શું તમને પણ મળી છે લાખોનો પગારવાળી જોબ ઓફર? સાવધાન, તમે બની શકો છો આ મોટા સ્કેમનો શિકાર!
આજના સ્પર્ધાત્મક યુગમાં જ્યારે નોકરી મેળવવી એ એક પડકારરૂપ કાર્ય બની ગયું છે, ત્યારે આ પરિસ્થિતિનો લાભ લેવા માટે ઠગાઈ કરનારાઓ પણ સક્રિય થઈ ગયા છે. વિશ્વભરમાં નોકરીના નામે છેતરપિંડીના કિસ્સાઓ ઝડપથી વધી રહ્યા છે. તાજેતરમાં અમેરિકાના ન્યૂયોર્કથી એક ચોંકાવનારો કિસ્સો સામે આવ્યો છે, જ્યાં એક સીનિયર પ્રોફેશનલને વાર્ષિક 7.5 કરોડ રૂપિયાના પગારનું પ્રલોભન આપીને ફસાવવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો હતો. ગહન તપાસ બાદ બહાર આવ્યું કે આ એક વિશાળ સ્કેમ હતું. આ કિસ્સો દર્શાવે છે કે ટેક્નોલોજીના આ યુગમાં આપણી જાગૃતિ જ આપણી સુરક્ષા છે.
આધુનિક ઠગાઈ: AI અને ડેટા ચોરીનો ખતરનાક મેળાપ
ઠગ હવે પહેલા કરતા વધુ સ્માર્ટ અને આધુનિક બની ગયા છે. તેઓ સોશિયલ મીડિયા અને ખાસ કરીને લિંક્ડઈન (LinkedIn) જેવી પ્રોફેશનલ નેટવર્કિંગ સાઈટ્સ પરથી તમારી પ્રોફાઈલ, અનુભવ અને કૌશલ્યોની વિગતો ચોરી કરે છે. એટલું જ નહીં, આર્ટિફિશિયલ ઈન્ટેલિજન્સ (AI) નો ઉપયોગ કરીને તેઓ એટલા સચોટ અને વ્યાવસાયિક દેખાતા જોબ ઓફર લેટર્સ તૈયાર કરે છે કે સામાન્ય માણસ માટે તે અસલી છે કે નકલી તે ઓળખવું મુશ્કેલ બની જાય છે.
અમેરિકાના ન્યૂયોર્કના કિસ્સામાં કોલીન પૉલસન નામના એક સીનિયર પ્રોફેશનલને એક ઈમેલ મળ્યો. ઈમેલની ભાષા ખૂબ જ વ્યાવસાયિક હતી અને તેમાં કંપનીનો લોગો પણ હતો. પરંતુ, તે પ્રોફેશનલની સતર્કતાને કારણે જ તેઓ બચી શક્યા. તેમણે નોંધ્યું કે ઈમેલ કોઈ અધિકૃત કંપનીના ડોમેન (Corporate Domain) પરથી આવવાને બદલે એક સામાન્ય જીમેલ (Gmail) આઈડી પરથી આવ્યો હતો. આ નાનકડા સંકેતે તેમને મોટું નુકસાન થતા બચાવી લીધા.
જોબ સ્કેમના પાછળનું મનોવિજ્ઞાન
નિષ્ણાતો માને છે કે જેમ-જેમ રોજગારનું બજાર મુશ્કેલ બની રહ્યું છે, તેમ-તેમ લોકોની હતાશા અને ઉતાવળનો લાભ લેવા માટે ઠગ ટોળીઓ વધુ સક્રિય થઈ રહી છે. ઠગ એવી રીતે ઓફર તૈયાર કરે છે જે દરેક નોકરી શોધનારનું સ્વપ્ન હોય છે: આકર્ષક પગાર, વર્ક ફ્રોમ હોમની સુવિધા અને ત્વરિત જોઈનિંગ. જ્યારે કોઈ વ્યક્તિને જરૂર હોય, ત્યારે તેની તર્કશક્તિ નબળી પડી જાય છે, અને બસ આ જ સમયે તે આ સ્કેમનો શિકાર બની જાય છે.
કેવી રીતે ઓળખશો ‘સ્કેમ’ને? આ સંકેતો પર ખાસ ધ્યાન આપો
જો તમે પણ નવી નોકરી શોધી રહ્યા હોવ, તો નીચે મુજબના સંકેતો દેખાય તો તરત જ સાવધાન થઈ જવું જોઈએ:
-
અવાસ્તવિક પગાર: તમારા અનુભવ અને હોદ્દા કરતા ખૂબ જ વધારે પગારની ઓફર. ઘણીવાર ઓફરમાં તમારી ભૂમિકા કે જવાબદારીઓ વિશે સ્પષ્ટતા હોતી નથી.
-
ઈન્ટરવ્યુ વગર નોકરી: કોઈ પણ પ્રકારના ટેકનિકલ ઈન્ટરવ્યુ કે ફેસ-ટુ-ફેસ વાતચીત વગર સીધો જ ઓફર લેટર મળવો.
-
વ્યક્તિગત ઈમેલ આઈડી: કંપનીના ઓફિશિયલ ઈમેલ ડોમેનને બદલે જીમેલ, યાહૂ કે અન્ય સામાન્ય ઈમેલ સર્વિસથી વાતચીત.
-
ઉતાવળ: ઠગ હંમેશા દબાણ લાવે છે કે તમે જલ્દી નિર્ણય લો અને ઓફર સ્વીકારો, જેથી તમને વિચારવાનો સમય ન મળે.
-
પૈસાની માંગણી: આ સૌથી મોટો ચેતવણીનો સંકેત છે. કોઈ પણ પ્રતિષ્ઠિત કંપની જોઈનિંગ પહેલા પ્રોસેસિંગ ફી, કિટ અથવા સિક્યુરિટી ડિપોઝિટના નામે પૈસા માંગતી નથી.
-
પ્લેટફોર્મ બદલવું: વાતચીતને વ્હોટ્સએપ કે ટેલિગ્રામ જેવા પ્લેટફોર્મ પર લઈ જવાનો આગ્રહ રાખવો, જેથી તેમની ઓળખ છુપાવી શકાય.
-
વેબસાઈટ પર માહિતીનો અભાવ: જે કંપનીની ઓફર મળી છે, તેની અધિકૃત વેબસાઈટ તપાસો. જો ત્યાં તે જોબની કોઈ જાહેરાત ન હોય, તો તે સ્કેમ હોવાની પૂરી શક્યતા છે.
શું છે નિવારણ?
આ સ્કેમથી બચવા માટે સૌથી મોટું હથિયાર છે ‘સતર્કતા’. હંમેશા યાદ રાખો કે જો કંઈક અસલી લાગે તેવું ખૂબ સારું હોય, તો તે મોટેભાગે ખોટું જ હોય છે. તમારો ડેટા, ખાસ કરીને આધાર કાર્ડ, પાન કાર્ડ કે બેંક વિગતો અજાણ્યા વ્યક્તિઓ કે શંકાસ્પદ કંપનીઓ સાથે ક્યારેય શેર ન કરો. કોઈપણ કંપનીમાં જોડાતા પહેલા તેની પૃષ્ઠભૂમિની તપાસ કરો, તેના કર્મચારીઓની લિંક્ડઈન પ્રોફાઈલ જુઓ અને ઓફિશિયલ કોન્ટેક્ટ નંબર પરથી સત્યતાની ખરાઈ કરો.

