કેવી રીતે પાસ કરવી HTET 2026? જાણો પરીક્ષાનું માળખું અને તૈયારીની વ્યૂહરચના
હરિયાણામાં સરકારી શિક્ષક બનવાની રાહ જોઈ રહેલા હજારો યુવાનો માટે ખુશખબર છે. હરિયાણા વિદ્યાલય શિક્ષણ બોર્ડ (HBSE) એ ‘હરિયાણા શિક્ષક પાત્રતા પરીક્ષા’ (HTET) 2026 માટે સત્તાવાર નોટિફિકેશન બહાર પાડ્યું છે. રાજ્યની સરકારી શાળાઓમાં પ્રાયમરી (PRT), મિડલ (TGT) અને સીનિયર સેકન્ડરી (PGT) સ્તરે શિક્ષકોની નિમણૂક માટે આ પરીક્ષા પાસ કરવી ફરજિયાત છે. જો તમે પણ શિક્ષણ ક્ષેત્રે કારકિર્દી બનાવવા માંગતા હોવ, તો તમારી યોગ્યતા સાબિત કરવાનો આ શ્રેષ્ઠ સમય છે.
HTET 2026: મહત્વની તારીખો (Important Dates)
બોર્ડે અરજી પ્રક્રિયા સમયસર પૂર્ણ કરવા માટે સ્પષ્ટ શિડ્યુલ જાહેર કર્યું છે:
અરજી શરૂ થવાની તારીખ: 24 ડિસેમ્બર 2025
અરજી કરવાની છેલ્લી તારીખ: 04 જાન્યુઆરી 2026
સુધારા માટેની વિન્ડો (Correction Window): 04 અને 05 જાન્યુઆરી 2026
પરીક્ષાનો મોડ: ઓફલાઇન (પેન-પેપર બેઝ્ડ)
નોંધ: ઉમેદવારોને સલાહ આપવામાં આવે છે કે છેલ્લી તારીખની રાહ જોયા વગર સમયસર રજીસ્ટ્રેશન પૂર્ણ કરી લેવું જેથી ટેકનિકલ સમસ્યાઓથી બચી શકાય.
લેવલ મુજબ શૈક્ષણિક લાયકાત (Eligibility Criteria)
HTET પરીક્ષા ત્રણ અલગ-અલગ સ્તરો માટે લેવામાં આવે છે. ઉમેદવારો પોતાની લાયકાત મુજબ એક કે તેથી વધુ લેવલ માટે અરજી કરી શકે છે:
1. લેવલ-1 (PRT – પ્રાયમરી શિક્ષક)
આ પરીક્ષા ધોરણ 1 થી 5 સુધીના બાળકોને ભણાવવા ઈચ્છતા ઉમેદવારો માટે છે.
લાયકાત: ઓછામાં ઓછા 50% માર્ક્સ સાથે ધોરણ 12 (ઈન્ટરમીડિયેટ) પાસ.
પ્રોફેશનલ કોર્સ: પ્રારંભિક શિક્ષણમાં બે વર્ષનો ડિપ્લોમા (D.El.Ed/JBT) અથવા સમકક્ષ ડિગ્રી ફરજિયાત છે.
2. લેવલ-2 (TGT – ટ્રેન્ડ ગ્રેજ્યુએટ ટીચર)
આ પરીક્ષા ધોરણ 6 થી 8 ના બાળકોને ભણાવવા માટે છે.
લાયકાત: સંબંધિત વિષયમાં સ્નાતક (Graduation) ની ડિગ્રી.
પ્રોફેશનલ કોર્સ: સ્નાતક સાથે બી.એડ (B.Ed) અથવા પ્રારંભિક શિક્ષણમાં બે વર્ષનો ડિપ્લોમા હોવો જોઈએ.
3. લેવલ-3 (PGT – પોસ્ટ ગ્રેજ્યુએટ ટીચર)
આ સ્તર ધોરણ 9 થી 12 (સીનિયર સેકન્ડરી) ના વિદ્યાર્થીઓને ભણાવવા માટે છે.
લાયકાત: સંબંધિત વિષયમાં ઓછામાં ઓછા 50% માર્ક્સ સાથે અનુસ્નાતક (Post-Graduation/MA/M.Sc/M.Com).
પ્રોફેશનલ કોર્સ: બી.એડ (B.Ed) ની ડિગ્રી હોવી અનિવાર્ય છે.
વય મર્યાદા અને પસંદગી પ્રક્રિયા
લઘુત્તમ વય: 18 વર્ષ
મહત્તમ વય: 38 વર્ષ (અનામત શ્રેણીઓ માટે રાજ્ય સરકારના નિયમો મુજબ છૂટછાટ મળવાપાત્ર છે).
પસંદગીનો આધાર: આ પરીક્ષા પાસ કરવા માટે સામાન્ય વર્ગના ઉમેદવારોએ ઓછામાં ઓછા 60% માર્ક્સ (150 માંથી 90 માર્ક્સ) લાવવાના રહેશે. અનામત વર્ગ માટે આ પાત્રતા માર્ક્સ 55% (82 માર્ક્સ) નિર્ધારિત છે.
પરીક્ષાનું સ્વરૂપ (Exam Pattern)
HTET 2026ની પરીક્ષા સંપૂર્ણપણે ઓફલાઇન રહેશે. તેમાં હેતુલક્ષી પ્રકારના બહુવિકલ્પ પ્રશ્નો (MCQs) પૂછવામાં આવશે.
કુલ પ્રશ્નો: 150
કુલ ગુણ: 150
સમય: 2 કલાક 30 મિનિટ
નકારાત્મક ગુણાંક (Negative Marking): આ પરીક્ષામાં કોઈ નેગેટિવ માર્કિંગ નથી, જે ઉમેદવારો માટે રાહતના સમાચાર છે.
ભાષા: પ્રશ્નપત્ર હિન્દી અને અંગ્રેજી બંને ભાષાઓમાં ઉપલબ્ધ રહેશે.
અરજી કેવી રીતે કરવી? (Step-by-Step Process)
ઈચ્છુક ઉમેદવારો નીચેના સ્ટેપ્સ અનુસરીને પોતાનું ફોર્મ ભરી શકે છે:
સત્તાવાર વેબસાઇટની મુલાકાત લો: સૌ પ્રથમ bseh.org.in અથવા htet.eapplynow.com પર લોગિન કરો.
રજીસ્ટ્રેશન (Registration): ‘Apply for HTET 2026’ લિંક પર ક્લિક કરો અને તમારી મૂળભૂત માહિતી (નામ, મોબાઈલ નંબર, ઈમેલ) ભરીને રજીસ્ટ્રેશન કરો.
ફોર્મ ભરો: રજીસ્ટ્રેશન નંબર અને પાસવર્ડનો ઉપયોગ કરીને લોગિન કરો અને તમારી શૈક્ષણિક વિગતો દાખલ કરો.
દસ્તાવેજો અપલોડ કરો: તમારી પાસપોર્ટ સાઇઝનો ફોટો, સહી અને અંગૂઠાનું નિશાન (Thumb Impression) સ્કેન કરીને અપલોડ કરો.
ફીની ચુકવણી: તમારી કેટેગરી મુજબ અરજી ફીની ચુકવણી ઓનલાઇન (નેટ બેંકિંગ/કાર્ડ) માધ્યમથી કરો.
પ્રિન્ટઆઉટ લો: ફોર્મ સબમિટ કર્યા પછી ‘કન્ફર્મેશન પેજ’ ને ભવિષ્યના સંદર્ભ માટે ડાઉનલોડ કરી પ્રિન્ટ કરી લો.
નિષ્કર્ષ અને તૈયારીની વ્યૂહરચના
HTET પરીક્ષા માત્ર એક પાત્રતા પરીક્ષા નથી, પરંતુ હરિયાણાની પ્રતિષ્ઠિત શાળાઓમાં શિક્ષક બનવાનો પ્રવેશદ્વાર છે. અભ્યાસક્રમમાં બાળ વિકાસ અને શિક્ષણશાસ્ત્ર (CDP), ભાષા (હિન્દી/અંગ્રેજી), સામાન્ય અભ્યાસ અને સંબંધિત વિષયોનો સમાવેશ થાય છે. અરજી કરવાનો સમય ઘણો ઓછો હોવાથી, ઉમેદવારોએ અત્યારથી જ તેમની તૈયારી તેજ કરી દેવી જોઈએ. પાછલા વર્ષોના પ્રશ્નપત્રોનો અભ્યાસ આ પરીક્ષા પાસ કરવામાં સૌથી વધુ સહાયક સાબિત થઈ શકે છે.

વય મર્યાદા અને પસંદગી પ્રક્રિયા