ચોંકાવનારા દ્રશ્યો: સુરતમાં વરસાદ બંધ થયા પછી પણ કેમ નથી ઓસરતા પાણી? સોસાયટીઓના પાર્કિંગ બન્યા સ્વિમિંગ પૂલ!
સુરત શહેર અને ગ્રામ્ય વિસ્તારમાં મેઘરાજાએ ભલે વિરામ લીધો હોય, પરંતુ કુદરતી આફતનો સામનો કરી રહેલા લોકોની મુશ્કેલીઓ ઓછી થવાનું નામ નથી લઈ રહી. સામાન્ય રીતે વરસાદ બંધ થતાં જ લોકોને રાહત મળતી હોય છે, પરંતુ સુરતના અંતરિયાળ અને નીચાણવાળા વિસ્તારોની સ્થિતિ અત્યારે તદ્દન વિપરીત છે. વરસાદ થંભી ગયાના કલાકો બાદ પણ લોકોની હાલાકી ઠેરની ઠેર જોવા મળી રહી છે. ખાસ કરીને સુરત નજીક આવેલું દેલાડવા ગામ અત્યારે પાણીની ભીંસમાં છે અને સ્થાનિક જનજીવન સંપૂર્ણપણે અસ્તવ્યસ્ત થઈ ગયું છે.
દેલાડવા ગામમાં જળબંબોળ સ્થિતિ: પાણી ઓસરવાનું નામ નથી લેતા
આકાશી આફત ભલે શમી ગઈ હોય, પરંતુ જમીન પર હજુ પણ પૂરની સ્થિતિ યથાવત છે. દેલાડવા ગામના મુખ્ય માર્ગોથી લઈને છેવાડાની સોસાયટીઓ અને મહોલ્લાઓ સુધી માત્ર પાણી જ પાણી નજરે પડી રહ્યું છે. પૂરના પાણી હજુ સુધી નહીં ઓસરતા સ્થાનિક રહીશો ભારે હાલાકીનો સામનો કરી રહ્યા છે. ગામના તમામ આંતરિક રસ્તાઓ ધોવાઈ ગયા છે અથવા તો પાણીની નીચે ગરકાવ છે. ઘરોની આસપાસ ભરાયેલા કાદવ-કીચડ મિશ્રિત પાણીના કારણે લોકો પોતાના જ ઘરોમાં કેદ થવા મજબૂર બન્યા છે. નદી-ખાડીઓનું સ્તર હજુ પણ ઊંચું હોવાને કારણે આ પાણીનો નિકાલ ખૂબ જ ધીમી ગતિએ થઈ રહ્યો છે, જે ગ્રામજનો માટે ચિંતાનો મોટો વિષય બન્યો છે.
View this post on Instagram
સોસાયટીઓના કેમ્પસ અને પાર્કિંગ બન્યા સ્વિમિંગ પૂલ: વાહનો નષ્ટ
પૂરના પાણીનો સૌથી મોટો ફટકો દેલાડવા ગામની રહેણાંક સોસાયટીઓ અને એપાર્ટમેન્ટ્સને પડ્યો છે. મોટાભાગની સોસાયટીઓના કોમન પ્લોટ, કેમ્પસ અને ગ્રાઉન્ડ ફ્લોર પર આવેલા પાર્કિંગ એરિયા પાણીમાં સંપૂર્ણપણે ડૂબી ગયા છે. બિલ્ડિંગોના પાર્કિંગમાં પાર્ક કરેલી સોસાયટીના રહીશોની મોટરસાયકલો, એક્ટિવા અને કાર જેવા કિંમતી વાહનો અડધાથી વધુ અથવા તો ક્યાંક આખેઆખા પાણીમાં ગરકાવ થઈ ગયા છે. એન્જિનમાં પાણી ઘૂસી જવાને કારણે અનેક વાહનો કાયમી ધોરણે બંધ થઈ ગયા છે, જેના લીધે મધ્યમવર્ગીય પરિવારોને મોટું આર્થિક નુકસાન વેઠવાનો વારો આવ્યો છે. પાણી ભરાયેલા કેમ્પસના કારણે મચ્છરો અને જીવાતનો ત્રાસ પણ સતત વધી રહ્યો છે, જે રોગચાળાની નવી આફત તરફ ઈશારો કરે છે.
ઘરોમાં કેદ થયા લોકો: પગપાળા નીકળવું પણ અશક્ય
વરસાદ બંધ થયા પછી સામાન્ય રીતે લોકો રોજગાર કે જીવનજરૂરી ચીજવસ્તુઓ લેવા બહાર નીકળતા હોય છે, પરંતુ દેલાડવા ગામના લોકો માટે ઘરનો ઉંબરો ઓળંગવો પણ એક મોટો પડકાર બની ગયો છે. રસ્તાઓ પર કમર સુધીના પાણી હોવાને કારણે લોકો પગપાળા બહાર નીકળી શકે તેવી સ્થિતિમાં નથી. પાણીની નીચે ક્યાંક ખુલ્લા ગટરના ઢાંકણા, તીક્ષ્ણ વસ્તુઓ અથવા તો ઝેરી સરીસૃપો (સાપ, વીંછી વગેરે) હોવાનો સતત ભય રહે છે. આ ભયના કારણે લોકો ઘરોની બહાર નીકળવાનું ટાળી રહ્યા છે. વડીલો, સગર્ભા મહિલાઓ અને નાના બાળકોની સ્થિતિ વધુ દયનીય બની છે. જો કોઈ ઈમરજન્સી મેડિકલ સહાયની જરૂર પડે, તો હોસ્પિટલ સુધી પહોંચવું પણ અત્યારે લોઢાના ચણા ચાવવા સમાન છે.
ખાડીપૂરની અસરે જનજીવનને લીધું બાનમાં: વહીવટી તંત્ર સામે આક્રોશ
દેલાડવા ગામની આ દુર્દશા પાછળનું મુખ્ય કારણ ખાડીપૂર છે. ઉપરવાસમાં પડેલા ભારે વરસાદને કારણે ખાડીઓ ઓવરફ્લો થઈ હતી અને તેનું બેકવોટર ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં ફરી વળ્યું હતું. વરસાદ ભલે અટકી ગયો, પરંતુ ખાડીઓ હજી પણ વહી રહી હોવાથી ગામમાંથી પાણી બહાર નીકળી શકતું નથી. આ કુદરતી આફત વચ્ચે સ્થાનિક લોકોમાં તંત્ર સામે છૂપો રોષ પણ જોવા મળી રહ્યો છે. ગ્રામજનોનું કહેવું છે કે દર વર્ષે ચોમાસામાં ખાડીઓની યોગ્ય સફાઈ અને ડ્રેનેજ સિસ્ટમની મરામત ન થવાને કારણે આ જ પરિસ્થિતિનું પુનરાવર્તન થાય છે. વરસાદ ગયા પછી પણ જો દિવસો સુધી પાણી ભરાયેલા રહે, તો સ્થાનિક વહીવટી તંત્રની પ્રી-મોન્સૂન કામગીરીની પોલ આપોઆપ ખુલ્લી પડી જાય છે.
રોજિંદા જીવન અને અર્થતંત્ર પર બ્રેક
લાંબા સમયથી પાણી ભરાયેલા રહેવાને કારણે ગામની તમામ નાની-મોટી દુકાનો, ડેરી પાર્લર અને ધંધા-રોજગાર સંપૂર્ણપણે બંધ છે. દૂધ, શાકભાજી અને પીવાના શુદ્ધ પાણી જેવી પ્રાથમિક જરૂરિયાતો માટે પણ લોકોએ વલખાં મારવા પડી રહ્યા છે. જે લોકો રોજનું કમાઈને રોજ ખાનારા શ્રમિકો છે, તેમની આજીવિકા પર આ પૂરના પાણીએ મોટો ફટકો માર્યો છે. ઓફિસે કે કામે જનારા લોકો ઘરમાં પુરાઈ રહેવા મજબૂર બન્યા છે. જ્યાં સુધી રસ્તાઓ પરથી પાણી સંપૂર્ણપણે સુકાઈ ન જાય અને તંત્ર દ્વારા જંતુનાશક દવાઓનો છંટકાવ ન કરવામાં આવે, ત્યાં સુધી દેલાડવા ગામનું જનજીવન પાટા પર આવે તેવા કોઈ એંધાણ દેખાતા નથી. હાલ તો કુદરત શાંત થઈ છે, પણ તંત્રની સુસ્તી અને ભરાયેલા પાણી ગ્રામજનોની ધીરજની આકરી પરીક્ષા લઈ રહ્યા છે.