દિલ્હી-ચેન્નાઈમાં ચાંદી ₹૨.૯૫ લાખને પાર; રવિવારે MCX બંધ રહેતા સોનાના વેપારીઓને આંશિક રાહત
દેશમાં અત્યારે લગ્નપ્રસંગોની ધૂમ સીઝન ચાલી રહી છે, અને ભારતીય પરિવારોમાં લગ્ન જેવા શુભ પ્રસંગે સોનાની ખરીદી અતિ મહત્વની માનવામાં આવે છે. જો આપ પણ આ દિવસોમાં સોના કે ચાંદીના દાગીના ખરીદવાનું વિચારી રહ્યા છો, તો આજના લેટેસ્ટ રેટ અને બજારના ભાવિ આંકડા જાણવા તમારા માટે ખૂબ જ જરૂરી છે. આજે રવિવાર, ૨૪ મે ના રોજ સ્થાનિક ઝવેરી બજારમાં સોના અને ચાંદીના ભાવો ગઈકાલના સ્તરે જ સ્થિર રહ્યા છે. સાપ્તાહિક રજાના કારણે મલ્ટી કોમોડિટી એક્સચેન્જ (MCX) આજે બંધ હોવાથી બજારમાં કોઈ નવો વૈશ્વિક ફેરફાર જોવા મળ્યો નથી.
હાલમાં દેશમાં ૨૪ કેરેટ શુદ્ધ સોનાનો ભાવ પ્રતિ ૧૦ ગ્રામ આશરે ₹૧,૫૯,૦૦૦ ની આસપાસ ટ્રેડ થઈ રહ્યો છે. બીજી તરફ, ચાંદીનો સરેરાશ ભાવ પણ ₹૨,૮૫,૦૦૦ પ્રતિ કિલોગ્રામ પર સ્થિર છે. જોકે, દિલ્હી અને ચેન્નાઈ જેવા મેટ્રો શહેરોમાં ચાંદીનો સ્થાનિક ભાવ પ્રતિ કિલો ₹૨,૯૫,૦૦૦ ના સ્તરે પણ પહોંચી ચૂક્યો છે.
કેમ આસમાને પહોંચ્યા ભાવો?
પશ્ચિમ એશિયા (Middle East) માં ચાલી રહેલા ભયાનક ભૂરાજકીય તણાવ અને વૈશ્વિક આર્થિક અનિશ્ચિતતાના કારણે વિશ્વભરના મોટા આર્થિક રોકાણકારો શેરબજારના બદલે સોના તરફ વળ્યા છે, જેને આંતરરાષ્ટ્રીય માર્કેટમાં ‘સેફ હેવન’ (Safe Haven) માનવામાં આવે છે. આ જ કારણે વર્ષ ૨૦૨૫ માં સોનાના ભાવમાં અંદાજે ૬૦% નો વિસ્ફોટક ઉછાળો આવ્યો હતો અને ૨૦૨૬ માં પણ આ તેજીનો ટ્રેન્ડ સતત ચાલુ રહ્યો છે. ગ્રાહકોની મુશ્કેલી વધારવામાં કેન્દ્ર સરકારના એક નિર્ણયનો પણ હાથ છે. સતત નબળા પડી રહેલા ભારતીય રૂપિયાને ટેકો આપવા અને સોનાની આયાત (Import) ને મર્યાદિત કરવા માટે સરકારે સોના-ચાંદી પર કસ્ટમ આયાત જકાત (Import Duty) વધારી દીધી છે, જેના કારણે ઘરેલું બજારમાં ભાવો ભડકે બળ્યા છે.
ભારતમાં સોનાની આયાત અને વેચાણનો ટ્રેન્ડ (CRISIL ડેટા)
| નાણાકીય વર્ષ (Financial Year) | સોનાનું અંદાજિત વેચાણ / આયાત (ટનમાં) | ગ્રાહકોની ખરીદીમાં ઘટાડો (%) | બજારની સ્થિતિ (Market Sentiment) |
| નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬ | ૭૨૦ ટન સોનાની આયાત ($૭૨ અબજ) | ૬% નો ઘટાડો નોંધાયો | ઊંચા ભાવોને કારણે મધ્યમવર્ગ ખરીદીથી દૂર રહ્યો. |
| નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬-૨૭ (અંદાજ) | ૬૨૦ થી ૬૪૦ ટન સુધી વેચાણ સીમિત | ૧૩% થી ૧૪% નો મોટો ઘટાડો | ૧૦ વર્ષની સૌથી નીચલી સપાટી (કોરોના કાળ સિવાય) |
CRISIL નો દાવો: ભૌતિક સોનાની માંગ ૧૦ વર્ષના તળિયે, પણ કિંમતો ઘટશે!
દેશની પ્રતિષ્ઠિત રેટિંગ એજન્સી CRISIL (ક્રિસિલ) ના તાજા અહેવાલ મુજબ, આ આકાશી કિંમતોના કારણે સોનાના છૂટક દાગીના ખરીદનારા ગ્રાહકોના જથ્થામાં (Volume) ભારે ઘટાડો થવાની સંભાવના છે. રિપોર્ટ અનુસાર, નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬ માં સોનાના દાગીના ખરીદનારાઓની સંખ્યામાં આશરે ૬% નો ઘટાડો થયો હતો, જે આગામી નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬-૨૭ માં વધુ ઘટીને ૧૩ થી ૧૪% સુધી નીચે જઈ શકે છે.
એજન્સીના વિશ્લેષણ મુજબ, આગામી વર્ષે ભારતમાં સોનાનું કુલ વેચાણ ઘટીને માત્ર ૬૨૦ થી ૬૪૦ ટન વચ્ચે અટકી જશે, જે કોવિડ-૧૯ થી પ્રભાવિત વર્ષ ૨૦૨૧ ને બાદ કરતાં, છેલ્લા એક દાયકા (૧૦ વર્ષ) નો સૌથી નીચો સ્તર હશે. ભારત સરકારે ગયા વર્ષે ૭૨૦ ટન સોનાની આયાત કરવા માટે દેશના વિદેશી હૂંડિયામણમાંથી અંદાજે ૭૨ અબજ ડોલર ચૂકવવા પડ્યા હતા. પરંતુ હવે જ્યારે ભૌતિક સોનાની માંગ આટલી હદે તળિયે જશે, ત્યારે બજારના નિયમ મુજબ નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬-૨૭ માં સોનાના ઘરેણાંના ભાવોમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો જોવા મળી શકે છે. જોકે, વોલ્યુમ ઘટવા છતાં કિંમતો ઊંચી હોવાથી જ્વેલર્સના વેચાણનું કુલ નાણાકીય મૂલ્ય (Value) ઊંચું જ રહેશે.
રવિવારની આ પ્રાઇસ સ્ટેબિલિટી (સ્થિરતા) એ ગ્રાહકો માટે માત્ર વચગાળાની રાહત છે. બજારના એક્સપર્ટ્સ અને ક્રિસિલનો આ અહેવાલ સામાન્ય ગ્રાહકોને એક મોટી સલાહ આપે છે કે, જો તમારા ઘરે લગ્નપ્રસંગમાં બહુ તાતી જરૂરિયાત ન હોય, તો સોનાના દાગીનાની મોટી ખરીદી માટે આગામી સમયની રાહ જોવી વધુ ફાયદાકારક સાબિત થઈ શકે છે. બજારમાં જ્યારે ડિમાન્ડ ઘટશે, ત્યારે ઝવેરીઓએ ગ્રાહકોને આકર્ષવા માટે મેકિંગ ચાર્જિસ અને કિંમતોમાં છૂટછાટ આપવી જ પડશે.

