AC સર્વિસ કરાવતી વખતે ટેકનિશિયનને પૂછો આ 5 સવાલ, નહીં તો પસ્તાશો!

ઉનાળાની શરૂઆત થતા જ આપણે સૌથી પહેલા જે ‘મિત્ર’ને યાદ કરીએ છીએ, તે છે આપણું ‘એસી’ (AC). શિયાળા દરમિયાન બંધ રહ્યા પછી જ્યારે આપણે તેને ચાલુ કરીએ છીએ, ત્યારે ઘણીવાર તે ગયા વર્ષ જેવું કૂલિંગ આપતું નથી. તેનું મુખ્ય કારણ ધૂળ-માટી અને જાળવણીનો અભાવ છે.

આપણામાંથી મોટાભાગના લોકો શું કરે છે? એક ટેકનિશિયનને ફોન કર્યો, તેણે આવીને જેટ પંપથી પાણી માર્યું, ફિલ્ટર ધોયા અને આપણે ખુશ થઈ જઈએ છીએ કે સર્વિસ થઈ ગઈ. પણ શું ખરેખર આટલું પૂરતું છે? કદાચ નહીં. ઘણીવાર ટેકનિશિયન પોતાનું કામ જલ્દી પૂરું કરવાના ચક્કરમાં ઘણી ઝીણી બાબતો છોડી દે છે, જેનું પરિણામ તમારે વીજળીના મોટા બિલ અથવા ભર ઉનાળે એસી બગડવા સ્વરૂપે ભોગવવું પડે છે.

એક જાગૃત ગ્રાહક તરીકે, જ્યારે આગલી વખતે ટેકનિશિયન તમારા ઘરે આવે, ત્યારે તેને આ 5 સવાલ જરૂર પૂછો. વિશ્વાસ રાખો, આ સવાલો તમારા એસીનું આયુષ્ય અને તમારા ખિસ્સાની બચત, બંને વધારી દેશે.

સવાલ ૧: “તમે સર્વિસમાં કયા-કયા ભાગો ચેક કરશો?”

મોટાભાગના લોકોને લાગે છે કે એસી સર્વિસ એટલે માત્ર જાળી (ફિલ્ટર) સાફ કરવી. પરંતુ એક ‘ફુલ સર્વિસ’ આના કરતા ઘણી વધારે હોય છે. ટેકનિશિયન કામ શરૂ કરે તે પહેલા જ આ પૂછી લો.

એક આદર્શ સર્વિસમાં ટેકનિશિયને આ બાબતો તપાસવી જોઈએ:

• ઇન્ડોર યુનિટની કૂલિંગ કોઈલ્સ: અહીં સૌથી વધુ ગંદકી જામતી હોય છે.

• બ્લોઅર ફેન: શું તેના પાંખિયા પર માટી તો નથી ને? જો માટી હશે તો હવાનો ફ્લો (Airflow) ઓછો થઈ જશે.

• કન્ડેન્સર યુનિટ (આઉટડોર): બહારના યુનિટમાં કેટલી ધૂળ છે? કારણ કે હીટ એક્સચેન્જ અહીંથી જ થાય છે.

• થર્મોસ્ટેટ: શું તે સાચું તાપમાન સેન્સ કરી રહ્યું છે?

સવાલ ૨: “શું ગેસ (રેફ્રિજરન્ટ)નું લેવલ બરાબર છે? ક્યાંય લીકેજની શક્યતા છે?”

એસીના કૂલિંગની આખી રમત ‘ગેસ’ પર ટકેલી હોય છે. જો ગેસ ઓછો હોય, તો કોમ્પ્રેસર પર વધુ દબાણ આવશે, રૂમ ઠંડો નહીં થાય અને વીજળીનું બિલ રોકેટની જેમ ઉપર જશે.

અહીં તમારે શું ધ્યાન રાખવું?

ટેકનિશિયનને પૂછો કે પ્રેશર ગેજ પર ગેસનું પ્રેશર કેટલું છે. જો તે કહે કે ગેસ ઓછો છે, તો તરત જ પૂછો કે ‘લીકેજ’ ક્યાં છે? કારણ કે એસીનો ગેસ ક્યારેય વપરાઈને ખતમ થતો નથી, તે માત્ર લીક જ થાય છે. લીકેજ ઠીક કર્યા વગર ગેસ ભરાવવો એ પૈસાનો બગાડ છે.

સવાલ ૩: “શું ડ્રેનેજ પાઈપ પૂરી રીતે સાફ છે?”

શું તમે ક્યારેય જોયું છે કે એસીની અંદરથી પાણી ટપકવા લાગે છે? આવું ત્યારે થાય છે જ્યારે ડ્રેનેજ પાઈપમાં કચરો કે સેવાળ (Algae) જામી જાય છે. ટેકનિશિયનને કહો કે તે પાઈપમાં પાણી નાખીને ચેક કરે કે પાણી કોઈ પણ અડચણ વગર બહાર નીકળી રહ્યું છે કે નહીં. પાઈપની સફાઈ ન હોવાથી માત્ર પાણી જ નથી ટપકતું, પણ એસીની અંદરથી દુર્ગંધ પણ આવવા લાગે છે.

સવાલ ૪: “વાયરિંગ અને કેપેસિટરની હાલત કેવી છે?”

એસી એક ભારે મશીન છે જે ખૂબ જ વીજળી ખેંચે છે. આવા સંજોગોમાં વાયરિંગ ઢીલું હોવું કે બળી જવું એ આગ લાગવાનું કારણ બની શકે છે.

• ઢીલા કનેક્શન: ટેકનિશિયનને પૂછો કે શું બધા પ્લગ અને વાયર ટાઈટ છે?

• કેપેસિટર: આ એ નાનકડો ભાગ છે જે એસીને ‘સ્ટાર્ટ’ કરવામાં મદદ કરે છે. જો આ થોડું પણ ફૂલેલું કે નબળું દેખાય, તો તેને અત્યારે જ બદલાવી લેવું વધુ સારું છે, જેથી કાળઝાળ ગરમીમાં તમારું એસી અચાનક બંધ ન થઈ જાય.

સવાલ ૫: “શું કોઈ પાર્ટ બદલવાની જરૂર છે કે બધું ‘ઓકે’ છે?”

ઘણીવાર સર્વિસ દરમિયાન ટેકનિશિયનને નાની-મોટી ખામીઓ દેખાય છે, પણ તેઓ કહેતા નથી કારણ કે તેમને લાગે છે કે અત્યારે તો ચાલે છે. તેમને સ્પષ્ટ પૂછો કે શું એર ફિલ્ટર વધુ પડતું જૂનું થઈ ગયું છે? કે આઉટડોર યુનિટના ફેન મોટરમાંથી કોઈ અવાજ આવી રહ્યો છે? સમય રહેતા નાનો પાર્ટ બદલાવવો, પાછળથી આખું કોમ્પ્રેસર બદલાવવા કરતા ઘણો સસ્તો પડે છે.

પ્રો-ટિપ: સર્વિસ પછી એક નાનો ટેસ્ટ જાતે કરો

જ્યારે ટેકનિશિયન પોતાનો સામાન સંકેલી લે, ત્યારે એસીને 16 કે 18 ડિગ્રી પર ચલાવો. આશરે 10-15 મિનિટ પછી આઉટડોર યુનિટ પાસે જઈને જુઓ. જો ત્યાં લાગેલી બે તાંબાની પાઈપોમાંથી પાતળી પાઈપ પર બરફ જામી રહ્યો હોય, તો સમજી લેવું કે ગેસ ઓછો છે. જો પાઈપો પર હળવો ભેજ (ઝાકળ જેવો) હોય, તો તમારું એસી ઉનાળા માટે એકદમ ફિટ છે!

એસીની સર્વિસિંગ એ માત્ર એક ઔપચારિકતા નથી, પરંતુ તમારી સુવિધા અને સુરક્ષા સાથે જોડાયેલી બાબત છે. જ્યારે તમે આ સવાલો પૂછો છો, ત્યારે ટેકનિશિયનને પણ સમજાઈ જાય છે કે તમને જાણકારી છે અને તે કામમાં બેદરકારી રાખતો નથી. આ ઉનાળે સ્માર્ટ બનો અને તમારા એસીને ‘સુપર કૂલ’ રાખો!