‘મન કી બાત’ થી સ્વામી વિવેકાનંદ સુધી: એમએસ યુનિવર્સિટીના પાઠ્યક્રમમાં ભારતીય વિચારકોને સ્થાન
વડોદરાની મહારાજા સયાજીરાવ યુનિવર્સિટીએ અંગ્રેજી અભ્યાસક્રમમાં મહત્વપૂર્ણ બદલાવ કર્યો છે. હવે અહીં વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીનું પુસ્તક ‘જ્યોતિપુંજ’ અને હિન્દુત્વ વિચારક વી.ડી. સાવરકરની રચનાઓ ભણાવવામાં આવશે. નેશનલ એજ્યુકેશન પોલિસી-2020 હેઠળ શરૂ કરાયેલા BA અંગ્રેજી માઇનર કોર્સમાં આ નવી રચનાઓનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે. આ ફેરફાર વર્તમાન શૈક્ષણિક વર્ષ 2025-26 થી અમલમાં આવ્યો છે.
નોન-ફિક્શનલ લેખન પર આધારિત નવો કોર્સ
યુનિવર્સિટીના આર્ટ્સ ફેકલ્ટીના અંગ્રેજી વિભાગ દ્વારા ‘ભારત વિષયક નોન-ફિક્શનલ લેખનનું વિશ્લેષણ’ નામનો નવો કોર્સ તૈયાર કરવામાં આવ્યો છે. આ કોર્સમાં નરેન્દ્ર મોદીની ‘જ્યોતિપુંજ’ તેમજ સાવરકરની ‘ઇનસાઇડ ધ એનિમી કેમ્પ’ સામેલ કરવામાં આવી છે. આ અભ્યાસક્રમનો હેતુ વિદ્યાર્થીઓને ભારતીય દૃષ્ટિકોણથી અંગ્રેજી સાહિત્ય સમજાવવામાં મદદ કરવાનો છે. કોર્સ ત્રીજા વર્ષના વિદ્યાર્થીઓ માટે રાખવામાં આવ્યો છે.
ભારતીય વિચારધારાનો વિસ્તૃત સમાવેશ
આ નવા પાઠ્યક્રમમાં માત્ર આ બે પુસ્તકો પૂરતા નથી, પરંતુ અનેક રાષ્ટ્રીય વિચારકોની રચનાઓનો સમાવેશ થયો છે. શ્રી અરવિંદો, પંડિત દીનદયાળ ઉપાધ્યાય અને સ્વામી વિવેકાનંદની પસંદ કરેલી કૃતિઓને પણ અભ્યાસમાં લેવામાં આવી છે. સાથે સાથે વડાપ્રધાનના રેડિયો સંબોધન ‘મન કી બાત’ ના પસંદગીના ભાગો પણ ભણાવવામાં આવશે. આ પહેલ દ્વારા ભારતીય બૌદ્ધિક પરંપરાને અંગ્રેજી અભ્યાસ સાથે જોડવાનો પ્રયાસ થયો છે.
ચાર યુનિટમાં વહેંચાયેલો અભ્યાસક્રમ
અંગ્રેજી વિભાગના વડા ડો. હિતેશ રાવિયાના જણાવ્યા અનુસાર, આ કોર્સ કુલ 60 કલાકનો છે અને ચાર યુનિટમાં વહેંચાયેલો છે. પ્રથમ યુનિટમાં ‘જ્યોતિપુંજ’ દ્વારા જીવનચરિત્રાત્મક લેખનનો અભ્યાસ કરાશે. બીજા યુનિટમાં સાવરકરની આત્મકથાના આધારે વિચારધારા અને સંઘર્ષનું વિશ્લેષણ થશે. ત્રીજા અને ચોથા યુનિટમાં શ્રી અરવિંદો, દીનદયાળ ઉપાધ્યાય અને સ્વામી વિવેકાનંદની રચનાઓ સાથે ‘મન કી બાત’ના અંશોનો સમાવેશ છે.
વિદ્યાર્થીઓનો ઉત્સાહ અને સકારાત્મક પ્રતિસાદ
આ કોર્સનું આયોજન ડો. અદિતિ વાહિયાના માર્ગદર્શન હેઠળ કરવામાં આવ્યું છે. હાલના સેમેસ્ટરમાં કુલ 63 વિદ્યાર્થીઓએ આ કોર્સ પસંદ કર્યો છે. કોર્સની શરૂઆત થયા બાદ ક્લાસરૂમમાં વિદ્યાર્થીઓની સક્રિય ભાગીદારી જોવા મળી રહી છે. યુનિવર્સિટી માને છે કે આ અભ્યાસક્રમ અંગ્રેજી શિક્ષણને ભારતીય સંદર્ભમાં નવી ઓળખ આપશે અને અન્ય સંસ્થાઓ માટે માર્ગદર્શક બનશે.
