કડવાશ વગરનો મેથી પુલાવ કેવી રીતે બનાવવો? અહીં છે તેની સિક્રેટ રેસીપી
ભારતીય રસોડામાં પુલાવ એક એવી વાનગી છે જેને દરેક ઉંમરના લોકો ખૂબ જ હોંશથી ખાય છે. લંચ હોય કે ડિનર, પુલાવ હંમેશા ‘કમ્ફર્ટ ફૂડ’ રહ્યો છે. પરંતુ જો તમે સાદો પુલાવ ખાઈને કંટાળી ગયા હોવ, તો મેથી પુલાવ (Methi Pulao) તમારા માટે શ્રેષ્ઠ વિકલ્પ છે. તે માત્ર સ્વાદમાં જ અદ્ભુત નથી, પરંતુ મેથીના ઔષધીય ગુણોને કારણે સ્વાસ્થ્ય માટે પણ ખૂબ ફાયદાકારક છે. શિયાળાની ઋતુમાં તાજી મેથી સાથે બનેલો આ પુલાવ તેની ખાસ સુગંધ અને મસાલાના તાલમેલથી સૌને ખુશ કરી દે છે. ચાલો જાણીએ તેને બનાવવાની સંપૂર્ણ રીત.
મેથી પુલાવ બનાવવા માટે જરૂરી સામગ્રી
મેથી પુલાવને ખાસ બનાવવા માટે તમારે કેટલાક તાજા શાકભાજી અને આખા મસાલાની જરૂર પડશે:
-
ચોખા: 1 કપ બાસમતી ચોખા (ઓછામાં ઓછી 20 મિનિટ પાણીમાં પલાળેલા)
-
શાકભાજી: 1 જૂડી તાજી મેથી (ઝીણી સમારેલી), 2 ચમચી વટાણા, 1 મધ્યમ ડુંગળી (સમારેલી), 1 ટામેટું (સમારેલું)
-
પેસ્ટ માટે: મુઠ્ઠીભર ફુદીનો અને લીલા ધાણા, 2 ચમચી તાજું છીણેલું નાળિયેર, 3 લીલા મરચાં, 1 ઇંચ આદુનો ટુકડો
-
આખા મસાલા: 2 તમાલપત્ર, 1 મોટી કાળી એલચી, 1/2 નાની ચમચી લવિંગ, 1 ઇંચ તજનો ટુકડો, 1 નાની ચમચી વરિયાળી, 1 નાની ચમચી જીરું
-
પીસેલા મસાલા: 1 નાની ચમચી લસણની પેસ્ટ, 1 નાની ચમચી ગરમ મસાલો, 1/2 નાની ચમચી ધાણાજીરું પાવડર
-
અન્ય: 2 ચમચી તેલ, 1 નાની ચમચી ઘી, 2 ચમચી લીંબુનો રસ, સ્વાદ મુજબ મીઠું, 2 કપ પાણી
મેથી પુલાવ બનાવવાની સ્ટેપ-બાય-સ્ટેપ રીત
1. સુગંધિત મસાલા પેસ્ટ તૈયાર કરો
પુલાવનો અસલી સ્વાદ તેના લીલા મસાલામાં છુપાયેલો હોય છે. સૌથી પહેલા એક મિક્સર જાર લો. તેમાં ફુદીનાના પાન, ધાણા, તાજું નાળિયેર, લીલા મરચાં અને આદુ ઉમેરો. થોડું પાણી ઉમેરી તેને પીસી લો અને એક લીસી (smooth) પેસ્ટ તૈયાર કરી લો. આ પેસ્ટને એક બાઉલમાં કાઢી અલગ રાખો.

એક મોટી કડાઈ કે પ્રેશર કુકર લો અને તેમાં 2 ચમચી તેલ ગરમ કરો. જ્યારે તેલ ગરમ થઈ જાય, ત્યારે તેમાં તમાલપત્ર, કાળી એલચી, લવિંગ, તજ, વરિયાળી અને જીરું ઉમેરો. આ મસાલાને ધીમી આંચ પર ત્યાં સુધી સાંતળો જ્યાં સુધી મસાલાની સરસ સુગંધ ન આવવા લાગે.
3. ડુંગળી અને લસણને સાંતળો
હવે કડાઈમાં સમારેલી ડુંગળી અને લસણની પેસ્ટ ઉમેરો. ડુંગળીને મધ્યમ આંચ પર ત્યાં સુધી હલાવો જ્યાં સુધી તે હલકી ગુલાબી કે સોનેરી (golden brown) ન થઈ જાય. ત્યારબાદ આંચ ધીમી કરી ગરમ મસાલો અને ધાણાજીરું પાવડર નાખી થોડી સેકન્ડ માટે સાંતળો.
4. મસાલા પેસ્ટ અને શાકભાજી ઉમેરો
તૈયાર કરેલી લીલી મસાલા પેસ્ટ કડાઈમાં ઉમેરો અને તેને બરાબર મિક્સ કરો. મસાલાને ત્યાં સુધી પકાવો જ્યાં સુધી તેનો કાચો સ્વાદ દૂર ન થઈ જાય. હવે તેમાં વટાણા, સમારેલા ટામેટાં, ઝીણી સમારેલી મેથી અને સ્વાદ મુજબ મીઠું ઉમેરો. તેને ધીમી આંચ પર 2-3 મિનિટ સાંતળો જેથી મેથીનું પાણી સુકાઈ જાય અને મસાલાનો સ્વાદ શાકભાજીમાં ભળી જાય.
5. ચોખા અને પાણીનું માપ
હવે કડાઈમાં 2 કપ પાણી ઉમેરો અને ઉકળવા દો. જ્યારે પાણી ઉકળવા લાગે, ત્યારે તેમાં પલાળેલા બાસમતી ચોખા ઉમેરો. ઉપરથી 2 ચમચી લીંબુનો રસ અને 1 ચમચી ઘી ઉમેરો. ઘી ઉમેરવાથી પુલાવ છૂટો બને છે અને લીંબુનો રસ ચોખાને સફેદ અને સુંદર રાખે છે.
6. ચઢવા દો (દમ પ્રક્રિયા)
કડાઈને એક ભારે ઢાંકણથી ઢાંકી દો. તેને ધીમી આંચ પર લગભગ 15 થી 20 મિનિટ સુધી ચઢવા દો. જો તમે કુકરનો ઉપયોગ કરી રહ્યા હોવ, તો 1-2 સીટી વાગે ત્યાં સુધી પકાવો. ગેસ બંધ કર્યા પછી તરત જ ઢાંકણ ન ખોલવું, તેને 5 મિનિટ વરાળમાં રહેવા દો.
પીરસવાની રીત અને સૂચન
તમારો ગરમા-ગરમ મેથી પુલાવ તૈયાર છે! કાંટા (fork) અથવા હળવા હાથે ચોખાને ઉપર-નીચે કરો જેથી તે તૂટે નહીં.
-
રાયતા સાથે: તેને બુંદીના રાયતા અથવા કાકડીના ઠંડા રાયતા સાથે પીરસો.
-
પાપડ અને અથાણું: વધારાના સ્વાદ માટે તમે સાથે કેરીનું અથાણું અને કુરકુરો પાપડ પણ રાખી શકો છો.
નિષ્કર્ષ
મેથી પુલાવ એક સંપૂર્ણ આહાર છે જે બનાવવામાં સરળ અને ખાવામાં પૌષ્ટિક છે. મેથીમાં રહેલું આયર્ન અને ચોખામાંથી મળતા કાર્બોહાઈડ્રેટ તેને એક સંતુલિત મીલ બનાવે છે. આગલી વખતે જ્યારે તમારા ઘરે કોઈ મહેમાન આવે અથવા તમને કંઈક હળવું અને ખાસ ખાવાનું મન થાય, ત્યારે આ રેસીપી જરૂર ટ્રાય કરજો.
મેથી પુલાવ બનાવવા માટે જરૂરી સામગ્રી