H-1B વિઝામાં ધરખમ ફેરફાર: હવે ફેમિલીને અમેરિકા નહીં લઈ જઈ શકાય, જાણો નવા કડક નિયમો.
અમેરિકાના રિપબ્લિકન સાંસદોના એક જૂથે તાજેતરમાં એચ-1બી વિઝા પ્રણાલીમાં ધરખમ ફેરફારો કરવા માટે એક બિલ રજૂ કર્યું છે, જેનું નામ ‘એન્ડ એચ-1બી વિઝા એબ્યુઝ એક્ટ 2026’ રાખવામાં આવ્યું છે. સાંસદ એલી ક્રેન દ્વારા પેશ કરવામાં આવેલા આ બિલનો મુખ્ય હેતુ એચ-1બી વિઝાના નામે થતી ગેરરીતિઓને રોકવાનો અને અમેરિકન કામદારોના હિતોનું રક્ષણ કરવાનો છે.
એલી ક્રેન અને તેમના સાથી સાંસદો જેમ કે બ્રેન્ડન ગિલ, પોલ ગોસર અને એન્ડી ઓગલ્સનું માનવું છે કે વર્તમાન વિઝા સિસ્ટમ મોટી ટેક કંપનીઓને સસ્તો મજૂર પૂરો પાડી રહી છે, જેના કારણે અમેરિકાના સ્થાનિક યુવાનો અને કામદારોની રોજગારી પર સીધી અસર પડી રહી છે. ક્રેને સ્પષ્ટ શબ્દોમાં જણાવ્યું છે કે સરકારની પ્રાથમિકતા કોર્પોરેટ નફો નહીં, પરંતુ દેશના નાગરિકોની આર્થિક સુરક્ષા હોવી જોઈએ.
નવા પ્રસ્તાવ હેઠળ મુખ્ય ફેરફારો
જો આ બિલ પસાર થાય, તો એચ-1બી વિઝા પ્રક્રિયામાં એવા ફેરફારો આવશે જે અત્યાર સુધીના ઈતિહાસમાં ક્યારેય જોવા મળ્યા નથી. આ બિલમાં રજૂ કરવામાં આવેલા મુખ્ય મુદ્દાઓ નીચે મુજબ છે:
1. વિઝાની સંખ્યામાં ભારે ઘટાડો
વર્તમાન નિયમો મુજબ દર વર્ષે અંદાજે 65,000 એચ-1બી વિઝા જારી કરવામાં આવે છે. પરંતુ નવા બિલમાં આ સંખ્યા ઘટાડીને માત્ર 25,000 કરવાની દરખાસ્ત છે. આ ઉપરાંત, ઉચ્ચ ડિગ્રી ધરાવતા લોકો માટે આપવામાં આવતી છૂટછાટો પણ નાબૂદ કરવાની વાત કરવામાં આવી છે.
2. લોટરી સિસ્ટમનો અંત અને વેતન આધારિત પસંદગી
અત્યારે વિઝાની પસંદગી ભાગ્ય (લોટરી) પર આધારિત છે, પરંતુ આ બિલ તેને બદલીને વેતન આધારિત કરવા માંગે છે. જે કર્મચારીનો પગાર વધુ હશે, તેને પ્રાથમિકતા મળશે. પ્રસ્તાવ મુજબ, એચ-1બી વિઝા મેળવવા માટે લઘુત્તમ વાર્ષિક વેતન 2 લાખ ડોલર નક્કી કરવામાં આવ્યું છે. આ પગલું લેવાથી કંપનીઓ માટે વિદેશી નિષ્ણાતોને રાખવા અત્યંત મોંઘા સાબિત થશે.
3. રોજગારી માટે કડક શરતો
નિયોક્તાઓએ (Employers) એ વાતની ખાતરી આપવી પડશે કે તેમને તે પદ માટે કોઈ યોગ્ય અમેરિકન ઉમેદવાર મળ્યો નથી. વળી, જે કંપનીઓએ તાજેતરમાં પોતાના કર્મચારીઓની છટણી કરી હોય, તેઓ નવા એચ-1બી કર્મચારીઓને હાયર કરી શકશે નહીં. આ ઉપરાંત, થર્ડ-પાર્ટી સ્ટાફિંગ એજન્સીઓ પર પણ પ્રતિબંધ મૂકવાની દરખાસ્ત છે.
કૌટુંબિક અને કાયમી વસવાટ પર કાપ
આ બિલ માત્ર નોકરી પૂરતું મર્યાદિત નથી, પરંતુ તે કર્મચારીના અંગત જીવન અને ભવિષ્યના સપનાઓ પર પણ સીધી અસર કરે છે.
-
પરિવાર પર પ્રતિબંધ: પ્રસ્તાવ મુજબ, એચ-1બી વિઝા ધારકો હવે તેમના પરિવાર (પત્ની કે બાળકો)ને પોતાની સાથે અમેરિકા લાવી શકશે નહીં.
-
ગ્રીન કાર્ડનો રસ્તો બંધ: અત્યાર સુધી એચ-1બી વિઝાને ગ્રીન કાર્ડ એટલે કે કાયમી નાગરિકતા મેળવવા માટેનું પ્રથમ પગથિયું માનવામાં આવતું હતું. પરંતુ આ બિલ એચ-1બીને ગ્રીન કાર્ડમાં રૂપાંતરિત કરવાના તમામ રસ્તાઓ બંધ કરી દેશે.
-
દેશ છોડવાની શરત: જો કોઈ વ્યક્તિ પોતાની વિઝા કેટેગરી બદલવા માંગતી હોય, તો તેણે પહેલા અમેરિકા છોડીને પોતાના વતનમાં જવું પડશે અને ત્યાંથી નવેસરથી અરજી કરવી પડશે.
-
OPT પ્રોગ્રામનો અંત: વિદ્યાર્થીઓ માટે ખૂબ જ લોકપ્રિય એવો ‘ઓપ્શનલ પ્રેક્ટિકલ ટ્રેનિંગ’ (OPT) પ્રોગ્રામ પણ બંધ કરવાની જોગવાઈ આ બિલમાં છે.
‘ઇમિગ્રેશન એકાઉન્ટેબિલિટી પ્રોજેક્ટ’ના સહ-સ્થાપક રોઝમેરી જેન્ક્સે આ બિલને ઈતિહાસનું સૌથી કડક વિઝા બિલ ગણાવ્યું છે. તેમનું કહેવું છે કે એચ-1બી વિઝાનો મૂળ ઉદ્દેશ્ય હંમેશા ‘કામચલાઉ’ (Temporary) જરૂરિયાતો પૂરી કરવાનો હતો, પરંતુ સમય જતાં તેનો દુરુપયોગ શરૂ થયો. આ બિલ સિસ્ટમને ફરીથી તેના મૂળ ઉદ્દેશ્ય તરફ લઈ જશે.
બીજી તરફ, ઉદ્યોગ જગત આ પ્રસ્તાવથી ચિંતિત છે. ટેક કંપનીઓનું માનવું છે કે અમેરિકામાં ઉચ્ચ કૌશલ્ય ધરાવતા (High-Skilled) લોકોની અછત છે, અને જો આટલા કડક નિયમો આવશે તો અમેરિકામાં નવા સંશોધનો અને ટેકનોલોજીના વિકાસની ગતિ ધીમી પડી જશે. વિદેશી પ્રતિભાઓ જો અમેરિકા નહીં આવે, તો તેઓ અન્ય દેશો (જેમ કે કેનેડા કે યુરોપ) તરફ વળશે, જે અમેરિકાની વૈશ્વિક સ્પર્ધાત્મકતાને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે.
ભારતીયો માટે શું અસરો થશે?
એચ-1બી વિઝાના સૌથી મોટા લાભાર્થીઓ ભારતીય આઈટી પ્રોફેશનલ્સ રહ્યા છે. દર વર્ષે હજારો ભારતીય એન્જિનિયરો આ વિઝા દ્વારા અમેરિકા જાય છે. જો આ બિલ કાયદો બને છે, તો:
-
ભારતીય આઈટી કંપનીઓનું બિઝનેસ મોડલ જોખમમાં આવી શકે છે.
-
મધ્યમ સ્તરના પ્રોફેશનલ્સ માટે 2 લાખ ડોલરના પગારની શરત પૂરી કરવી લગભગ અશક્ય બની જશે.
-
પરિવારને સાથે ન રાખી શકવાની શરતને કારણે ઘણા લોકો અમેરિકા જવાનો વિચાર માંડી વાળશે.
