પેટ્રોલ-ડીઝલનો હવે કોઈ ભવિષ્ય નથી: નિતિન ગડકરીની ઓટો કંપનીઓને અંતિમ ચેતવણી
ભારત સરકાર હવે પર્યાવરણ અને અર્થતંત્ર બંનેને ધ્યાનમાં રાખીને એક એવા વળાંક પર ઉભી છે જ્યાંથી પાછા વળવું શક્ય નથી. કેન્દ્રીય મંત્રી નિતિન ગડકરીએ વાહન ઉત્પાદક કંપનીઓ (OEMs) ને આકરા શબ્દોમાં અલ્ટીમેટમ આપ્યું છે કે જો તેઓ હજુ પણ માત્ર પેટ્રોલ અને ડીઝલ એન્જિનના ભરોસે આગળ વધવાનું વિચારી રહ્યા હોય, તો તેમનું ભવિષ્ય સંકટમાં છે.
22 લાખ કરોડનો આર્થિક બોજ અને પ્રદૂષણનું સંકટ
ગડકરીએ આ આકરા વલણ પાછળના મુખ્ય બે કારણો આપ્યા છે: અર્થતંત્ર અને પર્યાવરણ. ભારત હાલમાં દર વર્ષે અંદાજે 22 લાખ કરોડ રૂપિયાનું અશ્મિભૂત ઈંધણ (Fossil Fuel) આયાત કરે છે. આ રકમ આપણા દેશની તિજોરી પર બહુ મોટો બોજ છે. જો આ નાણાં દેશમાં જ રહે, તો તે ગ્રામીણ અર્થતંત્ર અને ખેડૂતોના ઉત્થાનમાં વાપરી શકાય છે. બીજી તરફ, પેટ્રોલ-ડીઝલથી થતું પ્રદૂષણ ભારતના શહેરોમાં ગંભીર સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાઓ પેદા કરી રહ્યું છે. આથી, સ્વદેશી અને પ્રદૂષણ મુક્ત ઈંધણ હવે કોઈ વિકલ્પ નહીં પણ અનિવાર્યતા બની ગઈ છે.
હાઈડ્રોજન: ભવિષ્યનું અસલી ‘ગેમ ચેન્જર’
નિતિન ગડકરીએ હાઈડ્રોજન ઈંધણને ભારતના ભવિષ્ય તરીકે ઓળખાવ્યું છે. સરકાર અત્યારે હાઈડ્રોજન ટેક્નોલોજી પર ખૂબ ભાર મૂકી રહી છે. ટાટા મોટર્સ, વોલ્વો અને ઈન્ડિયન ઓઈલ જેવી મોટી કંપનીઓ સાથે મળીને સરકાર અત્યારે દેશના 10 મુખ્ય કોરિડોર પર પાયલોટ પ્રોજેક્ટ ચલાવી રહી છે. પુણે-મુંબઈ અને ગ્રેટર નોઈડા-દિલ્હી-આગરા જેવા હાઈવે પર હાઈડ્રોજનથી ચાલતી બસો અને ટ્રકોનું પરીક્ષણ શરૂ થઈ ચૂક્યું છે. હાઈડ્રોજન એક એવું ઈંધણ છે જેમાંથી ધુમાડો નહીં પણ માત્ર પાણી બહાર નીકળે છે, જે તેને સૌથી સ્વચ્છ વિકલ્પ બનાવે છે.
કચરામાંથી કંચન: ઇથેનોલ ક્રાંતિ
ભારતે પેટ્રોલિયમમાં 20% ઇથેનોલ મિશ્રણ (E20) ના લક્ષ્યાંકને સફળતાપૂર્વક હાંસલ કરી લીધો છે. પરંતુ ગડકરી અહીં રોકાયા નથી, તેમનો લક્ષ્ય હવે 100% ઇથેનોલ (E100) પર વાહનો ચલાવવાનો છે. ભારત એક ખેતીપ્રધાન દેશ છે, અહીં તૂટેલા ચોખા, મકાઈ અને વાંસ જેવા બાયોમાસમાંથી ઇથેનોલ તૈયાર કરવામાં આવી રહ્યું છે. આનાથી માત્ર પ્રદૂષણ જ નહીં ઘટે, પરંતુ ખેડૂતો ‘અન્નદાતા’ માંથી ‘ઊર્જાદાતા’ પણ બનશે. ખેતરોનો કચરો હવે દેશનું ઈંધણ બની રહ્યો છે.
ગુણવત્તા અને સુરક્ષા સાથે કોઈ સમજૂતી નહીં
બસ અને ટ્રક ઉત્પાદકોને સંબોધતા મંત્રીએ કહ્યું કે માત્ર સસ્તું ઉત્પાદન કરવાને બદલે ક્વોલિટી અને સુરક્ષા પર ધ્યાન આપો. તેમણે એક નવી જાહેરાત પણ કરી છે કે હવે બસના રજિસ્ટ્રેશન માટે Vahan પોર્ટલ પર ફિઝિકલ અને વીડિયો વેરિફિકેશન ફરજિયાત કરવામાં આવશે. આ પગલું રસ્તા પર દોડતા વાહનોની ગુણવત્તા સુધારવા અને ભ્રષ્ટાચાર નાબૂદ કરવા માટે લેવામાં આવ્યું છે.
ઇલેક્ટ્રિક વાહનોની વધતી માંગ
દેશમાં ઇલેક્ટ્રિક પબ્લિક ટ્રાન્સપોર્ટની માંગમાં ઉછાળો જોવા મળી રહ્યો છે. આગામી 3 વર્ષમાં માત્ર ઇલેક્ટ્રિક બસોની માંગ 1.5 લાખ યુનિટ સુધી પહોંચી શકે છે. જોકે, હાલમાં ભારતની ઉત્પાદન ક્ષમતા વાર્ષિક 70,000 બસોની છે. ગડકરીએ કંપનીઓને વિનંતી કરી છે કે તેઓ તેમની ઉત્પાદન ક્ષમતા વધારે અને આ વધતી માંગને પૂરી કરવા માટે તૈયાર રહે.
