી રહ્યો છે, જે રોકાણકારો માટે રાહતના સમાચાર છે. મેનેજમેન્ટને આશા છે કે આગામી 3 વર્ષમાં આ બિઝનેસ 60 ટકાથી વધુના દરે વૃદ્ધિ પામશે.
સ્વિગી ઇન્સ્ટામાર્ટ: પ્રીમિયમ ક્વોલિટી અને નેટવર્ક પર ભાર
બીજી તરફ, સ્વિગી ઇન્સ્ટામાર્ટે પણ મેદાન છોડ્યું નથી. Q4 FY26 માં કંપનીની ગ્રોસ ઓર્ડર વેલ્યુ (GOV) 68.8 ટકા વધીને ₹7,881 કરોડ પર પહોંચી ગઈ છે. સ્વિગી અત્યારે દેશના 129 શહેરોમાં પોતાની સેવા આપી રહી છે. છેલ્લા બે વર્ષમાં કંપનીએ તેના ડાર્ક સ્ટોર્સ (જ્યાંથી ડિલિવરી થાય છે) ની સંખ્યા 523 થી વધારીને 1,143 કરી દીધી છે.
જોકે, સ્વિગી માટે અત્યારે સૌથી મોટો પડકાર તેનો ‘ઘાટો’ એટલે કે નુકસાન છે. બ્લિંકિટની સરખામણીએ સ્વિગીનું નુકસાન હજુ પણ વધારે છે. કંપનીનું કહેવું છે કે તેઓ માત્ર સસ્તો સામાન વેચવાને બદલે પ્રીમિયમ પ્રોડક્ટ્સ અને ગ્રાહકોને ઉત્તમ સુવિધા આપવા પર વધુ ધ્યાન આપી રહ્યા છે.
શેરબજાર અને કમાણીનું ગણિત
જ્યારે આપણે આ બંને કંપનીઓની બજારમાં સ્થિતિ જોઈએ છીએ, ત્યારે મોટો તફાવત નજરે પડે છે:
-
ઇટરનલ લિમિટેડ (Blinkit): આ કંપનીનું માર્કેટ કેપ આશરે ₹2.37 લાખ કરોડ છે. તેનો શેર ₹246 ની આસપાસ ટ્રેડ થઈ રહ્યો છે અને છેલ્લા એક વર્ષમાં રોકાણકારોને 4 ટકા જેટલું વળતર આપ્યું છે.
-
સ્વિગી (Instamart): સ્વિગીનું માર્કેટ કેપ લગભગ ₹70,954 કરોડ છે. કંપનીનો શેર ₹257 પર બંધ થયો છે, પરંતુ ચિંતાની વાત એ છે કે છેલ્લા એક વર્ષમાં તેના ભાવમાં 17 ટકાનો ઘટાડો નોંધાયો છે.
આવક અને નફાની સરખામણી: ઇટરનલ લિમિટેડની કુલ આવક FY26 માં વધીને ₹54,364 કરોડ થઈ છે (ગયા વર્ષે ₹20,243 કરોડ હતી), પરંતુ તેમનો નેટ પ્રોફિટ ઘટીને ₹366 કરોડ રહ્યો છે. બીજી તરફ, સ્વિગીની આવક પણ વધીને ₹23,053 કરોડ થઈ છે, પરંતુ કંપનીને આ નાણાકીય વર્ષમાં ₹4,154 કરોડનું મોટું નુકસાન સહન કરવું પડ્યું છે.
અંતિમ ચુકાદો: રેસમાં કોણ જીત્યું?
જો આપણે માત્ર આંકડા અને ગ્રોથ રેટ પર નજર કરીએ, તો અત્યારે બ્લિંકિટ સ્પષ્ટપણે બાજી મારતું દેખાય છે. બ્લિંકિટની ઓર્ડર ગ્રોથ સ્વિગી કરતા ઘણી ઝડપી છે અને તે નફાની વધુ નજીક છે. સ્ટોરના વિસ્તરણમાં પણ બ્લિંકિટ ઘણી આગળ નીકળી ગયું છે.
જોકે, સ્વિગી ઇન્સ્ટામાર્ટ પાસે પણ વિશાળ ગ્રાહક આધાર છે અને તેઓ પ્રીમિયમ સેગમેન્ટમાં મજબૂત પકડ ધરાવે છે. ટૂંકમાં કહીએ તો, ક્વિક કોમર્સની આ જંગમાં અત્યારે બ્લિંકિટ ‘આગળ’ છે, પરંતુ સ્વિગી પણ પલટવાર કરવાની પૂરી તૈયારીમાં છે. આવનારા સમયમાં આ સ્પર્ધા ગ્રાહકો માટે વધુ ફાયદાકારક સાબિત થશે કારણ કે તેમને વધુ સારી સુવિધા અને ઝડપી ડિલિવરી મળતી રહેશે.
