ગામડાંઓ માટે મોટી જાહેરાત! પંચાયત નેતાઓ માટે ગાંધીનગરમાં યોજાઈ આ ખાસ કાર્યશાળા, જાણો મુખ્યમંત્રીએ શું કહ્યું
ગુજરાતમાં ગ્રામીણ શાસનને વધુ પારદર્શી, ક્ષમતાવાન અને પરિણામલક્ષી બનાવવાના ઉદ્દેશ્ય સાથે ગાંધીનગર સ્થિત ગુજરાત વિધાનસભા સચિવાલય ખાતે એકદિવસીય ‘પંચાયત સંસ્કરણ કાર્યશાળા’નું ભવ્ય આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલના હસ્તે આ વિશેષ તાલીમ કાર્યક્રમનો પ્રારંભ કરાવવામાં આવ્યો હતો. આ પ્રસંગે ગુજરાત વિધાનસભાના અધ્યક્ષ શંકરભાઈ ચૌધરી અને ગ્રામ વિકાસ મંત્રી કુંવરજીભાઈ બાવળીયા વિશેષરૂપે ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.
ગુજરાત વિધાનસભા સચિવાલયના ‘ગ.વા. માવળંકર સંસદીય અભ્યાસ અને તાલીમ બ્યુરો’ દ્વારા આયોજિત આ કાર્યશાળામાં રાજ્યની જિલ્લા અને તાલુકા પંચાયતોના નવનિયુક્ત પદાધિકારીઓને આવરી લેવામાં આવ્યા હતા. આ તાલીમ સત્રમાં ૭૦ જેટલી મહિલા પ્રતિનિધિઓ સહિત કુલ ૧૮૮ પંચાયત પદાધિકારીઓએ અત્યંત ઉત્સાહપૂર્વક ભાગ લીધો હતો.

વિકાસ કાર્યો માટે નાણાંની કોઈ કમી નથી, ગુણવત્તા સાથે સમજો નિયમો: મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલ
કાર્યશાળાને પ્રેરણાદાયી સંબોધન આપતાં મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં જણાવ્યું હતું કે વડાપ્રધાન નરેન્દ્રભાઈ મોદીના નેતૃત્વમાં ગામડાંથી લઈને શહેર સુધીના દરેક વિકાસકામ માટે બજેટ કે ભંડોળની કોઈ જ અછત નથી. જો પંચાયત પદાધિકારીઓ પાસે યોગ્ય આયોજન, કાયદાકીય સમજ અને પ્રજાહિત માટે કાર્ય કરવાની દ્રઢ ઈચ્છાશક્તિ હોય તો રાજ્ય સરકાર પૂરતું ભંડોળ આપવા સંપૂર્ણપણે કટિબદ્ધ છે.
મુખ્યમંત્રીએ પોતાના લાંબા જાહેર જીવનના અનુભવો વાગોળતાં પદાધિકારીઓને મહત્વપૂર્ણ માર્ગદર્શન આપ્યું હતું:
નાગરિકોના પ્રશ્નોનું સાંભળવું: રજૂઆત લઈને આવતા અરજદારોને સીધા અધિકારીઓ પાસે મોકલવાને બદલે જનપ્રતિનિધિઓએ પોતે પ્રશ્નની ઊંડાણપૂર્વક સમજ મેળવવી જોઈએ અને કાયદાકીય મર્યાદામાં રહીને ઉકેલ શોધવો જોઈએ.
કામોની ટકાઉપણું અને ગુણવત્તા: ગામડાઓમાં બનતા રસ્તા, શાળાના મકાનો કે પંચાયત ભવન જેવાં નિર્માણ કાર્યો દીર્ઘકાલીન અને શ્રેષ્ઠ ગુણવત્તાવાળાં હોવાં જોઈએ. કામની ગુણવત્તા સાથે કોઈ બાંધછોડ ન થવી જોઈએ, જેથી પ્રજાનો સરકાર અને પ્રતિનિધિઓ પર વિશ્વાસ વધે.
પ્રજાહિતના કામો અટકવા ન જોઈએ: ‘નલ સે જલ’ કે આવાસ યોજના જેવી કલ્યાણકારી યોજનાઓનો ઉલ્લેખ કરી તેમણે જણાવ્યું કે પદાધિકારીઓ કે સત્તા બદલાય તો પણ જનહિતના કામો નિરંતર ચાલુ રહેવા જોઈએ. જો કોઈ કોન્ટ્રાક્ટ કે ટેન્ડરમાં ગેરરીતિ હોય તો તેની તપાસ સમાંતર ભલે ચાલે, પરંતુ નાગરિકોને મળતી પાણી કે મકાન જેવી પાયાની સુવિધાઓ અટકવી ન જોઈએ.
વધુમાં તેમણે ઉમેર્યું કે કેન્દ્ર અને રાજ્ય સરકારની ગરીબલક્ષી નીતિઓને કારણે દેશમાં ૨૫ કરોડથી વધુ લોકો ગરીબીમાંથી બહાર આવ્યા છે, ત્યારે છેવાડાના માનવી સુધી તમામ સરકારી યોજનાઓના સીધા લાભો પહોંચાડવા પદાધિકારીઓએ સક્રિય બનવું પડશે.
સકારાત્મક સંવાદ અને કર્તવ્યપાલન પર અધ્યક્ષ શંકરભાઈ ચૌધરીનો ભાર
વિધાનસભાના અધ્યક્ષ શંકરભાઈ ચૌધરીએ પંચાયતી રાજના ત્રિસ્તરીય માળખાને વધુ મજબૂત કરવા માટે સતત શીખવાની વૃત્તિ અને સકારાત્મક સંવાદ પર ભાર મૂક્યો હતો. તેમણે જણાવ્યું કે ચૂંટણી જીત્યા પછી જવાબદારીઓ અને કર્તવ્યો ઘણા વધી જાય છે. નાગરિકોમાં જાગૃતિ વધી છે, તેથી આપણે હકની સાથે ફરજો પ્રત્યે પણ એટલું જ જાગૃત રહેવું પડશે.
અધ્યક્ષના માર્ગદર્શનના મુખ્ય મુદ્દાઓ:
સંવાદની નાસ્કૃતિ: સંસદ અને વિધાનસભાની જેમ જ જિલ્લા અને તાલુકા પંચાયતોમાં પણ નાગરિકો, કર્મચારીઓ અને અધિકારીઓ વચ્ચે સકારાત્મક સંવાદનો વાતાવરણ ઊભું થવું જોઈએ.
ઉકેલલક્ષી અભિગમ: સરકારી નિયમો અને પરિપત્રો નાગરિકોની સુવિધા અને પારદર્શિતા માટે છે, કામ અટકાવવા માટે નહીં. કોઈપણ અડચણ આવે ત્યારે મુખ્યમંત્રીના પ્રો-એક્ટિવ અભિગમમાંથી શીખીને સમસ્યાનો સકારાત્મક ઉકેલ શોધવો જોઈએ.
સમૃદ્ધ ગામથી વિકસિત રાષ્ટ્ર અને મહિલા સશક્તીકરણ: કુંવરજીભાઈ બાવળીયા
ગ્રામ વિકાસ મંત્રી કુંવરજીભાઈ બાવળીયાએ ‘સમૃદ્ધ ગામથી વિકસિત રાષ્ટ્ર’ના સંકલ્પને દોહરાવતા જણાવ્યું હતું કે અગાઉ પંચાયતો પાસે નાણાકીય સાધનો મર્યાદિત હતા, પરંતુ આજે યોજનાઓના નાણાં સીધા જ પંચાયતો અને લાભાર્થીઓના બેંક ખાતામાં જમા થઈ રહ્યા છે.
મંત્રીએ ગ્રામ વિકાસ વિભાગની સિદ્ધિઓ આ મુજબ રજૂ કરી હતી:
સ્વચ્છતા અને ઉર્જા: સ્વચ્છ ભારત મિશન હેઠળ ૪૫ લાખથી વધુ શૌચાલયોનું નિર્માણ અને ગોબરધન યોજના હેઠળ ૧૪ હજારથી વધુ બાયોગેસ પ્લાન્ટની સ્થાપના કરવામાં આવી છે.
મહિલા આત્મનિર્ભરતા: ‘મિશન મંગલમ’ અને ‘લખપતિ દીદી’ યોજના દ્વારા સ્વસહાય જૂથો (SHG) ની બહેનોને ૦ ટકા વ્યાજે ધિરાણ, ગ્રામ હાટ અને કેન્ટીન સંચાલનની તકો આપવામાં આવી રહી છે.
નવી ટેકનોલોજી: કૃષિ ક્ષેત્રે મહિલાઓની ભાગીદારી વધારવા ‘ડ્રોન દીદી’ જેવી પ્રોત્સાહક પહેલ શરૂ કરવામાં આવી છે.
નિષ્ણાતો દ્વારા આયોજિત ટેકનિકલ સત્રો
વિધાનસભાના સચિવ ચેતન પંડ્યાએ સ્વાગત પ્રવચનમાં કાર્યશાળાની ભૂમિકા સ્પષ્ટ કરતાં જણાવ્યું હતું કે આ આયોજનનો મુખ્ય હેતુ પંચાયતી રાજને વધુ પરિણામલક્ષી અને પારદર્શી બનાવવાનો છે.
કાર્યશાળા દરમિયાન વિવિધ વિષય નિષ્ણાતો દ્વારા મહત્વપૂર્ણ તકનીકી સત્રો યોજવામાં આવ્યા હતા:
એ. એચ. ઘાસુરા (આચાર્ય, ગુજરાત પંચાયત પરિષદ): પંચાયતી રાજનો વિકાસ અને પૂર્વભૂમિકા.
પી. બી. પટેલ (નિવૃત્ત TDO): ગુજરાત પંચાયત અધિનિયમની અગત્યની કાયદાકીય જોગવાઈઓ.
જશવંત ગાંધી (નિવૃત્ત સંયુક્ત સચિવ): વિકેન્દ્રી જિલ્લા આયોજન અને ૧૬મું નાણાં પંચ.
પ્રકાશ મોદી (નિવૃત્ત અધિક કલેક્ટર) અને જે. એ. ગોહિલ (નિવૃત્ત મદદનીશ વિકાસ કમિશનર): કેન્દ્ર-રાજ્ય સરકારની પંચાયતી રાજ અને ગ્રામ વિકાસની વિવિધ કલ્યાણકારી યોજનાઓ.
આ કાર્યક્રમમાં ગુજરાત પંચાયત પરિષદના પ્રમુખ વસંતભાઈ પુરોહિત, પંચાયત વિભાગના અગ્ર સચિવ ધનંજય દ્વિવેદી સહિત મોટી સંખ્યામાં નવનિયુક્ત પંચાયત પદાધિકારીઓ અને અધિકારીઓ હાજર રહ્યા હતા.
