ગોલ્ડ-પેઇન્ટેડ મૂર્તિ અને વ્યંગાત્મક સંદેશ: ટ્રમ્પ અને એપસ્ટાઈનના સંબંધો પર ફરી ઉઠ્યા સવાલો
વોશિંગ્ટન ડીસીના હૃદય સમાન ગણાતા નેશનલ મોલ વિસ્તારમાં તાજેતરમાં એક એવી ઘટના બની જેણે આખા અમેરિકા જ નહીં પણ સોશિયલ મીડિયાના માધ્યમથી સમગ્ર વિશ્વનું ધ્યાન ખેંચ્યું છે. રાતોરાત સ્થાપિત કરવામાં આવેલી ૧૨ ફૂટ ઊંચી સોનેરી પ્રતિમાએ રાજકીય ગરમાવો લાવી દીધો છે. આ પ્રતિમામાં ભૂતપૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને કુખ્યાત ગુનેગાર જેફરી એપસ્ટાઈનને સુપ્રસિદ્ધ ફિલ્મ ‘ટાઈટેનિક’ના આઈકોનિક પોઝમાં દર્શાવવામાં આવ્યા છે. આ આર્ટ ઇન્સ્ટોલેશન માત્ર એક કળા નથી, પરંતુ એક ખૂબ જ તીક્ષ્ણ અને કટાક્ષમય રાજકીય વિરોધનું પ્રતીક છે. આ અજ્ઞાત કલાકારોના જૂથે જે રીતે આ સ્થાપત્ય રજૂ કર્યું છે, તેણે અમેરિકાના રાજકીય ઇતિહાસ અને વ્યક્તિગત સંબંધો પર ફરી એકવાર સવાલો ઉભા કર્યા છે.
ટાઈટેનિક પોઝ અને ‘કિંગ ઓફ ધ વર્લ્ડ’નો કટાક્ષ
આ પ્રતિમાની સૌથી ચોંકાવનારી બાબત તેની પ્રસ્તુતિ શૈલી છે. જે રીતે ટાઈટેનિક ફિલ્મમાં જેક અને રોઝ જહાજની અગાસી પર ઉભા રહીને મુક્ત આકાશનો આનંદ માણે છે, બરાબર તે જ સ્થિતિમાં અહીં ટ્રમ્પ અને એપસ્ટાઈનને દર્શાવાયા છે. ૧૨ ફૂટ ઊંચી આ ગોલ્ડ-પેઇન્ટેડ મૂર્તિમાં ટ્રમ્પ એપસ્ટાઈનની પાછળ ઉભા છે, જે ફિલ્મના રોમેન્ટિક દ્રશ્યની નકલ છે. પરંતુ અહીં આ રોમેન્ટિકિઝમ પાછળ એક ઘેરો કટાક્ષ છુપાયેલો છે.
કલાકારોએ આ પોઝ દ્વારા એ બતાવવાનો પ્રયાસ કર્યો છે કે સત્તા અને સંપત્તિના જોરે અમુક લોકો પોતાને ‘દુનિયાના રાજા’ (King of the World) માનતા હોય છે. ગોલ્ડ કલરનો ઉપયોગ એ ટ્રમ્પની લક્ઝરી અને ભપકાદાર જીવનશૈલીનું પ્રતીક છે, જ્યારે એપસ્ટાઈન સાથેની તેમની નિકટતા તેમના વિવાદાસ્પદ ભૂતકાળ તરફ આંગળી ચીંધે છે. વોશિંગ્ટન મોન્યુમેન્ટની સામે જ આ રીતે પ્રતિમા મૂકવી એ સત્તાના કેન્દ્રોને સીધો પડકાર ફેંકવા સમાન છે. આ દ્રશ્ય જોઈને પસાર થતા લોકો સ્તબ્ધ થઈ ગયા હતા અને જોતજોતામાં તેના વીડિયો ઇન્ટરનેટ પર વાયરલ થઈ ગયા.
કટાક્ષમય તકતીઓ અને રાજકીય સંદેશ
માત્ર મૂર્તિ જ નહીં, પરંતુ તેની નીચે લગાવવામાં આવેલી તકતીઓ (Plaques) અને આસપાસના બેનરો આ વિરોધ પ્રદર્શનને વધુ અર્થપૂર્ણ બનાવે છે. આ તકતીઓ પર લખાયેલ લખાણ ટાઈટેનિકની કાલ્પનિક લવ સ્ટોરીની સરખામણી ટ્રમ્પ અને એપસ્ટાઈનના વાસ્તવિક જીવનના સંબંધો સાથે કરે છે. તેમાં લક્ઝરી મુસાફરી, ભવ્ય પાર્ટીઓ અને ગુપ્ત વ્યવહારોનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે. આ કટાક્ષ એ વાત પર ભાર મૂકે છે કે કેવી રીતે ઉચ્ચ વર્ગના લોકો કાયદાથી ઉપર હોવાનું અનુભવે છે.
The King of the World honors the friendship between Trump and Epstein, just like Jack and Rose on the Titanic. By the brilliant team of the Secret Handshake pic.twitter.com/3yFtb6AbVR
— Joe Flood (@joeflood) March 10, 2026
વધુમાં, કેપિટલ બિલ્ડિંગ અને મૂર્તિની વચ્ચે દસ જેટલા મોટા બેનરો લગાવવામાં આવ્યા હતા. આ દરેક બેનર પર ટ્રમ્પ અને એપસ્ટાઈનની જૂની તસવીરો છાપવામાં આવી હતી, જેમાં તેઓ સાથે જોવા મળે છે. આ તસવીરોની સાથે ‘Make America Safe Again’ (અમેરિકાને ફરી સુરક્ષિત બનાવો) એવો સ્લોગન લખવામાં આવ્યો હતો. આ સ્લોગન સીધો જ ટ્રમ્પના પ્રખ્યાત નારા ‘Make America Great Again’ પર વળતો પ્રહાર છે. કલાકારોનો હેતુ એ છે કે જો નેતૃત્વ કરનારા લોકોના સંબંધો આવા વિવાદાસ્પદ વ્યક્તિઓ સાથે હોય, તો દેશ ખરેખર કેટલો સુરક્ષિત છે? આ બેનરોએ પ્રવાસીઓ અને રાજકારણીઓ બંનેનું ધ્યાન ખેંચ્યું છે, જે સુરક્ષા અને નૈતિકતા વચ્ચેના સંઘર્ષને દર્શાવે છે.
અજ્ઞાત કલાકારોની સક્રિયતા અને જાહેર ચર્ચા
આ આખી ઘટના પાછળ કોઈ વ્યક્તિ કે સંસ્થાએ સત્તાવાર રીતે જવાબદારી સ્વીકારી નથી, પરંતુ માનવામાં આવે છે કે આ એક ‘એનોનિમસ આર્ટિસ્ટ કલેક્ટિવ’ (અજ્ઞાત કલાકારોના સમૂહ)નું કામ છે. અમેરિકામાં રાજકીય વિરોધ દર્શાવવા માટે કળાનો ઉપયોગ કોઈ નવી વાત નથી, પરંતુ આટલા મોટા પાયે અને આટલી સંવેદનશીલ જગ્યાએ આ પ્રકારનું સ્થાપત્ય ઉભું કરવું એ હિંમતભર્યું પગલું છે. આ સ્થાપત્યએ અમેરિકામાં વાણી સ્વતંત્રતા (Freedom of Speech) અને કળા દ્વારા વિરોધના માધ્યમો પર ફરીથી ચર્ચા છેડી છે.
સોશિયલ મીડિયા પર આ મુદ્દે બે ફાંટા પડી ગયા છે. એક તરફ એવા લોકો છે જેઓ આને સર્જનાત્મક વિરોધ ગણાવી રહ્યા છે અને માને છે કે શક્તિશાળી લોકોની નૈતિકતા પર સવાલ ઉઠાવવા જરૂરી છે. બીજી તરફ, ટ્રમ્પના સમર્થકો આને રાજકીય રીતે પ્રેરિત અને બદનામ કરવાનું કાવતરું ગણાવી રહ્યા છે. ભલે આ મૂર્તિ લાંબો સમય ત્યાં રહી ન શકે, પરંતુ તેણે જે સામાજિક અને રાજકીય સંવાદ શરૂ કર્યો છે તે ચોક્કસપણે લાંબો સમય ચાલશે. આ પ્રતિમા એ વાતનું ઉદાહરણ છે કે કેવી રીતે એક નાનકડું સ્થાપત્ય આખા દેશના રાજકારણમાં હલચલ મચાવી શકે છે અને ગંભીર મુદ્દાઓને ફરીથી લોકોની નજર સામે લાવી શકે છે.
