ક્રિકેટ ઇતિહાસમાં પહેલીવાર સર્જાઈ શકે છે અનિચ્છનીય રેકોર્ડ: ૨૦૨૭ વર્લ્ડ કપમાંથી આ યજમાન ટીમ બહાર થવાના આરે!
વિશ્વભરના કરોડો ક્રિકેટ ચાહકો અત્યારથી જ ૨૦૨૭માં યોજાનારા આઈસીસી (ICC) વન-ડે વર્લ્ડ કપની આતુરતાથી રાહ જોઈ રહ્યા છે. આ વખતે ટૂર્નામેન્ટનું ફોર્મેટ રોમાંચક છે અને કુલ ૧૪ ટીમો આ પ્રતિષ્ઠિત ટ્રોફી માટે મેદાનમાં ઉતરવાની છે. પરંતુ, ક્રિકેટના આ મહાકુંભની શરૂઆત થાય તે પહેલાં જ એક એવી આઘાતજનક અને ચિંતાજનક પરિસ્થિતિ ઊભી થઈ છે, જે ક્રિકેટના ૧૫૦ વર્ષથી વધુ લાંબા ઇતિહાસમાં ક્યારેય જોવા મળી નથી. રમત જગતમાં સામાન્ય રીતે એવું માનવામાં આવે છે કે જે દેશ ટૂર્નામેન્ટની યજમાની કરે છે, તેને રમવાની તક આપોઆપ મળી જતી હોય છે. પરંતુ ૨૦૨૭માં કંઈક એવું બની શકે છે જે ક્રિકેટ રસિકોને સ્તબ્ધ કરી દેશે.
વર્તમાન આંકડા અને ટીમોનું પ્રદર્શન જોતાં એવી પ્રબળ શક્યતા દેખાઈ રહી છે કે ટૂર્નામેન્ટનું આયોજન કરનારા ત્રણ દેશોમાંથી એક દેશ મુખ્ય વર્લ્ડ કપમાં રમતા જ જોવા નહીં મળે! આ ટૂર્નામેન્ટમાંથી યજમાન દેશ બહાર થઈ જવાનો ખતરો તોળાઈ રહ્યો છે, જે રમત જગત માટે ખરેખર એક અણધાર્યો વળાંક છે.
આફ્રિકન ધરતી પર ક્રિકેટનો રોમાંચ અને અનોખી યજમાની
વર્ષ ૨૦૨૭નો ઓડીઆઈ વર્લ્ડ કપ આગામી વર્ષે ઓક્ટોબર અને નવેમ્બર મહિના દરમિયાન દક્ષિણ આફ્રિકાના પ્રદેશોમાં સંયુક્ત રીતે યોજાવા જઈ રહ્યો છે. આ મેગા ટૂર્નામેન્ટની યજમાની સંયુક્ત રીતે દક્ષિણ આફ્રિકા, ઝિમ્બાબ્વે અને નામિબિયાને સોંપવામાં આવી છે. આ ત્રણેય દેશો ભેગા મળીને ક્રિકેટના આ સૌથી મોટા ઉત્સવને સફળ બનાવવા માટે તનતોડ મહેનત કરી રહ્યા છે.
પરંતુ અહીં આઈસીસીના નિયમોની એક મોટી ગૂંચવણ સામે આવી છે. દક્ષિણ આફ્રિકા અને ઝિમ્બાબ્વે આઈસીસીના ‘પૂર્ણ સભ્યો’ (Full Members) છે, જેના કારણે તેમને યજમાન તરીકે વર્લ્ડ કપમાં સીધો પ્રવેશ (Direct Qualification) મળી ગયો છે. પરંતુ વાર્તામાં ટ્વિસ્ટ ત્યારે આવે છે જ્યારે આપણે ત્રીજા યજમાન દેશ ‘નામિબિયા’ તરફ નજર કરીએ છીએ. નામિબિયા હજુ પણ આઈસીસીનું ‘એસોસિયેટ સભ્ય’ (Associate Member) છે. આઈસીસીના કડક નિયમો અનુસાર, એસોસિયેટ સભ્ય દેશ ભલે ગમે તેટલી મોટી ટૂર્નામેન્ટનો સહ-યજમાન હોય, પણ તેને મફતમાં એન્ટ્રી મળતી નથી. નામિબિયાએ અન્ય સામાન્ય ટીમોની જેમ જ સખત ક્વોલિફિકેશન પ્રક્રિયામાંથી પસાર થઈને પોતાની યોગ્યતા સાબિત કરવી પડશે.
આઈસીસી ક્રિકેટ વર્લ્ડ કપ લીગ ૨: મુશ્કેલ આકરો રસ્તો
હાલમાં, ૨૦૨૭ના વર્લ્ડ કપના બાકી બચેલા સ્થાનોને ભરવા માટે આઈસીસી દ્વારા ‘ક્રિકેટ વર્લ્ડ કપ લીગ ૨’ (ICC Cricket World Cup League 2) નું આયોજન કરવામાં આવી રહ્યું છે. આ પ્રતિષ્ઠિત લીગમાં વિશ્વની મજબૂત ગણાતી કુલ ૮ એસોસિયેટ ટીમો એકબીજા સામે લોહીપાણી એક કરી રહી છે. આ લીગનું ફોર્મેટ ખૂબ જ સ્પષ્ટ અને એટલું જ ક્રૂર પણ છે. લાંબી ચાલેલી આ ટૂર્નામેન્ટના અંતે જે ટોચની ચાર ટીમો હશે, તેઓ જ આગળના રાઉન્ડમાં એટલે કે મુખ્ય વર્લ્ડ કપ ક્વોલિફાયર્સમાં પોતાની જગ્યા બનાવી શકશે.
જ્યારે બાકીની નીચેની ચાર ટીમો માટે આગળનો રસ્તો અત્યંત કાંટાળો અને લગભગ અશક્ય જેવો બની જશે. નામિબિયાની ટીમ હાલમાં આ જ લીગમાં રમી રહી છે અને અફસોસની વાત એ છે કે તેની વર્તમાન સ્થિતિ ખૂબ જ નાજુક અને ડામાડોળ દેખાઈ રહી છે. ટીમ અત્યારે પોઈન્ટ ટેબલમાં એટલી પાછળ ધકેલાઈ ગઈ છે કે તેના માટે ટોચના ચારમાં આવવું એ લોઢાના ચણા ચાવવા બરાબર સાબિત થઈ રહ્યું છે.
પોઈન્ટ ટેબલની વર્તમાન સ્થિતિ: નામિબિયા ક્યાં ઊભું છે?
જો આપણે હાલના ક્રિકેટ વર્લ્ડ કપ લીગ ૨ ના પોઈન્ટ ટેબલ પર એક ગંભીર નજર નાખીએ, તો સમજાશે કે નામિબિયા કેમ મુશ્કેલીમાં છે. અત્યારે અમેરિકા (USA) ની ટીમ શાનદાર પ્રદર્શન કરીને પોઈન્ટ ટેબલમાં પ્રથમ સ્થાને મજબૂતીથી બેઠી છે. સ્કોટલેન્ડ બીજા ક્રમે છે, ઓમાન ત્રીજા ક્રમે છે અને યુરોપિયન જાયન્ટ ગણાતું નેધરલેન્ડ ચોથા સ્થાને છે. આ ચારેય ટીમો અત્યારે સુરક્ષિત ઝોનમાં દેખાઈ રહી છે.
હવે વાત કરીએ પાંચમા અને છઠ્ઠા સ્થાનની, જ્યાં અસલી જંગ ચાલી રહ્યો છે. એશિયન ટીમ નેપાળ અત્યારે ૨૨ પોઈન્ટ સાથે પાંચમા સ્થાને છે અને યજમાન નામિબિયા પણ ૨૨ પોઈન્ટ સાથે છઠ્ઠા સ્થાને ફેંકાયેલું છે. ભલે બંનેના પોઈન્ટ સરખા હોય, પરંતુ નેપાળનો નેટ રન રેટ નામિબિયા કરતાં ઘણો સારો છે, જેના કારણે નામિબિયા છઠ્ઠા સ્થાને પછડાટ ખાઈ રહ્યું છે. સૌથી મોટી ચિંતાની વાત એ છે કે, ચોથા સ્થાને રહેલા નેધરલેન્ડ્સ પાસે ૨૮ પોઈન્ટ છે. એટલે કે નામિબિયા ચોથા સ્થાનથી પૂરા ૬ પોઈન્ટ પાછળ છે. આ અંતરને કાપવું નામિબિયા માટે હવે કોઈ ચમત્કારથી ઓછું નથી.
વર્લ્ડ કપ ટિકિટ મેળવવાનું ગણિત અને ગૂંચવણભરી પ્રક્રિયા
૨૦૨૭ના વર્લ્ડ કપમાં જે ૧૪ ટીમો રમવાની છે, તેમાંથી ૧૦ ટીમોને સીધી એન્ટ્રી મળવાની છે, જેમાં આઈસીસી રેન્કિંગની ટોચની આઠ ટીમો અને બે પૂર્ણ સભ્ય યજમાન દેશો (દક્ષિણ આફ્રિકા અને ઝિમ્બાબ્વે) સામેલ છે. બાકીના ૪ સ્થાનો માટે ક્વોલિફિકેશન પ્રક્રિયા ખૂબ જ જટિલ રાખવામાં આવી છે.
લીગ ૨ ની ટોચની ૪ ટીમો સીધી મુખ્ય વર્લ્ડ કપ ક્વોલિફાયરમાં જશે. જ્યારે નામિબિયા જેવી નીચેની ચાર ટીમોએ પહેલા ‘ક્વોલિફાયર પ્લેઓફ’ રમવું પડશે. જો તેઓ ત્યાં જીતશે, તો જ તેઓ મુખ્ય ક્વોલિફાયરમાં પહોંચશે, જ્યાં અગાઉથી વન-ડે ક્રિકેટની ૧૦ દિગ્ગજ ટીમો રાહ જોઈને બેઠી હશે. એ ૧૦ ટીમો વચ્ચેના ભીષણ જંગ બાદ માત્ર ટોચની ૪ ટીમોને જ મુખ્ય વર્લ્ડ કપની ટિકિટ મળશે. નામિબિયા માટે આ રસ્તો એટલો લાંબો અને થકવી નાખનારો છે કે રમત પંડિતો પણ માની રહ્યા છે કે નામિબિયાનું પત્તું લગભગ કપાઈ ચૂક્યું છે.
