હવે ૧૫ દિવસના લોક-ઇન વગર ગમે ત્યારે બુક કરી શકાશે કોમર્શિયલ ગેસ સિલિન્ડર
દેશના ઔદ્યોગિક અને વાણિજ્યિક (કોમર્શિયલ) LPG ગ્રાહકો, ખાસ કરીને હોટેલ, રેસ્ટોરન્ટ, ઢાબા અને પીજી (PG) ચલાવતા નાના-મોટા વેપારીઓ માટે કેન્દ્ર સરકાર તરફથી એક ખૂબ જ રાહત આપનારા સમાચાર સામે આવ્યા છે. પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગેસ મંત્રાલયે ૧૯ કિલોગ્રામના કોમર્શિયલ એલપીજી ગેસ સિલિન્ડરના સપ્લાય પર છેલ્લા બે મહિનાથી લાદવામાં આવેલા તમામ આકરા નિયંત્રણોને તાત્કાલિક અસરથી હટાવી દીધા છે. આ નિર્ણય સાથે જ દેશમાં વાણિજ્યિક ગેસનો પુરવઠો ફરી એકવાર જૂના સ્તરે પુનઃસ્થાપિત કરવામાં આવ્યો છે.
પશ્ચિમ એશિયાના દેશોમાં ચાલી રહેલો ભૌગોલિક-રાજકીય તણાવ હળવો થતાં, આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે વ્યાપાર માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ ગણાતો હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ (દરિયાઈ માર્ગ) ફરીથી ખુલી ગયો છે. આ સકારાત્મક ફેરફાર અને વૈશ્વિક બજારમાં કાચા તેલ તેમજ ગેસના ભાવમાં આવેલા ઘટાડાને કારણે દરિયાઈ માર્ગે થતી ગેસની આયાત હવે સંપૂર્ણપણે સામાન્ય થઈ ગઈ છે. આ જ કારણ છે કે સરકારે સ્થાનિક બજારમાં સપ્લાય ચેઈનને ફરી મુક્ત કરવાનો નિર્ણય કર્યો છે.
કયો નિયમ હતો જેનાથી વેપારીઓ પરેશાન હતા?
ચાલુ વર્ષના ફેબ્રુઆરી મહિનામાં જ્યારે ઈરાન, અમેરિકા અને ઈઝરાયેલ વચ્ચે યુદ્ધ જેવી સ્થિતિ ફાટી નીકળી, ત્યારે પશ્ચિમ એશિયામાં તણાવ ચરમસીમાએ પહોંચ્યો હતો. તેને કારણે ભારતમાં આયાત થતા ઇંધણ પર અસર પડવાની આશંકા ઊભી થઈ હતી. પરિસ્થિતિનો ગેરલાભ ઉઠાવીને કેટલાક તત્વો કોમર્શિયલ સિલિન્ડરોની સંગ્રહખોરી અને કાળાબજાર ન કરે તે માટે સરકારે એપ્રિલ મહિનામાં એક કડક નિયમ લાગુ કર્યો હતો.
આ નિયમ અંતર્ગત ૧૫ દિવસનો ‘લોક-ઇન પિરિયડ’ નક્કી કરવામાં આવ્યો હતો. એટલે કે, કોઈપણ કોમર્શિયલ ગ્રાહક એક સિલિન્ડર બુક કરાવ્યા બાદ આગામી ૧૫ દિવસ સુધી બીજો સિલિન્ડર બુક કરાવી શકતો નહોતો. આ મર્યાદાના કારણે જે હોટેલ કે રેસ્ટોરન્ટમાં ગેસનો વપરાશ વધારે હતો, તેમના રોજિંદા વ્યવસાય પર મોટી નકારાત્મક અસર પડી રહી હતી. હવે સરકારે આ લોક-ઇન નિયમ સંપૂર્ણપણે નાબૂદ કરી દેતાં વેપારીઓ પોતાની જરૂરિયાત મુજબ ગમે ત્યારે ગેસ સિલિન્ડર મંગાવી શકશે.
દેશભરમાં ઘરેલું અને કોમર્શિયલ સિલિન્ડરના આજના ભાવ
આ નિયમમાં ફેરફાર વચ્ચે રાહતની વાત એ પણ છે કે દેશભરમાં એલપીજી ગેસના ભાવ હાલમાં સ્થિર રાખવામાં આવ્યા છે. કિંમતોમાં કોઈ વધારો ઝીંકાયો નથી. દેશના જુદા જુદા શહેરોમાં ૧૪.૨ કિલોના ઘરેલું (ડોમેસ્ટિક) અને ૧૯ કિલોના વાણિજ્યિક (કોમર્શિયલ) સિલિન્ડરના ભાવ નીચે મુજબ નોંધાયા છે:
રાજધાની દિલ્હીમાં આજે ઘરેલું સિલિન્ડરનો ભાવ ૯૪૨.૦ રૂપિયા છે, જ્યારે કોમર્શિયલ સિલિન્ડર ૩૧૧૩.૫ રૂપિયામાં મળી રહ્યો છે. આર્થિક પાટનગર મુંબઈમાં ઘરેલું ગેસની કિંમત ૯૪૧.૫ રૂપિયા અને કોમર્શિયલ ગેસની કિંમત ૩૦૬૭.૫ રૂપિયા છે. પૂર્વ ભારતના અગ્રણી શહેર કોલકાતામાં ગ્રાહકોએ ઘરેલું સિલિન્ડર માટે ૯૬૮.૦ રૂપિયા અને કોમર્શિયલ માટે ૩૨૫૬.૦ રૂપિયા ચૂકવવા પડે છે.
દક્ષિણ ભારતના ચેન્નાઈમાં ઘરેલું ગેસનો ભાવ ૯૫૭.૫ રૂપિયા અને કોમર્શિયલનો ભાવ ૩૨૮૩.૦ રૂપિયા છે, જ્યારે બેંગલુરુમાં આ દરો અનુક્રમે ૯૪૪.૫ રૂપિયા અને ૩૧૯૮.૦ રૂપિયાના સ્તરે સ્થિર છે. કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ પોર્ટ બ્લેરમાં ટ્રાન્સપોર્ટેશન ખર્ચના કારણે કિંમતો સૌથી વધુ છે, ત્યાં ઘરેલું સિલિન્ડર ૧૦૧૮.૦ રૂપિયા અને કોમર્શિયલ સિલિન્ડર ૩૫૪૪.૦ રૂપિયામાં વેચાઈ રહ્યો છે.
દિલ્હીને અડીને આવેલા ઉત્તર પ્રદેશના નોઈડા અને ગાઝિયાબાદ શહેરોમાં સમાન દરો પ્રવર્તી રહ્યા છે, જ્યાં ઘરેલું ગેસ ૯૩૯.૫૦ રૂપિયા અને કોમર્શિયલ ગેસ ૩૧૧૩.૫૦ રૂપિયા છે. બિહારની રાજધાની પટનાની વાત કરીએ તો, અહીં આજે ઘરેલું સિલિન્ડરનો ભાવ ૧૦૩૧.૫ રૂપિયા અને કોમર્શિયલ સિલિન્ડરનો ભાવ ૩૪00.૫ રૂપિયા સુધી પહોંચ્યો છે.
સરકારના આ સપ્લાય વહેવડાવવાના નિર્ણયથી આગામી તહેવારો અને લગ્નની સીઝન પહેલા ખાદ્યપદાર્થો અને કેટરિંગના વ્યવસાય સાથે જોડાયેલા લાખો લોકોને મોટી સુવિધા મળશે.
