વેસ્ટ એશિયા યુદ્ધ વચ્ચે TCS ના પરિણામો પર મોટો અહેવાલ! શું આ વખતે ડિવિડન્ડ તોડશે અગાઉના તમામ રેકોર્ડ?
ભારતની સૌથી મોટી આઈટી સર્વિસ કંપની ટાટા કન્સલ્ટન્સી સર્વિસીસ (TCS) ના રોકાણકારો માટે આવનારો સમય ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ સાબિત થવાનો છે. વર્ષ ૨૦૨૬માં અત્યાર સુધીમાં કંપનીના શેરમાં આશરે ૩૫ ટકા જેટલો ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. આ નબળા પ્રદર્શન વચ્ચે, કંપનીના શેરધારકો હવે ડિવિડન્ડની આશા રાખીને બેઠા છે. ટીએસીએસનું બોર્ડ ગુરુવાર, ૯ જુલાઈના રોજ મળનારી બેઠકમાં નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬-૨૭ (FY27) માટે વચગાળાનું ડિવિડન્ડ (Interim Dividend) જાહેર કરવા અંગે વિચારણા કરશે.
રોકાણકારોમાં અત્યારે સૌથી મોટી ઉત્સુકતા એ વાતની છે કે શું આ વખતે કંપની દર વખત કરતાં વધુ મોટું ડિવિડન્ડ આપશે? ચાલો સમજીએ ટીસીએસના ડિવિડન્ડનો ઇતિહાસ, રેકોર્ડ ડેટ અને પ્રથમ ત્રિમાસિક ગાળા (Q1) ના પરિણામોના અંદાજો વિશે વિગતવાર માહિતી.

TCS Q1 ડિવિડન્ડ ચૂકવણીનો ઇતિહાસ: સતત વધારો
જો આપણે ટીસીએસના ભૂતકાળના ટ્રેક રેકોર્ડ પર નજર કરીએ, તો કંપની તેના શેરધારકોને નિયમિત અને આકર્ષક ડિવિડન્ડ આપવા માટે જાણીતી છે. પ્રથમ ત્રિમાસિક ગાળા (Q1) માં વચગાળાના ડિવિડન્ડનો ઇતિહાસ કંઈક આ મુજબ રહ્યો છે:
-
નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૨-૨૩ (FY23): પ્રથમ ત્રિમાસિક ગાળામાં પ્રતિ શેર ₹૮ ડિવિડન્ડ જાહેર કરાયું હતું.
-
નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૩-૨૪ (FY24): પ્રથમ ક્વાર્ટરમાં આ રકમ વધીને પ્રતિ શેર ₹૯ થઈ હતી.
-
નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૪-૨૫ (FY25): કંપનીએ પોતાના પ્રદર્શનમાં સુધારો કરીને પ્રતિ શેર ₹૧૦ ડિવિડન્ડ આપ્યું હતું.
-
નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬ (FY26): અગાઉના વર્ષના પ્રથમ ક્વાર્ટરમાં શેરધારકોને પ્રતિ શેર ₹૧૧ નું ડિવિડન્ડ મળ્યું હતું.
આ ટ્રેન્ડ સ્પષ્ટ દર્શાવે છે કે ટીસીએસ દર વર્ષે તેના પ્રથમ ક્વાર્ટરના ડિવિડન્ડમાં સતત ₹૧ નો વધારો કરતી આવી છે. તેથી જ બજારના નિષ્ણાતો અને રોકાણકારો અપેક્ષા રાખી રહ્યા છે કે આ વખતે કંપની આનાથી પણ વધારે ચૂકવણીની જાહેરાત કરી શકે છે.
ડિવિડન્ડ મેળવવા માટેની ‘રેકોર્ડ ડેટ’ કઈ છે?
કંપનીએ સ્પષ્ટતા કરી છે કે જો બોર્ડની બેઠકમાં ડિવિડન્ડની જાહેરાત કરવામાં આવશે, તો તે માત્ર એવા જ ઇક્વિટી શેરધારકોને ચૂકવવામાં આવશે જેમનું નામ બુધવાર, ૧૫ જુલાઈ ૨૦૨૬ ના રોજ કંપનીના રજિસ્ટર ઓફ મેમ્બર્સમાં અથવા ડિપોઝિટરીઝના રેકોર્ડમાં લિસ્ટ થયેલું હશે. કંપની દ્વારા આ હેતુ માટે ૧૫ જુલાઈ ૨૦૨૬ ને રેકોર્ડ ડેટ (Record Date) તરીકે નક્કી કરવામાં આવી છે.
વાર્ષિક ડિવિડન્ડનો ઇતિહાસ અને આંકડાકીય વિશ્લેષણ
ટીસીએસના વાર્ષિક ડિવિડન્ડ ચૂકવણીના આંકડા દર્શાવે છે કે તે બજારની સૌથી ભરોસાપાત્ર ડિવિડન્ડ પેઇંગ કંપની છે. કોર્પોરેટ ડેટાબેઝ અને કંપનીના વર્ષોના રેકોર્ડ (છેલ્લા બે દાયકાના આંકડા સહિત) પરથી ટીસીએસની ડિવિડન્ડ હિસ્ટ્રી નીચે મુજબ જોઈ શકાય છે:
તાજેતરના વર્ષોનું પ્રદર્શન:
-
વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬ (FY26): કંપનીએ આખા વર્ષ દરમિયાન કુલ ₹૧૧૦ પ્રતિ શેરનું ડિવિડન્ડ આપ્યું હતું, જે કુલ ₹૨૮,૫૮૩ કરોડ જેટલું થાય છે. આમાં પ્રથમ ત્રણ ક્વાર્ટરમાં ₹૧૧ લેખે વચગાળાનું ડિવિડન્ડ, ત્રીજા ક્વાર્ટરમાં (ડિસેમ્બર) ₹૪૬ નું સ્પેશિયલ ડિવિડન્ડ અને ₹૩૧ ના ફાઇનલ ડિવિડન્ડનો સમાવેશ થાય છે. આ સમયે ડિવિડન્ડ યીલ્ડ ૪.૬૬% રહી હતી.
-
વર્ષ ૨૦૨૪-૨૫ (FY25): આ વર્ષે કંપનીએ રેકોર્ડ બ્રેક કુલ ₹૩holder૪,૭૩૪ કરોડનું ડિવિડન્ડ જાહેર કર્યું હતું, જે પ્રતિ શેર ₹૧૨૬ થતું હતું અને ડિવિડન્ડ યીલ્ડ ૩.૫% હતી.
-
વર્ષ ૨૦૨૩-૨૪ (FY24): કુલ ₹૧૬,૨૯૦ કરોડનું ડિવિડન્ડ ચૂકવાયું હતું, જે પ્રતિ શેર ₹૭૩ હતું.
-
વર્ષ ૨૦૨૨-૨૩ (FY23): કંપનીએ કુલ ₹૩૩,૩૦૬ કરોડનું ડિવિડન્ડ આપ્યું હતું, જે પ્રતિ શેર ₹૧૧૫ જેટલું થતું હતું.
-
વર્ષ ૨૦૨૧-૨૨ (FY22): શેરધારકોને કુલ ₹૭,૬૮૬ કરોડ એટલે કે પ્રતિ શેર ₹૪૩ નું ડિવિડન્ડ મળ્યું હતું.

વીતેલા દાયકાઓનો ટ્રેક રેકોર્ડ (૨૦૦૪ થી ૨૦૨૧):
જો આપણે કંપનીના ૨૦૦૪ સુધીના જૂના ડેટા પર નજર કરીએ, તો કંપનીનું ડિવિડન્ડ કદ સતત વિકસતું રહ્યું છે:
-
૨૦૨૦-૨૧: કુલ ₹૮,૫૧૦ કરોડ (પ્રતિ શેર ₹૩૮).
-
૨૦૧૯-૨૦: કુલ ₹૨૫,૧૨૫ કરોડ (પ્રતિ શેર ₹૭૩).
-
૨૦૧૪ થી ૨૦૧૯: આ સમયગાળામાં કંપનીએ પ્રતિ શેર ₹૩૦ થી લઈને ₹૭૯ સુધીનું ડિવિડન્ડ આપ્યું છે, જેમાં ૨૦૧૫નું વર્ષ (કુલ ₹૧૫,૪૭૩ કરોડ) રોકાણકારો માટે ખૂબ જ નફાકારક રહ્યું હતું.
-
૨૦૦૪ થી ૨૦૧૩: કંપનીની શરૂઆતના વર્ષોમાં ડિવિડન્ડ પ્રતિ શેર ₹૧.૨૦ (૨૦૦૪ માં) થી શરૂ થઈને વર્ષ ૨૦૧૩ સુધીમાં ₹૨૨ પ્રતિ શેર સુધી પહોંચ્યું હતું.
તમામ વર્ષો દરમિયાન કંપનીના શેરની ફેસ વેલ્યુ (Face Value) હંમેશા ₹૧.૦૦ જ રહી છે.
Q1 પરિણામોની આગાહી: વેસ્ટ એશિયા યુદ્ધની અસર?
જ્યાં એક તરફ રોકાણકારો ડિવિડન્ડની રાહ જોઈ રહ્યા છે, બીજી તરફ કંપનીના પ્રથમ ત્રિમાસિક ગાળા (Q1) ના પરિણામોને લઈને બજારના નિષ્ણાતો થોડા સાવધ છે. અગ્રણી બ્રોકરેજ ફર્મ ‘નોમુરા ઈન્ડિયા’ (Nomura India) ના અહેવાલ મુજબ, આ ક્વાર્ટરમાં TCS ની રેવન્યુ ગ્રોથ (મહેસૂલ વૃદ્ધિ) કોન્સ્ટન્ટ કરન્સી (CC) ના સંદર્ભમાં ક્વાર્ટર-ઓન-ક્વાર્ટર (QoQ) ધોરણે ફ્લેટ એટલે કે મર્યાદિત રહેવાની ધારણા છે.
આ નબળા ગ્રોથ પાછળનું મુખ્ય કારણ વૈશ્વિક સ્તરે ચાલી રહેલું ‘વેસ્ટ એશિયા વોર’ (પશ્ચિમ એશિયા કે મધ્ય પૂર્વનું યુદ્ધ) માનવામાં આવી રહ્યું છે. આ ભૌગોલિક-રાજકીય તણાવને કારણે વૈશ્વિક આઈટી ખર્ચ પર નકારાત્મક અસર પડી છે, જેની સીધી અસર ટીસીએસના બિઝનેસ ગ્રોથ પર પણ જોવા મળી શકે છે.