બકરીદ પહેલા પશ્ચિમ બંગાળ સરકારનો મોટો નિર્ણય: ફિટનેસ સર્ટિફિકેટ વિના પશુઓના વધ પર પ્રતિબંધ, રસ્તા પર નમાજ પઢવા અંગે પણ રાજકીય ગરમાવો
ભારતમાં તહેવારોની મોસમ નજીક આવતાની સાથે જ વહીવટી અને રાજકીય મોરચે હલચલ તેજ થઈ ગઈ છે. પશ્ચિમ બંગાળમાં આગામી ૨૭ મેના રોજ ઉજવવામાં આવનારા બકરીદ (ઈદ-ઉલ-અઝહા)ના તહેવારને ધ્યાનમાં રાખીને રાજ્ય સરકારે એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને કડક જાહેર સૂચના (પબ્લિક નોટિસ) બહાર પાડી છે. આ નોટિસમાં સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે અધિકૃત તબીબી પ્રમાણપત્ર એટલે કે ફિટનેસ સર્ટિફિકેટ વિના કોઈપણ ગાય, ભેંસ કે અન્ય પશુઓનો વધ કરી શકાશે નહીં. સરકારના આ આદેશની સાથે જ બીજી તરફ ઈદની નમાજ રસ્તા પર પઢવાને લઈને પણ દેશમાં એક નવો વિવાદ અને રાજકીય ચર્ચા શરૂ થઈ ગઈ છે.
પશ્ચિમ બંગાળ સરકારની નોટિસ: નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરશો તો જેલ થશે
મમતા બેનર્જીની આગેવાની હેઠળની પશ્ચિમ બંગાળ સરકારે બકરીદના તહેવારના થોડા દિવસો પહેલા જ એક પબ્લિક નોટિસ જારી કરીને પશુ સંરક્ષણ અને આરોગ્ય સંબંધિત કાયદાઓનું ચુસ્તપણે પાલન કરવાનો આદેશ આપ્યો છે. આ સરકારી નોટિસ અનુસાર, રાજ્યમાં કોઈપણ બળદ, વાછરડું, ગાય અથવા ભેંસ જેવા પશુઓનો વધ કરતા પહેલા સત્તાવાર પશુચિકિત્સક પાસેથી મેળવેલું હેલ્થ કે ફિટનેસ સર્ટિફિકેટ હોવું અનિવાર્ય છે.
આ સર્ટિફિકેટ મેળવવા માટે પણ સરકારે પ્રક્રિયા કડક બનાવી છે. નિયમ મુજબ, આ પ્રમાણપત્ર પર બે અલગ-અલગ સત્તાધિકારીઓ અથવા પશુ આરોગ્ય અધિકારીઓની સહી હોવી ફરજિયાત છે, જે એ વાતની પુષ્ટિ કરશે કે પશુ કોઈ ગંભીર બીમારીથી પીડિત નથી અને તે વધ માટે યોગ્ય છે. જો કોઈ વ્યક્તિ આ નિયમનો ભંગ કરતા ઝડપાશે, તો તેને કાનૂની ગુનો ગણવામાં આવશે. આ ઉલ્લંઘન બદલ ગુનેગારને છ મહિના સુધીની સખત કેદની સજા અને એક હજાર રૂપિયા સુધીનો દંડ અથવા બંને સજા એકસાથે થઈ શકે છે.
રસ્તા પર નમાજ પઢવા અંગે હુમાયુ કબીરનું વિવાદાસ્પદ નિવેદન
પશુ વધના કડક નિયમો વચ્ચે, પશ્ચિમ બંગાળના વરિષ્ઠ નેતા હુમાયુ કબીરે ઈદની નમાજ પઢવા માટેની જગ્યાને લઈને એક મોટું નિવેદન આપ્યું છે, જેના કારણે રાજકારણ ગરમાયું છે. હુમાયુ કબીરે સરકાર સમક્ષ માંગણી કરતા જણાવ્યું હતું કે, “ઈદની નમાજ શાંતિપૂર્વક પઢી શકાય તે માટે સરકારે મુસ્લિમ સમુદાયને પૂરતી જગ્યા અથવા કોઈ મોટું મેદાન ફાળવવું જોઈએ. જો વહીવટીતંત્ર દ્વારા નમાજ માટે મોટા મેદાનની યોગ્ય વ્યવસ્થા કરવામાં નહીં આવે, તો લોકો પાસે કોઈ વિકલ્પ નહીં રહે અને તેઓ રસ્તા પર બેસીને નમાજ પઢવા માટે મજબૂર થશે.”
તેમના આ નિવેદનને કારણે કાયદો અને વ્યવસ્થા તેમજ ટ્રાફિક વ્યવસ્થાને લઈને સોશિયલ મીડિયાથી લઈને રાજકીય ગલિયારાઓમાં ભારે ચર્ચા શરૂ થઈ ગઈ છે.
ભાજપનો પલટવાર: આ લડાઈ ધર્મ સામે નહીં, ‘તુષ્ટિકરણ’ સામે છે
હુમાયુ કબીરના આ નિવેદન સામે ભારતીય જનતા પાર્ટી (BJP) ના નેતાઓએ આકરો વિરોધ નોંધાવ્યો છે. ભાજપના નેતાઓનું કહેવું છે કે જાહેર રસ્તાઓ વાહનવ્યવહાર અને સામાન્ય નાગરિકોની અવરજવર માટે હોય છે, ત્યાં કોઈપણ પ્રકારના ધાર્મિક કાર્યક્રમો કે નમાજનું આયોજન થવું જોઈએ નહીં જેનાથી જનજીવન ખોરવાય.
ભાજપે આ મામલે પોતાનું વલણ સ્પષ્ટ કરતા કહ્યું કે, “અમારો વિરોધ કોઈ ચોક્કસ ધર્મ કે પૂજા પદ્ધતિ સામે બિલકુલ નથી. આ લડાઈ ધર્મની વિરુદ્ધમાં નહીં, પરંતુ વોટબેંકની રાજનીતિ અને તુષ્ટિકરણ (Appeasement Politics) ની વિરુદ્ધમાં છે. લોકશાહીમાં તમામ નાગરિકો માટે કાયદો સમાન હોવો જોઈએ અને ધર્મના નામે રસ્તાઓ રોકવાની પરવાનગી કોઈને આપી શકાય નહીં.”
ઇસ્લામિક દેશોનું ઉદાહરણ: યુએઈ અને સાઉદી અરેબિયામાં પણ છે પ્રતિબંધ
રસ્તાઓ પર નમાજ પઢવાના મુદ્દાને વૈશ્વિક સંદર્ભ સાથે જોડતા ભાજપના નેતાઓએ અનેક મોટા ઇસ્લામિક દેશોના ઉદાહરણો પણ રજૂ કર્યા છે. તેમણે જણાવ્યું કે જ્યારે જાહેર રસ્તાઓ પર નમાજ પઢવાની વાત આવે છે, ત્યારે સંયુક્ત આરબ અમીરાત (UAE), સાઉદી અરેબિયા અથવા ઈરાન જેવા ચુસ્ત ઇસ્લામિક દેશોમાં પણ સાર્વજનિક રસ્તાઓ અને ફૂટપાથ પર નમાજ પઢવા પર કડક કાનૂની પ્રતિબંધ લાદવામાં આવેલો છે. આ દેશોમાં પણ નમાજ માત્ર મસ્જિદો અથવા સરકારે નક્કી કરેલા ઈદગાહ અને મેદાનોમાં જ પઢવામાં આવે છે.
તેથી, ભારતમાં પણ આ વિષયને ધાર્મિક ચશ્માથી અથવા કોઈ ધાર્મિક ભેદભાવના નજરિયાથી જોવો જોઈએ નહીં. આ સંપૂર્ણપણે નાગરિક સુવિધા, કાયદો અને વ્યવસ્થા અને શિસ્તનો મામલો છે. બકરીદના પવિત્ર તહેવાર પહેલા પશ્ચિમ બંગાળમાં શરૂ થયેલો આ વહીવટી અને રાજકીય વિવાદ આગામી દિવસોમાં કેવો વળાંક લે છે, તેના પર દેશભરની નજર રહેશે.
