જોબ ઇન્ટરવ્યુમાં ભૂલેચૂકે પણ ન બોલતા આ શબ્દો, નહીંતર હાથમાંથી જતી રહેશે તક!
ઈન્ટરવ્યુનું નામ સાંભળતા જ સારા-સારા લોકોને પરસેવો છૂટી જાય છે. પછી ભલે તમે ફ્રેશર હોવ અને તમારી પહેલી નોકરી શોધી રહ્યા હોવ, અથવા એક અનુભવી પ્રોફેશનલ જે કરિયરમાં ફેરફાર ઈચ્છે છે, પેટમાં ‘ફાળ પડવી’ (ગભરામણ થવી) ખૂબ જ સ્વાભાવિક છે. પરંતુ શું તમે ક્યારેય વિચાર્યું છે કે ઈન્ટરવ્યુ લેનાર તમારી પાસે શું ઈચ્છે છે?
ખરેખર, ઈન્ટરવ્યુ એ માત્ર તમારી ડિગ્રી કે પુસ્તકિયા જ્ઞાનની કસોટી નથી. તે તમારી પર્સનાલિટી, તમારી વિચારવાની રીત અને મુશ્કેલ પરિસ્થિતિઓને સંભાળવાની તમારી ક્ષમતાની પરીક્ષા છે. જો તમે પણ ઈન્ટરવ્યુની તૈયારી કરી રહ્યા છો, તો આ ગાઈડ તમને ખૂબ જ કામ લાગશે. ચાલો જાણીએ ઈન્ટરવ્યુ રૂમમાં તમારે કઈ વાતોનું ધ્યાન રાખવું જોઈએ.
ઈન્ટરવ્યુમાં શું બોલવું: તમારી ‘સકારાત્મકતા’ જ તમારી તાકાત છે
1. ‘તમારા વિશે જણાવો’ (Tell me about yourself)નો સાચો જવાબ: મોટાભાગના ઈન્ટરવ્યુ આ પ્રશ્નથી જ શરૂ થાય છે. અહીં અવારનવાર લોકો પોતાની આખી જન્મકુંડળી સંભળાવવા લાગે છે, જે ખોટું છે. તમારે અહીં તમારું નામ અને શહેર જણાવ્યા પછી સીધા તમારી સ્કિલ્સ, મુખ્ય સિદ્ધિઓ (Achievements) અને તમે આ નોકરી માટે કેમ યોગ્ય છો, તેના પર ફોકસ કરવું જોઈએ. તેને એક ‘પિચ’ ની જેમ તૈયાર કરો.
2. કંપની પર તમારું રિસર્ચ બતાવો: જ્યારે તમે ઈન્ટરવ્યુ લેનારને જણાવો છો કે તમે તેમની કંપનીના તાજેતરના પ્રોજેક્ટ્સ અથવા તેમના વિઝન (Vision) વિશે વાંચ્યું છે, ત્યારે તેની ખૂબ ઊંડી અસર પડે છે. આનાથી તેમને લાગે છે કે તમે માત્ર નોકરી નથી શોધી રહ્યા, પરંતુ તમે ‘તેમની’ કંપનીમાં કામ કરવા માટે ખરેખર ગંભીર અને ઉત્સુક છો.
3. હંમેશા સકારાત્મક રહો: ઈન્ટરવ્યુ દરમિયાન તમારા શબ્દોમાં ઉત્સાહ અને પોઝિટિવિટી દેખાવી જોઈએ. જો તમને પાછલા અનુભવો વિશે પૂછવામાં આવે, તો પડકારોને બદલે તમે તે પડકારોમાંથી શું ‘શીખ્યા’, તેના પર વાત કરો. તમારી ગ્રોથની સ્ટોરી જ તમને બીજાથી અલગ બનાવશે.
4. અંતમાં સ્માર્ટ પ્રશ્નો પૂછો: ઈન્ટરવ્યુ પૂરો થાય ત્યારે જ્યારે તમને પૂછવામાં આવે, “શું તમારી પાસે અમારા માટે કોઈ પ્રશ્ન છે?” તો ‘ના’ ક્યારેય ન કહેશો. જોબ રોલ, ટીમ કલ્ચર કે કંપનીના ભવિષ્યના લક્ષ્યો વિશે પ્રશ્ન પૂછો. આ બતાવે છે કે તમે કંપનીમાં લાંબી ઇનિંગ રમવા ઈચ્છુક છો.
ઈન્ટરવ્યુમાં શું ‘ન’ બોલવું: આ ભૂલોથી બચશો તો જ વાત બનશે
ઈન્ટરવ્યુમાં શું ‘ન’ બોલવું: આ ભૂલોથી બચશો તો જ વાત બનશે1. પાછલા બોસ કે કંપનીની બુરાઈ: આ ઈન્ટરવ્યુનો સૌથી મોટો ‘Don’t’ છે. તમારા પાછલા બોસ કે વર્ક કલ્ચર ગમે તેટલું ખરાબ કેમ ન રહ્યું હોય, તેની બુરાઈ ક્યારેય ન કરશો. જો તમે જૂની કાર્યજગ્યાની બુરાઈ કરશો, તો ઈન્ટરવ્યુ લેનાર વિચારશે કે કાલે તમે તેમની પણ બુરાઈ કરી શકો છો. હંમેશા કહો કે તમે નવા પડકારો અને વધુ સારી તકની શોધમાં છો.
2. ઓવરકોન્ફિડન્સથી દૂરી: આત્મવિશ્વાસ અને અહંકાર (Overconfidence) વચ્ચે એક ખૂબ જ પાતળી રેખા હોય છે. “મને બધું આવડે છે” અથવા “મારા વિના કામ નહીં ચાલે” એવો એટીટ્યુડ રાખવાને બદલે “હું હંમેશા નવી વસ્તુઓ શીખવા માટે તૈયાર રહું છું” એવો અભિગમ અપનાવો. વિનમ્રતા ઈન્ટરવ્યુમાં જીત અપાવે છે.
3. જૂઠું બોલવાનું જોખમ ન લો: અવારનવાર લોકો પોતાની સીવી (CV) ને ભારે બતાવવા માટે એવી સ્કિલ્સ લખી દે છે જે તેમને નથી આવડતી. યાદ રાખો, ઈન્ટરવ્યુ લેનારા નિષ્ણાત હોય છે અને તેઓ એક-બે ક્રોસ-ક્વેશ્ચનમાં જ તમારું જૂઠ પકડી લેશે. જો તમને કંઈ નથી આવડતું, તો પ્રામાણિકતાથી સ્વીકારો અને કહો કે તમે તે શીખવા માટે ઉત્સાહિત છો.
4. શરૂઆતમાં જ સેલેરી પર ચર્ચા: જ્યાં સુધી ઈન્ટરવ્યુ લેનાર પોતે સેલેરીની વાત ન છેડે, ત્યાં સુધી તમારી તરફથી તેને પહેલા રાઉન્ડમાં ન પૂછશો. શરૂઆતમાં તમારું પૂરું ધ્યાન તમારી વેલ્યુ સાબિત કરવા અને કામને સમજવા પર હોવું જોઈએ. સેલેરીની વાત યોગ્ય સમયે (Negotiation Round) જ શોભા આપે છે.
બોડી લેંગ્વેજ: શબ્દો કરતા વધુ બોલે છે તમારી મુદ્રા
તમારું બોલવાનું શરૂ કરતા પહેલા જ તમારી બોડી લેંગ્વેજ ઈન્ટરવ્યુ લેનારને ઘણું બધું કહી દે છે.
-
આઈ કોન્ટેક્ટ (Eye Contact): વાત કરતી વખતે આજુબાજુ જોવાને બદલે સામેવાળી વ્યક્તિની આંખોમાં જોઈને વાત કરો. આ તમારા આત્મવિશ્વાસને દર્શાવે છે.
-
બેસવાની રીત: તમારી કમર સીધી રાખો અને ખુરશી પર ટટ્ટાર બેસો. વારંવાર પગ હલાવવા, હાથ મરોડવા કે પેનથી રમવું એ ગભરામણની નિશાની છે. તમારા હાથને ટેબલ પર કે તમારા ખોળામાં આરામથી રાખો.
-
પહેરવેશ: તમારું પહેલું ઈમ્પ્રેશન તમારા કપડાંથી હોય છે. હંમેશા સાફ-સુથરા, ઈસ્ત્રી કરેલા ફોર્મલ કપડાં પહેરો. ખૂબ તીવ્ર સુગંધવાળા પરફ્યુમ કે ખૂબ ભડકીલા રંગના કપડાંથી બચો.
મુશ્કેલ પ્રશ્નોને સંભાળવાની ‘માસ્ટર ટ્રિક’
“તમારી નબળાઈ શું છે?” આ પ્રશ્ન અવારનવાર ફસાવનારો હોય છે. અહીં એવી નબળાઈ બતાવો જે ખરેખર એક છુપાયેલી તાકાત હોય. ઉદાહરણ તરીકે— “જ્યાં સુધી કામ પરફેક્ટ ન થઈ જાય ત્યાં સુધી મને ચેન નથી પડતું” અથવા “હું એક સમયે એક જ કામ પર ફોકસ કરી શકું છું કારણ કે હું ઝીણવટભરી વિગતો પર ધ્યાન આપું છું.”
કરિયર ગેપને કેવી રીતે સમજાવવો? જો તમારા અભ્યાસ કે નોકરી વચ્ચે ગેપ રહ્યો હોય, તો ગભરાશો નહીં. પ્રામાણિકતાથી જણાવો કે તે દરમિયાન તમે શું કર્યું. ભલે તે ફેમિલીની જવાબદારી હોય કે કોઈ પર્સનલ પ્રોજેક્ટ, તે ગેપ દરમિયાન તમે શું નવું શીખ્યા અથવા કયો ઓનલાઈન કોર્સ કર્યો, તેના પર ભાર મૂકો.
યાદ રાખો, ઈન્ટરવ્યુ લેનાર પણ એક માણસ છે અને તે તમને રિજેક્ટ કરવા માટે નહીં, પરંતુ પોતાની કંપની માટે એક શ્રેષ્ઠ સાથી શોધવા માટે બેઠો છે. બસ તમારી તૈયારી પૂરી રાખો, પોતાની જાત પર ભરોસો રાખો અને ચહેરા પર એક હળવી સ્મિત સાથે જવાબ આપો. તમારી પ્રામાણિકતા અને તૈયારી જ તમારી સફળતાની ચાવી છે.
