ઇંધણના ભડકાથી સામાન્ય માણસ ત્રાહીમામ: છેલ્લા ૧૨ દિવસમાં ₹૮ સુધી ઝીંકાયો ભાવવધારો; જાણો આજના લેટેસ્ટ રેટ
દેશભરમાં છેલ્લા બે અઠવાડિયાથી પેટ્રોલ અને ડીઝલની કિંમતોમાં સતત થઈ રહેલા વધારાએ સામાન્ય નાગરિકો અને મધ્યમ વર્ગના પરિવારોની ચિંતામાં મોટો વધારો કરી દીધો છે. ૨૭ મે, ૨૦૨૬ ના રોજ સવારે સત્તાવાર તેલ કંપનીઓ દ્વારા જાહેર કરવામાં આવેલા આંકડા મુજબ, આજે ભલે કિંમતોમાં નવો કોઈ વધારો કરવામાં આવ્યો નથી, પરંતુ તાજેતરમાં ઝીંકાયેલા ચોથા ક્રમિક ભાવવધારાના કારણે દેશના મોટાભાગના અગ્રણી શહેરોમાં પેટ્રોલનો ભાવ ૧૦૦ રૂપિયા પ્રતિ લિટરની ઐતિહાસિક સપાટીને વટાવી ગયો છે. છેલ્લા ૧૨ દિવસની જ વાત કરીએ તો, ભારતીય બજારમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલ સરેરાશ ૭ થી ૮ રૂપિયા પ્રતિ લિટર મોંઘા થઈ ચૂક્યા છે, જેની સીધી અસર ટ્રાન્સપોર્ટ કોસ્ટ (પરિવહન ખર્ચ) પર પડી રહી છે.
મેટ્રો શહેરોમાં ઈંધણની અગનજવાળા: મુંબઈ સૌથી મોંઘું
દેશની આર્થિક રાજધાની મુંબઈમાં હાલમાં ઈંધણના ભાવ આખા દેશમાં સૌથી ઉંચા સ્તરે પહોંચી ગયા છે. મુંબઈમાં આજે પેટ્રોલનો ભાવ પ્રતિ લિટર ₹૧૧૧.૨૧ પર સ્થિર છે, જ્યારે ડીઝલ ₹૯૭.૮૩ પ્રતિ લિટરના સ્તરે વેચાઈ રહ્યું છે. મહારાષ્ટ્રના કેટલાક આંતરિક વિસ્તારોમાં ઈંધણની અછત ઉભી થવાના ડરથી લોકોમાં ગભરાટભરી ખરીદી (Panic Buying) ના અહેવાલો પણ સામે આવ્યા છે, જેને પગલે સરકારે સંગ્રહખોરી કરનારા તત્વો સામે કડક કાનૂની કાર્યવાહી કરવાની ચેતવણી આપી છે.
બીજી તરફ, દેશની રાજધાની દિલ્હીમાં પેટ્રોલનો ભાવ પ્રતિ લિટર ₹૧૦૨ ની આસપાસ પહોંચી ગયો છે, જ્યારે ડીઝલ પ્રતિ લિટર ₹૯૪ ની સપાટી પર છે. દિલ્હી-એનસીઆરમાં પેટ્રોલની સાથે-સાથે સીએનજી (CNG) ના ભાવ પણ વધ્યા હોવાથી રોજિંદા નોકરિયાતો અને મુસાફરોના ખિસ્સા પર આર્થિક ભારણ અસહ્ય બની ગયું છે.
ભારતના મુખ્ય શહેરોમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલના આજના ભાવ
| શહેરનું નામ (City) | પેટ્રોલનો ભાવ (પ્રતિ લિટર) | ડીઝલનો ભાવ (પ્રતિ લિટર) | બજારની વર્તમાન સ્થિતિ અને જનજીવન પર અસર |
| મુંબઈ (Mumbai) | ₹૧૧૧.૨૧ | ₹૯૭.૮૩ | દેશનું સૌથી મોંઘું શહેર; સંગ્રહખોરી સામે સરકારી એલર્ટ. |
| પટના (Patna) | ₹૧૧૦.૦૦ | ₹૯૬.૦૦ | દૂધ અને આવશ્યક ચીજવસ્તુઓ મોંઘી થતાં બેવડો માર. |
| દિલ્હી (Delhi) | ₹૧૦૨.૦૦ | ₹૯૪.૦૦ | સીએનજી મોંઘું થતાં કેબ અને લોકલ ટ્રાન્સપોર્ટ બજેટ ખોરવાયું. |
| નોઈડા (Noida) | ₹૯૯.૦૦ થી ₹૧૦૦.૦૦ | ₹૮૮.૦૦ | નોકરી કરતા મધ્યમ વર્ગના દૈનિક ખર્ચમાં મોટો ઉછાળો. |
| ગુરુગ્રામ (Gurugram) | ₹૧૦૦.૦૦ ની નજીક | ₹૮૯.૦૦ ની આસપાસ | રહેવાસીઓમાં સતત વધતા આર્થિક તણાવની સ્થિતિ. |
પટનામાં બેવડો માર: આવશ્યક ચીજવસ્તુઓ પણ મોંઘી થઈ
બિહારની રાજધાની પટનામાં પણ પેટ્રોલની કિંમત પ્રતિ લિટર ₹૧૧૦ ની આસપાસ પહોંચી ગઈ છે, જ્યારે ડીઝલ ₹૯૬ ના સ્તર પર વેચાઈ રહ્યું છે. બિહારમાં ડીઝલ મોંઘું થવાના કારણે માલસામાનની હેરફેર કરતા ટ્રક ઓપરેટરોએ ભાડામાં વધારો કર્યો છે. પરિણામે, સ્થાનિક બજારોમાં દૂધ, લીલા શાકભાજી અને અન્ય જીવનજરૂરી ચીજવસ્તુઓના ભાવમાં અચાનક મોટો ઉછાળો આવ્યો છે, જેનાથી ગરીબ અને મધ્યમ વર્ગના પરિવારો પર બેવડી મુસીબત આવી પડી છે. નોઈડા અને ગુરુગ્રામ જેવા સેટેલાઈટ શહેરોમાં પણ કિંમતો સદી ફટકારવાની નજીક હોવાથી સ્થાનિક રહેવાસીઓ સોશિયલ મીડિયા પર આક્રોશ ઠાલવી રહ્યા છે.
આંતરરાષ્ટ્રીય બજારનું ગણિત: કિંમતો કેમ વધી રહી છે?
આર્થિક અને ગ્લોબલ માર્કેટના નિષ્ણાતોના જણાવ્યા અનુસાર, ભારતમાં પેટ્રોલિયમ પેદાશો મોંઘી થવા પાછળ વૈશ્વિક પરિબળો જવાબદાર છે. મધ્ય-પૂર્વ (Middle East) માં ચાલી રહેલો જિયોપોલિટિકલ તણાવ અને ખાસ કરીને ઈરાન કટોકટીના કારણે આંતરરાષ્ટ્રીય તેલ બજારમાં સપ્લાય ચેઈન ખોરવાઈ જવાની આશંકા ઉભી થઈ છે. વૈશ્વિક સ્તરે ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ પ્રતિ બેરલ રેકોર્ડ સપાટી પર પહોંચી ગયા હોવાથી ભારતીય ઓઇલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ (HPCL, BPCL, IOCL) પર કિંમતો વધારવાનું દબાણ ઊભું થયું છે.
પેટ્રોલ અને ડીઝલની કિંમતો માત્ર વાહન ચલાવવા પૂરતી સીમિત નથી, પરંતુ તે દેશની એકંદર મોંઘવારીના દર (Inflation Rate) ને સીધી અસર કરે છે. ૨૦૨૬ ના આ વર્ષમાં વૈશ્વિક કટોકટી વચ્ચે સામાન્ય જનતાને રાહત આપવા માટે કેન્દ્ર અને રાજ્ય સરકારો એક્સાઇઝ ડ્યુટી કે વેટ (VAT) માં ઘટાડો કરે છે કે કેમ, તે જોવું મહત્વનું રહેશે. ત્યાં સુધી નાગરિકોએ પરિવહન માટે વૈકલ્પિક સાધનો અથવા સાર્વજનિક પરિવહનનો ઉપયોગ વધારવો પડે તેવી સ્થિતિ સર્જાઈ છે.

