ઈરાન અને ઓમાન હવે ‘સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ’માં વસૂલશે ફી; સંઘર્ષ વિરામ વચ્ચે UAE એ પોતાને ગણાવ્યું વિજેતા
પશ્ચિમ એશિયામાં સર્જાયેલા યુદ્ધના માહોલ વચ્ચે બે અઠવાડિયાના યુદ્ધવિરામ (સીઝફાયર) ની જાહેરાતે મોટી રાહત આપી છે. આ સમજૂતીના ભાગરૂપે હવે ઈરાન અને ઓમાનને ‘સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ’ (Hormuz Strait) માંથી પસાર થતા જહાજો પાસેથી ફી અથવા ટેક્સ વસૂલવાની મંજૂરી આપવામાં આવી છે. બીજી તરફ, સંયુક્ત આરબ અમીરાત (UAE) ના એક વરિષ્ઠ અધિકારીએ દાવો કર્યો છે કે અમેરિકા-ઈરાન યુદ્ધમાં તેમનો દેશ ‘વિજયી’ બનીને ઉભર્યો છે.
ટ્રમ્પની ડેડલાઈન પહેલા જ થઈ સમજૂતી
મંગળવારે રાત્રે જ્યારે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ દ્વારા ઈરાન પર હુમલો કરવાની ડેડલાઈન પૂરી થવાને એક કલાકથી પણ ઓછો સમય બાકી હતો, ત્યારે જ અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે બે અઠવાડિયાના યુદ્ધવિરામ પર સહમતી સધાઈ હતી. આ સમજૂતી મુજબ તેહરાન વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ દરિયાઈ માર્ગ ‘સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ’ ને મર્યાદિત સમય માટે ફરીથી ખોલવા માટે રાજી થયું છે. વ્હાઇટ હાઉસે એમ પણ જણાવ્યું કે આ સમજૂતીમાં ઈઝરાયેલ પણ સામેલ છે અને તેણે યુદ્ધવિરામ સ્વીકારી લીધો છે.
ઈરાની નેતાની સ્પષ્ટતા: ‘આ યુદ્ધનો અંત નથી’
ભલે ઈરાને યુદ્ધવિરામ સ્વીકાર્યો હોય, પરંતુ તેના ઈરાદા હજુ પણ કડક છે. ઈરાનના સર્વોચ્ચ નેતા મોજતબા ખામેનેઈએ તમામ સૈન્ય એકમોને બે અઠવાડિયા સુધી ફાયરિંગ રોકવાનો આદેશ તો આપ્યો છે, પરંતુ સાથે જ ચેતવણી આપી છે કે, “આ યુદ્ધનો અંત નથી.” તેમણે સરકારી ટીવી ચેનલ IRIB પર આપેલા નિવેદનમાં સ્પષ્ટ કર્યું કે સૈન્યની તમામ શાખાઓએ આદેશનું પાલન કરવું જોઈએ, પરંતુ લડાઈ ભવિષ્યમાં ચાલુ રહી શકે છે.
ઈઝરાયેલના હુમલા અને ઈરાકનું વલણ
એક તરફ અમેરિકા અને ઈઝરાયેલ દ્વારા યુદ્ધવિરામ સ્વીકારવાની વાતો થઈ રહી છે, તો બીજી તરફ બુધવારે સવારે એક સૈન્ય અધિકારીએ નામ ન આપવાની શરતે જણાવ્યું કે ઈઝરાયેલ હજુ પણ ઈરાન પર હુમલા કરી રહ્યું છે. જોકે, આ બાબતે સત્તાવાર સ્પષ્ટતા થવાની બાકી છે.
દરમિયાન, ઈરાન સમર્થિત સશસ્ત્ર જૂથોના ગઠબંધન ‘ઇસ્લામિક રેઝિસ્ટન્સ ઇન ઇરાક’ એ પણ જાહેરાત કરી છે કે તેઓ આગામી બે અઠવાડિયા માટે ઇરાક અને અન્ય વિસ્તારોમાં પોતાની સૈન્ય કાર્યવાહી સ્થગિત રાખશે. આ નિર્ણય અમેરિકા-ઈરાન વચ્ચે થયેલા સીઝફાયરના સમર્થનમાં લેવામાં આવ્યો છે.
શુક્રવારથી પાકિસ્તાનમાં શરૂ થશે મંત્રણા
પાકિસ્તાનના વડાપ્રધાન શહબાઝ શરીફની મધ્યસ્થી બાદ હવે બંને દેશોના પ્રતિનિધિ મંડળો શુક્રવારથી ઈસ્લામાબાદમાં ભેગા થશે. ઈરાને આ સીઝફાયરને પોતાની સફળતા ગણાવી છે. આ બેઠકનો મુખ્ય હેતુ એક એવા ‘નિર્ણાયક કરાર’ પર પહોંચવાનો છે જેનાથી મધ્ય પૂર્વમાં કાયમી શાંતિ સ્થપાઈ શકે.
