ઈરાન-ઈઝરાયેલ યુદ્ધ વચ્ચે ભારતનો મોટો નિર્ણય: રશિયા પાસેથી ‘શિતિલ’ મિસાઈલ અને HAL પાસેથી 6 હેલિકોપ્ટર ખરીદવા રૂ. 5083 કરોડના સોદા પર મહોર
ઈરાન અને ઈઝરાયેલ વચ્ચે વધતા તણાવ અને વૈશ્વિક અસ્થિરતા વચ્ચે ભારત સરકારે પોતાની સંરક્ષણ ક્ષમતાઓને મજબૂત કરવા માટે એક મોટું પગલું ભર્યું છે. સંરક્ષણ મંત્રાલયે ભારતીય કોસ્ટ ગાર્ડ અને ભારતીય નૌસેના માટે 6 અત્યાધુનિક હેલિકોપ્ટર અને શિતિલ (Shtil) મિસાઈલોની ખરીદી માટે મહત્વપૂર્ણ કરાર કર્યા છે. આ આખો પ્રોજેક્ટ અંદાજે 5,083 કરોડ રૂપિયાનો છે, જેનો હેતુ દરિયાઈ સીમાઓની સુરક્ષાને વધુ સજ્જ કરવાનો છે.
Mk-III હેલિકોપ્ટર: દરિયાઈ સુરક્ષામાં કેવી રીતે વધારો કરશે?
સંરક્ષણ મંત્રાલયના સત્તાવાર નિવેદન મુજબ, સરકારી માલિકીની એરોસ્પેસ ઉત્પાદક કંપની હિન્દુસ્તાન એરોનોટિક્સ લિમિટેડ (HAL) ભારતીય કોસ્ટ ગાર્ડને છ સ્વદેશી બનાવટના એડવાન્સ્ડ લાઇટ હેલિકોપ્ટર (ALH) Mk-III પૂરા પાડશે. આ સોદો 2,901 કરોડ રૂપિયામાં નક્કી કરવામાં આવ્યો છે.
આ ટ્વિન-એન્જિન Mk-III હેલિકોપ્ટર દરિયાકાંઠાના વિસ્તારો તેમજ નૌકાદળના જહાજો પરથી ઓપરેટ કરવાની ક્ષમતા ધરાવે છે. આ હેલિકોપ્ટર હાલના પ્લેટફોર્મ્સ કરતા વધુ આધુનિક છે અને તે કૃત્રિમ ટાપુઓ, દરિયાકાંઠાના સ્થાપનો, માછીમારોની સુરક્ષા અને દરિયાઈ પર્યાવરણની દેખરેખ જેવી જવાબદારીઓ નિભાવવામાં કોસ્ટ ગાર્ડને મદદરૂપ થશે.
વધુમાં, આ પ્રોજેક્ટ ‘આત્મનિર્ભર ભારત’ અભિયાનને વેગ આપશે. તેમાં વપરાતા સ્વદેશી ઘટકોને કારણે 200 થી વધુ MSME માં અંદાજે 65 લાખ મેન-અવર્સની રોજગારી પેદા થવાની અપેક્ષા છે.
શિતિલ (Shtil) મિસાઈલ: ભારતીય નૌકાદળની તાકાતમાં વધારો
બીજી તરફ, સંરક્ષણ મંત્રાલયે રશિયાની કંપની JSC Rosoboronexport સાથે 2,182 કરોડ રૂપિયાના સોદા પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે. આ કરાર હેઠળ ભારત રશિયા પાસેથી ‘સરફેસ-ટુ-એર’ (સપાટીથી હવામાં પ્રહાર કરતી) વર્ટિકલ-લોન્ચ શિતિલ મિસાઈલ અને તેને સંબંધિત હોલ્ડિંગ ફ્રેમ ખરીદશે.
નૌકાદળને શું ફાયદો થશે?
- હવાઈ જોખમોનો સામનો: આ મિસાઈલો ભારતીય નૌકાદળના ફ્રન્ટલાઈન યુદ્ધ જહાજો પર તૈનાત કરવામાં આવશે, જે દુશ્મનના વિમાનો કે મિસાઈલો જેવા હવાઈ જોખમોને તોડી પાડવામાં સક્ષમ છે.
- ઝડપી પ્રતિસાદ: તે તમામ પ્રકારના હવામાનમાં દુશ્મન સાથે જોડાવાની ક્ષમતા પૂરી પાડે છે, જેનાથી નૌકાદળનું સંરક્ષણ માળખું વધુ મજબૂત બનશે.
- ભારત-રશિયા સંબંધો: આ સોદો ભારત અને રશિયા વચ્ચેના વર્ષો જૂના અને મજબૂત સંરક્ષણ સહયોગને ફરીથી નવી ઉર્જા આપશે.

