અમેરિકાની ધરતી પર ચીની જાસૂસીનું મોટું નેટવર્ક: કોણ છે પૂર્વ મેયર એલીન વાંગ?
અમેરિકા અને ચીન વચ્ચેના સંબંધોમાં પહેલેથી જ તણાવ રહ્યો છે, પરંતુ તાજેતરમાં કેલિફોર્નિયામાં બનેલી એક ઘટનાએ આખા અમેરિકાને હચમચાવી દીધું છે. કેલિફોર્નિયાના આર્કેડિયા (Arcadia) શહેરના પૂર્વ મેયર એલીન વાંગે (April Eileen Wang) સ્વીકાર્યું છે કે તેઓ ચીન સરકાર માટે એક ગેરકાયદેસર એજન્ટ તરીકે કામ કરી રહ્યા હતા. આ મામલો ત્યારે સામે આવ્યો છે જ્યારે અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ ચીનની મુલાકાતે જવાના છે.
કોણ છે એલીન વાંગ?
58 વર્ષીય એલીન વાંગ કેલિફોર્નિયાના લોસ એન્જલસ નજીક આવેલા આર્કેડિયા શહેરની સિટી કાઉન્સિલની સક્રિય સભ્ય અને પૂર્વ મેયર રહી ચૂક્યા છે. આર્કેડિયા શહેર તેની 53,000ની વસ્તીમાં મોટી સંખ્યામાં ચીની મૂળના લોકો ધરાવે છે, જેના કારણે રાજકીય રીતે આ વિસ્તાર ખૂબ જ મહત્વનો છે. એલીન વાંગે સોમવારે પોતાના પદ પરથી રાજીનામું આપી દીધું છે અને જો અદાલત તેમને દોષિત ઠેરવશે, તો તેમને 10 વર્ષ સુધીની જેલની સજા થઈ શકે છે.
શુ હતા આરોપો અને કેવી રીતે કામ કરતા હતા?
અમેરિકી તપાસ એજન્સીઓના રિપોર્ટ મુજબ, એલીન વાંગે વર્ષ 2020 થી 2022 દરમિયાન ચીની સરકારના અધિકારીઓના સીધા નિર્દેશ હેઠળ કામ કર્યું હતું. અમેરિકી કાયદા મુજબ, જો કોઈ વ્યક્તિ વિદેશી સરકાર માટે કામ કરે છે, તો તેણે તેની જાણકારી સરકારને આપવી પડે છે, જેને ‘Foreign Agent Registration Act’ કહેવામાં આવે છે. પરંતુ વાંગે આ નિયમોનું ઉલ્લંઘન કર્યું અને ગુપ્ત રીતે ચીનનો પ્રચાર અમેરિકાની ધરતી પર શરૂ કર્યો.
તેમના પર મુખ્યત્વે નીચે મુજબના આરોપો છે:
ગેરકાયદેસર એજન્ટ: ચીની સરકારના હિતોનું રક્ષણ કરવા માટે અમેરિકી રાજનીતિમાં હસ્તક્ષેપ કરવો.
માહિતી છુપાવવી: વિદેશી સરકાર સાથેના સંબંધો વિશે અમેરિકી એજન્સીઓને અંધારામાં રાખવા.
પ્રોપેગેન્ડા ફેલાવવો: અમેરિકામાં વસતા ચીની સમુદાયના વિચારોને ચીન તરફી બનાવવા માટે ખોટી માહિતી ફેલાવવી.
ચીની પ્રચારનું ડિજિટલ હથિયાર
એલીન વાંગ અને તેમના સાથી યાઓનીંગ માઈક સન (Yaoning Mike Sun) એ મળીને ન્યૂઝ વેબસાઈટ ચલાવી હતી. દેખીતી રીતે આ એક સામાન્ય ન્યૂઝ પોર્ટલ લાગતું હતું, પરંતુ તેની પાછળનો હેતુ ચીની સરકારનો એજન્ડા ફેલાવવાનો હતો.
તપાસમાં જાણવા મળ્યું છે કે આ વેબસાઈટ પર એવા લેખો પબ્લિશ કરવામાં આવતા હતા જે ચીની સરકારની છબી સુધારે. ખાસ કરીને, ચીનના શિનજિયાંગ પ્રાંતમાં ઉઇગર મુસ્લિમો પર થઈ રહેલા અત્યાચારો અને ‘ફોર્સ્ડ લેબર’ (જબરન મજૂરી) ના જે આંતરરાષ્ટ્રીય આરોપો છે, તેને આ વેબસાઈટ દ્વારા ખોટા સાબિત કરવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવતો હતો. આ વેબસાઈટ સંપૂર્ણપણે ચીની અધિકારીઓના માર્ગદર્શન હેઠળ ચાલતી હતી.
🚨CASE UPDATE from @FBILosAngeles: Arcadia, California, Mayor Federally Charged with Acting as Illegal Agent of the People’s Republic of China
Eileen Wang has been charged in federal court with acting as an illegal agent of the People’s Republic of China (PRC). From late 2020… pic.twitter.com/xespi8DizV
— FBI (@FBI) May 11, 2026
FBI ની કડક કાર્યવાહી અને પલટવાર
FBI (Federal Bureau of Investigation) એ આ મામલે અત્યંત આકરું વલણ અપનાવ્યું છે. FBI ના અધિકારી રોમન રોજહાવસ્કીએ નિવેદન આપતા જણાવ્યું હતું કે, “એલીન વાંગે પોતે સ્વીકાર્યું છે કે તે ચીની સરકારના ફાયદા માટે કામ કરી રહી હતી. અમેરિકાની લોકશાહી અને સુરક્ષા સાથે ચેડાં કરનાર કોઈપણ વ્યક્તિને છોડવામાં આવશે નહીં.”
નોંધનીય છે કે એલીન વાંગના સાથી યાઓનીંગ સન પહેલેથી જ જેલની સજા કાપી રહ્યા છે. તેમને ચાર વર્ષની કેદની સજા ફટકારવામાં આવી છે. આ ઉપરાંત, જ્હોન ચેન નામના અન્ય એક શખ્સને પણ ચીની એજન્ટ તરીકે કામ કરવા બદલ સજા થઈ ચૂકી છે. આ તમામ કડીઓ જોડતા અમેરિકામાં ચીનના એક મોટા જાસૂસી નેટવર્કનો પર્દાફાશ થયો છે.
વર્તમાન રાજકીય પરિસ્થિતિ પર અસર
આ ખુલાસો એવા સમયે થયો છે જ્યારે 13 મેના રોજ અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ ચીનની મુલાકાતે જવાના છે અને રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગ સાથે મુલાકાત કરવાના છે. આ મુલાકાત પહેલા એલીન વાંગની કબૂલાત ચીન માટે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે શરમજનક સાબિત થઈ શકે છે. અમેરિકામાં હવે એ માંગ ઉઠી રહી છે કે સ્થાનિક રાજકારણમાં જોડાયેલા વિદેશી મૂળના નેતાઓની ગતિવિધિઓ પર વધુ કડક નજર રાખવામાં આવે.
