વારંવાર મોબાઈલ નંબર બદલવો પડે છે? ચિંતા છોડો, જાણો આધારમાં ગમે તેટલી વાર નંબર લિંક કરવાની સરળ રીત
આધાર કાર્ડ વર્તમાન સમયમાં ભારતના પ્રત્યેક નાગરિક માટે માત્ર એક ઓળખપત્ર નથી, પરંતુ તમામ નાણાકીય, સરકારી અને ડિજિટલ સેવાઓનો ઉપયોગ કરવા માટેની ચાવી સમાન દસ્તાવેજ છે. બેંક ખાતું ખોલાવવાથી લઈને નવું સિમ કાર્ડ ખરીદવા કે સરકારી યોજનાઓની સબસિડી સીધી ખાતામાં મેળવવા માટે આધાર અનિવાર્ય છે. આધાર કાર્ડ સાથે જોડાયેલી મોટાભાગની ઓનલાઈન સેવાઓ સુરક્ષા હેતુસર વન-ટાઇમ પાસવર્ડ (OTP) પર આધારિત હોય છે, જે ગ્રાહકના લિંક થયેલા મોબાઈલ નંબર પર જ આવે છે. આ જ કારણે લોકોના મનમાં ઘણીવાર પ્રશ્ન થાય છે કે તેઓ પોતાના આધાર કાર્ડમાં કેટલી વાર મોબાઈલ નંબર બદલી શકે છે અને તેની પ્રક્રિયા શું છે.
ડિજિટલ ઈન્ડિયાના આ યુગમાં આધાર કાર્ડ દેશના પ્રત્યેક નાગરિકના જીવનનો એક અભિન્ન હિસ્સો બની ગયું છે. સરકાર દ્વારા સંચાલિત કલ્યાણકારી યોજનાઓનો સીધો લાભ લેવો હોય કે ખાનગી ક્ષેત્રમાં કોઈ વેરિફિકેશન કરાવવું હોય, આધાર વગર કોઈ કામ આગળ વધી શકતું નથી. આધાર સાથે જોડાયેલી ઓનલાઈન પ્રોફાઈલને એક્સેસ કરવા કે પર્સનલ ડેટામાં સુધારો કરવા માટે રજિસ્ટર્ડ મોબાઈલ નંબર પર આવતો ઓટીપી સૌથી મહત્વપૂર્ણ સુરક્ષા કવચ છે. જો કે, ઘણા લોકો પોતાનો મોબાઈલ નંબર બદલાવતા રહે છે અથવા તો જૂનું સિમ કાર્ડ બંધ થઈ જવાના કારણે મુશ્કેલીમાં મુકાઈ જાય છે. આવા સમયે લોકો મૂંઝવણમાં હોય છે કે આધારમાં નવો નંબર લિંક કરવાની કોઈ લિમિટ નક્કી કરવામાં આવી છે કે નહીં. આ અંગે યુનિક આઇડેન્ટિફિકેશન ઓથોરિટી ઓફ ઇન્ડિયા (UIDAI) ના નિયમો ગ્રાહકોને મોટી રાહત આપે છે.
નંબર અપડેટ કરવા માટે કોઈ મહત્તમ મર્યાદા નથી
જો તમે પણ એવું વિચારીને ચિંતામાં છો કે આધાર કાર્ડમાં મોબાઈલ નંબર માત્ર એક કે બે વાર જ બદલી શકાય છે, તો તમારા માટે રાહતના સમાચાર છે. UIDAI ના વર્તમાન નિયમો અને માર્ગદર્શિકા અનુસાર, આધાર કાર્ડમાં મોબાઈલ નંબર અપડેટ કરવા માટે કોઈ ચોક્કસ કે મહત્તમ મર્યાદા (No Maximum Limit) નક્કી કરવામાં આવી નથી. આનો અર્થ એ થાય છે કે જો તમે તમારો ટેલિકોમ ઓપરેટર બદલો છો, નવું સિમ કાર્ડ લો છો અથવા કોઈ કારણસર તમારો જૂનો નંબર ખોવાઈ જાય છે, તો તમે તમારા આધાર રેકોર્ડમાં ગમે તેટલી વાર નવો મોબાઈલ નંબર નોંધાવી શકો છો.
કોઈ વધારાના દસ્તાવેજોની જરૂર નથી
સામાન્ય રીતે આધાર કાર્ડમાં નામ, જન્મતારીખ કે ઘરનું સરનામું બદલવા માટે ગ્રાહકોએ ઓળખપત્ર, લાઈટ બિલ કે રેશનકાર્ડ જેવા અનેક સહાયક દસ્તાવેજો (Supporting Documents) સબમિટ કરવા પડે છે. પરંતુ જ્યારે વાત મોબાઈલ નંબર અપડેટ કરવાની આવે છે ત્યારે નિયમો એકદમ અલગ અને સરળ છે. તમારો નવો નંબર લિંક કરવા માટે તમારે કોઈ પણ પ્રકારના વધારાના દસ્તાવેજો અથવા જૂના મોબાઈલ બિલ સબમિટ કરવાની બિલકુલ જરૂર નથી. આ આખી પ્રક્રિયા સંપૂર્ણપણે તમારા બાયોમેટ્રિક વેરિફિકેશન એટલે કે અંગૂઠાના નિશાન કે આંખના સ્કેન પર આધાર રાખે છે, જે આ પ્રક્રિયાને અત્યંત પારદર્શક અને મુશ્કેલીમુક્ત બનાવે છે.
ઓનલાઈન કેમ નથી બદલાતો નંબર? સુરક્ષા પાછળનું કારણ જાણી લો
વર્તમાન સમયમાં છેતરપિંડી અને સાયબર ક્રાઈમના વધતા જતા કિસ્સાઓને ધ્યાનમાં રાખીને, સુરક્ષાના મજબૂત કારણોસર આધાર સાથે જોડાયેલા મોબાઈલ નંબરને સંપૂર્ણપણે ઓનલાઈન પદ્ધતિથી બદલવાની સુવિધા બંધ રાખવામાં આવી છે. જો આવી સુવિધા ઓનલાઈન આપવામાં આવે, તો કોઈપણ અજાણી વ્યક્તિ તમારા આધારનો દુરુપયોગ કરીને તેમાં પોતાનો નંબર લિંક કરી શકે છે. આ જ ગંભીર જોખમથી સામાન્ય નાગરિકોને બચાવવા માટે UIDAI એ વ્યક્તિગત હાજરી અને બાયોમેટ્રિક ચકાસણીને ફરજિયાત બનાવી છે. આથી, આ પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવા માટે તમારે તમારા નજીકના અધિકૃત આધાર નોંધણી કેન્દ્ર અથવા આધાર અપડેટ સેન્ટરની રૂબરૂ મુલાકાત લેવી જ આવશ્યક છે.
આધાર કેન્દ્ર પરની સરળ પ્રક્રિયા અને સ્ટેટસ ટ્રેકિંગ
જ્યારે તમે તમારા નજીકના આધાર સેવા કેન્દ્ર પર જશો, ત્યારે તમારે ત્યાં હાજર ઓપરેટરને મોબાઈલ નંબર અપડેટ કરવાની વિનંતી કરવાની રહેશે. સુરક્ષા હેતુઓ માટે, ઓપરેટર તમારા ફિંગરપ્રિન્ટ્સ (Fingerprints) અથવા આઈરિસ સ્કેન (Iris Scan) મશીન દ્વારા તમારી ઓળખની ચકાસણી કરશે. આ વેરિફિકેશન એ વાતની ખાતરી કરવા માટે છે કે તમે પોતે જ વાસ્તવિક કાર્ડધારક છો. સફળતાપૂર્વક ચકાસણી થયા બાદ, ઓપરેટર તમારી વિનંતી સિસ્ટમમાં સબમિટ કરશે અને તમને એક સ્વીકૃતિ રસીદ (Acknowledgment Receipt) આપશે. આ રસીદ પર એક વિશિષ્ટ અપડેટ રિક્વેસ્ટ નંબર (URN) લખેલો હોય છે. આ URN નો ઉપયોગ કરીને તમે તમારા મોબાઈલ નંબર અપડેટ થવાની ઓનલાઈન સ્થિતિ (Status) પણ ગમે ત્યારે ટ્રેક કરી શકો છો. સામાન્ય રીતે થોડા જ દિવસોમાં નવો નંબર સિસ્ટમમાં અપડેટ થઈ જાય છે.

