CBFCની નવી ટીમની જાહેરાત: પ્રીતિ ઝિન્ટા, સુનીલ શેટ્ટી અને પંકજ ત્રિપાઠી સહિત 18 સભ્યોને સ્થાન
ભારતમાં ફિલ્મોના પ્રમાણપત્ર અને પ્રદર્શન સંબંધિત નિર્ણયો લેવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવતા સેન્ટ્રલ બોર્ડ ઑફ ફિલ્મ સર્ટિફિકેશન (CBFC)ની નવી ટીમની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. કેન્દ્ર સરકારે બોર્ડનું નવા સिरेથી પુનર્ગઠન કર્યું છે અને તેમાં ફિલ્મ, ટેલિવિઝન, સંગીત, સાહિત્ય, મીડિયા તથા અન્ય ક્ષેત્રો સાથે જોડાયેલી જાણીતી હસ્તીઓને સ્થાન આપવામાં આવ્યું છે.
નવી ટીમમાં કુલ 18 સભ્યોનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે. તેમાં અભિનેત્રી પ્રીતિ ઝિન્ટા, અભિનેતા સુનીલ શેટ્ટી અને પંકજ ત્રિપાઠી ઉપરાંત પલ્લવી જોશી, પ્રોસેનજીત ચેટર્જી, મનોજ જોશી અને ફિલ્મ દિગ્દર્શક પ્રિયદર્શન જેવા જાણીતા નામો સામેલ છે. નવા બોર્ડનો કાર્યકાળ ત્રણ વર્ષનો રહેશે. જોકે નિયમો અનુસાર જરૂરિયાત મુજબ આ સમયગાળા પહેલાં પણ બોર્ડમાં ફેરફાર કરી શકાય છે.
નવી CBFC ટીમમાં અનેક ક્ષેત્રોના જાણીતા ચહેરાઓ
CBFCની નવી રચનામાં માત્ર બોલિવૂડના કલાકારોને જ સ્થાન આપવામાં આવ્યું નથી. વિવિધ ક્ષેત્રોમાં કાર્યરત વ્યક્તિઓને સામેલ કરીને બોર્ડને વધુ વ્યાપક સ્વરૂપ આપવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો હોવાનું જોવા મળે છે.
નવી ટીમમાં વિનોદ અનુપમ, અભિનેતા મનોજ જોશી, અભિષેક જૈન, સંગીતકાર રિકી કેજ, ફિલ્મ દિગ્દર્શક પ્રિયદર્શન, અભિનેતા સુનીલ શેટ્ટી, ગાયક હંસરાજ હંસ, સુપ્રિયા યરલગડ્ડા, કવિ યતીન્દ્ર મિશ્રા, અભિનેત્રી રૂપાલી ગાંગુલી, અભિનેત્રી પ્રીતિ ઝિન્ટા, ફિલ્મમેકર નીલા માધબ પાંડા, અભિનેતા પંકજ ત્રિપાઠી, અભિનેતા પ્રોસેનજીત ચેટર્જી, અભિનેત્રી પલ્લવી જોશી, નિશિગંધા વાડ, વામન કેન્દ્રે અને રમેશ પતંગેનો સમાવેશ થાય છે.
આ યાદી પરથી સ્પષ્ટ થાય છે કે બોર્ડમાં ફિલ્મ ઉદ્યોગ ઉપરાંત સંગીત, સાહિત્ય, ટેલિવિઝન અને સાંસ્કૃતિક ક્ષેત્ર સાથે જોડાયેલા લોકોનું પ્રતિનિધિત્વ પણ છે.
પ્રીતિ ઝિન્ટાથી લઈને પંકજ ત્રિપાઠી સુધી અનેક જાણીતા કલાકારો
નવી CBFC ટીમમાં અભિનેત્રી પ્રીતિ ઝિન્ટાનું નામ ખાસ ધ્યાન ખેંચે છે. હિન્દી ફિલ્મોમાં લાંબા સમયથી સક્રિય રહેલી પ્રીતિ ઝિન્ટાએ અનેક લોકપ્રિય ફિલ્મોમાં કામ કર્યું છે. હવે તેઓ ફિલ્મોના પ્રમાણપત્ર સંબંધિત પ્રક્રિયામાં બોર્ડના સભ્ય તરીકે પોતાની ભૂમિકા ભજવશે.
તે જ રીતે સુનીલ શેટ્ટી પણ ભારતીય ફિલ્મ ઉદ્યોગનો જાણીતો ચહેરો છે. લાંબી ફિલ્મી કારકિર્દી ધરાવતા સુનીલ શેટ્ટીએ એક્શન ઉપરાંત વિવિધ પ્રકારની ભૂમિકાઓ ભજવી છે.
પંકજ ત્રિપાઠીનું નામ પણ નવી ટીમમાં મહત્વપૂર્ણ છે. હિન્દી સિનેમામાં પોતાના અભિનય માટે જાણીતા પંકજ ત્રિપાઠીએ છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં અલગ પ્રકારની ફિલ્મો અને વેબ સિરીઝમાં કામ કરીને પોતાની આગવી ઓળખ બનાવી છે.
અભિનેત્રી પલ્લવી જોશી અને મનોજ જોશી પણ નવી ટીમનો ભાગ છે. જ્યારે બંગાળી સિનેમાના જાણીતા અભિનેતા પ્રોસેનજીત ચેટર્જી અને દક્ષિણ ભારતીય તથા હિન્દી સિનેમા સાથે જોડાયેલા દિગ્દર્શક પ્રિયદર્શનનો સમાવેશ બોર્ડને વિવિધ ભાષાના ફિલ્મ ઉદ્યોગ સાથે જોડે છે.
CBFCની જવાબદારી શું છે?
સેન્ટ્રલ બોર્ડ ઑફ ફિલ્મ સર્ટિફિકેશન ભારતમાં જાહેર પ્રદર્શન માટે રજૂ થતી ફિલ્મોના પ્રમાણપત્ર સાથે સંબંધિત મહત્વપૂર્ણ સંસ્થા છે. ફિલ્મ થિયેટરોમાં રિલીઝ થાય તે પહેલાં તેને નિર્ધારિત નિયમો અને માર્ગદર્શિકાઓ અનુસાર પ્રમાણિત કરવાની પ્રક્રિયામાં CBFCની ભૂમિકા રહે છે.
ફિલ્મના વિષય, ભાષા, દૃશ્યો અને અન્ય સામગ્રીને ધ્યાનમાં રાખીને તેને યોગ્ય પ્રમાણપત્ર આપવામાં આવે છે. ફિલ્મને કયા વર્ગનું પ્રમાણપત્ર મળવું જોઈએ તે પણ નિર્ધારિત પ્રક્રિયા હેઠળ નક્કી થાય છે.
આ જવાબદારીને કારણે CBFCમાં સામેલ સભ્યોની ભૂમિકા ખાસ મહત્વ ધરાવે છે. ફિલ્મ ઉદ્યોગ સાથે સીધો અનુભવ ધરાવતા કલાકારો અને દિગ્દર્શકો ઉપરાંત અન્ય ક્ષેત્રોના નિષ્ણાતોને સામેલ કરવાનો હેતુ વિવિધ દૃષ્ટિકોણોને સ્થાન આપવાનો હોઈ શકે છે.
નવા બોર્ડની રચના કયા કાયદા હેઠળ થઈ?
કેન્દ્ર સરકારે નવા CBFC બોર્ડનું પુનર્ગઠન Cinematograph Act, 1952 અને Cinematograph (Certification) Rules, 2024 હેઠળ કર્યું છે. નવી ટીમની રચના અંગેની અધિસૂચના માહિતી અને પ્રસારણ મંત્રાલય દ્વારા જાહેર કરવામાં આવી છે.
નવા નિયમો અને કાયદાકીય માળખાના સંદર્ભમાં CBFCની કામગીરીમાં પારદર્શિતા, પ્રમાણપત્ર પ્રક્રિયા અને ફિલ્મોના જાહેર પ્રદર્શન સાથે જોડાયેલા મુદ્દાઓ મહત્વપૂર્ણ રહે છે.
બોર્ડનો નિર્ધારિત કાર્યકાળ ત્રણ વર્ષનો રાખવામાં આવ્યો છે. જોકે, સરકારને જરૂરી પરિસ્થિતિમાં આ સમયગાળા પહેલાં બોર્ડની રચનામાં ફેરફાર કરવાની જોગવાઈ પણ રહે છે.
આ વર્ષે CBFCના ચેરમેન તરીકે શશિ શેખર વેમ્પતિની નિમણૂક
નવી બોર્ડ ટીમની જાહેરાત પહેલાં જ CBFCના નેતૃત્વમાં પણ ફેરફાર કરવામાં આવ્યો હતો. આ વર્ષે 3 મેના રોજ શશિ શેખર વેમ્પતિને CBFCના નવા ચેરમેન તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા હતા.
તેમનો કાર્યકાળ ત્રણ વર્ષનો રાખવામાં આવ્યો છે. CBFCના ચેરમેન તરીકેની જવાબદારી સંભાળતા પહેલાં વેમ્પતિ પ્રસારમાંતી સાથે જોડાયેલા હતા અને પ્રસારમાંતીના CEO તરીકે કામ કરી ચૂક્યા હતા.
તેમની નિમણૂક સાથે CBFCના નેતૃત્વમાં એક મહત્વપૂર્ણ ફેરફાર થયો હતો. હવે નવી બોર્ડ ટીમ સાથે તેઓ ફિલ્મ પ્રમાણપત્ર સંબંધિત સંસ્થાની કામગીરીનું નેતૃત્વ કરશે.
પ્રસૂન જોશીની જગ્યાએ નવી જવાબદારી
શશિ શેખર વેમ્પતિએ CBFCના ચેરમેન તરીકે પ્રસૂન જોશીનું સ્થાન લીધું છે. પ્રસૂન જોશી વર્ષ 2017માં પહેલાજ નિહલાણી બાદ CBFCના ચેરમેન બન્યા હતા અને લગભગ નવ વર્ષ સુધી આ જવાબદારી સંભાળી હતી.
CBFCના ચેરમેન તરીકેના કાર્યકાળ દરમિયાન પ્રસૂન જોશી ફિલ્મ પ્રમાણપત્રની પ્રક્રિયા સાથે જોડાયેલા અનેક મહત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓમાં સંસ્થાનું નેતૃત્વ કરતા રહ્યા. હવે તેમની નવી જવાબદારી પ્રસારમાંતીના CEO તરીકે રહેશે.
આ રીતે એક તરફ CBFCમાં નવા ચેરમેનની નિમણૂક થઈ છે અને બીજી તરફ બોર્ડની સભ્ય ટીમમાં પણ મોટા પાયે ફેરફાર કરવામાં આવ્યો છે.
ફિલ્મ ઉદ્યોગ માટે નવી ટીમનું મહત્વ
CBFCની નવી ટીમમાં ફિલ્મ ઉદ્યોગના જાણીતા કલાકારો અને સર્જકોની સંખ્યા નોંધપાત્ર છે. પ્રીતિ ઝિન્ટા, સુનીલ શેટ્ટી, પંકજ ત્રિપાઠી, પલ્લવી જોશી, મનોજ જોશી અને પ્રોસેનજીત ચેટર્જી જેવા કલાકારોનો લાંબો ફિલ્મી અનુભવ છે.
આ ઉપરાંત સંગીત, સાહિત્ય અને અન્ય સાંસ્કૃતિક ક્ષેત્રોમાંથી આવેલા સભ્યો પણ ટીમમાં છે. રિકી કેજ સંગીત ક્ષેત્રે જાણીતા છે, જ્યારે યતીન્દ્ર મિશ્રા સાહિત્ય સાથે સંકળાયેલા છે. વામન કેન્દ્રે રંગભૂમિ અને નાટ્ય ક્ષેત્ર સાથે જોડાયેલા જાણીતા નામ છે.
ફિલ્મો માત્ર મનોરંજનનું માધ્યમ નથી પરંતુ સમાજ, સંસ્કૃતિ, ભાષા અને સમયના વિચારોનું પ્રતિબિંબ પણ માનવામાં આવે છે. તેથી ફિલ્મ પ્રમાણપત્રની પ્રક્રિયામાં અલગ-અલગ ક્ષેત્રોના અનુભવ ધરાવતા લોકોની ભાગીદારી ચર્ચાનો મહત્વનો વિષય બની શકે છે.
આગામી ત્રણ વર્ષમાં બોર્ડ સામે અનેક પડકારો
નવી ટીમનો કાર્યકાળ આગામી ત્રણ વર્ષનો રહેશે. આ સમયગાળા દરમિયાન ભારતીય ફિલ્મ ઉદ્યોગમાં ટેકનોલોજી, OTT પ્લેટફોર્મ, નવી વાર્તાકથન પદ્ધતિઓ અને બદલાતી દર્શક પસંદગીઓ જેવા અનેક મુદ્દાઓ મહત્વના રહેશે.
ખાસ કરીને સિનેમા અને ડિજિટલ કન્ટેન્ટ વચ્ચેની સીમાઓ બદલાઈ રહી છે ત્યારે ફિલ્મ પ્રમાણપત્રની પ્રક્રિયા સામે પણ નવા પ્રકારના પ્રશ્નો ઊભા થઈ શકે છે. અલગ-અલગ ભાષાઓ અને પ્રદેશોમાં બનતી ફિલ્મોની સંખ્યા વધી રહી છે, જેના કારણે વિવિધ સાંસ્કૃતિક પરિપ્રેક્ષ્યોને સમજવાની જરૂરિયાત પણ મહત્વપૂર્ણ બની શકે છે.
નવી ટીમમાં વિવિધ ક્ષેત્રોના પ્રતિનિધિઓને સ્થાન મળ્યું હોવાથી આગામી સમયગાળામાં બોર્ડની કામગીરી પર ફિલ્મ ઉદ્યોગ અને દર્શકો બંનેની નજર રહેશે.
18 સભ્યોની નવી ટીમ એક નજરમાં
CBFCની નવી ટીમમાં વિનોદ અનુપમ, મનોજ જોશી, અભિષેક જૈન, રિકી કેજ, પ્રિયદર્શન, સુનીલ શેટ્ટી, હંસરાજ હંસ, સુપ્રિયા યરલગડ્ડા, યતીન્દ્ર મિશ્રા, રૂપાલી ગાંગુલી, પ્રીતિ ઝિન્ટા, નીલા માધબ પાંડા, પંકજ ત્રિપાઠી, પ્રોસેનજીત ચેટર્જી, પલ્લવી જોશી, નિશિગંધા વાડ, વામન કેન્દ્રે અને રમેશ પતંગેનો સમાવેશ થાય છે.
આ નવી રચના સાથે CBFCમાં ચેરમેન સહિતના સ્તરે નવી ટીમે જવાબદારી સંભાળી છે. હવે આ સભ્યો આગામી ત્રણ વર્ષ દરમિયાન ફિલ્મ પ્રમાણપત્ર અને સંબંધિત પ્રક્રિયામાં પોતાની ભૂમિકા નિભાવશે.
ફિલ્મ જગતના જાણીતા ચહેરાઓ અને વિવિધ ક્ષેત્રોના નિષ્ણાતોને એક જ બોર્ડમાં સ્થાન મળવાને કારણે નવી CBFC ટીમની કામગીરી પર ફિલ્મ નિર્માતાઓ, કલાકારો અને સામાન્ય દર્શકોની પણ નજર રહેશે.
