યુએસ સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટની ચેતવણી: નાણાકીય વર્ષ પૂરું થતાં પહેલા જ ભારતીયો માટે EB-1 કોટા થઈ શકે છે સમાપ્ત
અમેરિકામાં નોકરી કરતા ભારતીયો માટે એક અત્યંત નિરાશાજનક સમાચાર સામે આવ્યા છે. યુએસ સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટે તાજેતરમાં જારી કરેલા તેના વિઝા બુલેટિનમાં ચેતવણી આપી છે કે EB-1 કેટેગરી હેઠળ મળતું ગ્રીન કાર્ડ ભારતીયો માટે આ નાણાકીય વર્ષ પૂરું થાય તે પહેલા જ બંધ થઈ શકે છે. ભારે માંગને કારણે આ સ્થિતિ સર્જાઈ છે, જેનાથી લાંબા સમયથી અમેરિકામાં કાયમી વસવાટની આશા સેવી રહેલા હજારો પ્રોફેશનલ્સની ચિંતા વધી ગઈ છે.

શું છે EB-1 વિઝા કેટેગરી અને કોને મળે છે તેનો લાભ?
EB-1 વિઝા મુખ્યત્વે એવા અસાધારણ પ્રતિભાઓ માટે અનામત રાખવામાં આવે છે જેઓ વિશેષ લાયકાત ધરાવતા હોય. તેમાં મુખ્યત્વે વૈજ્ઞાનિકો, યુનિવર્સિટીના પ્રોફેસરો, સિનિયર રિસર્ચર્સ અને બિનજરૂરી કંપનીઓ (MNCs) ના ઉત્કૃષ્ટ એક્ઝિક્યુટિવ કે મેનેજર સામેલ હોય છે. જે લોકો પોતાની આવડતના બળે અમેરિકામાં કાયમી ધોરણે સ્થાયી થવા માંગે છે તેમના માટે આ એક મહત્વપૂર્ણ માર્ગ છે. પરંતુ હવે યુએસ સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટના તાજા બુલેટિનએ સ્પષ્ટ કરી દીધું છે કે આ કેટેગરીમાં અરજદારોની ભારે ભીડના કારણે આગામી અઠવાડિયામાં આ વિકલ્પ કામચલાઉ ધોરણે અનુપલબ્ધ થઈ શકે છે.
વિઝા બુલેટિનની મુખ્ય વાતો
અમેરિકી નાણાકીય વર્ષ 30 સપ્ટેમ્બરે પૂરું થાય છે. સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટની વેબસાઇટ પર આપેલી સત્તાવાર માહિતી અનુસાર, આ નિર્ધારિત તારીખ પહેલા જ ભારતનો વિઝા કોટા સંપૂર્ણપણે સમાપ્ત થઈ શકે છે. વિભાગનું કહેવું છે કે ભારતીય નાગરિકો તરફથી આ કેટેગરી માટેની અરજીઓ અને વિઝાનો વપરાશ ખૂબ જ ઝડપથી થયો છે.
જો નિર્ધારિત મર્યાદા સપ્ટેમ્બરના અંત પહેલા જ પૂરી થઈ જાય, તો રોજગાર-આધારિત (Employment-based) આ વિશેષ કેટેગરીને થોડા સમય માટે ‘અનુપલબ્ધ’ (Unavailable) જાહેર કરવી પડશે. અમેરિકી વહીવટીતંત્ર આ સમગ્ર સ્થિતિ પર ચાંપતી નજર રાખી રહ્યું છે અને પરિસ્થિતિ મુજબ જરૂરી પગલાં લઈ રહ્યું છે.
7 ટકાની મર્યાદા અને વધતી મુશ્કેલીઓ
આ કટોકટીનું મુખ્ય કારણ અમેરિકાના ઇમિગ્રેશન નિયમોમાં નક્કી કરવામાં આવેલો કોટા છે. અમેરિકી ઇમિગ્રેશન એન્ડ નેશનાલિટી એક્ટ (INA) ની જોગવાઈઓ હેઠળ દર વર્ષે વિશ્વભર માટે રોજગાર-આધારિત પ્રાથમિકતાઓની એક ચોક્કસ મર્યાદા નક્કી થાય છે. નાણાકીય વર્ષ 2026 માટે આ વૈશ્વિક મર્યાદા 186,317 નક્કી કરવામાં આવી છે.
જો કે, સમસ્યાનું મૂળ કારણ ‘પ્રતિ-દેશ મર્યાદા’ (Per-country cap) છે. નિયમ મુજબ, કોઈપણ એક દેશને કુલ વાર્ષિક રોજગાર મર્યાદાનો માત્ર 7 ટકા હિસ્સો જ મળી શકે છે. આ નિયમ પ્રમાણે ભારત જેવા વધુ વસ્તી અને અત્યંત કુશળ પ્રોફેશનલ્સ ધરાવતા દેશના ભાગે વાર્ષિક માત્ર 28,862 વિઝા જ આવે છે. આટલા ઓછા કોટા સામે ભારતમાંથી અરજી કરનારાઓની સંખ્યા ઘણી વધારે છે, જેના કારણે આ કોટા નાણાકીય વર્ષ પૂરું થવા પહેલા જ દર વર્ષે ખૂટી જાય છે.
ભારતીય પ્રોફેશનલ્સ પર તેની શી અસર થશે?
આ સંભવિત રોકનો સીધો અર્થ એ છે કે જે લોકો પોતાની અરજી પ્રક્રિયાના અંતિમ ચરણમાં છે અથવા જેમનું ઇન્ટરવ્યુ અને મંજૂરી સપ્ટેમ્બરના અંતિમ અઠવાડિયામાં હોવાની હતી, તેમણે લાંબી રાહ જોવી પડી શકે છે. અમેરિકી સિસ્ટમના નવા નાણાકીય વર્ષ એટલે કે ઓક્ટોબરની શરૂઆત સુધી આ કેટેગરીમાં નવા વિઝા જારી કરવામાં આવશે નહીં. આ સ્થિતિ માત્ર તે પ્રોફેશનલ્સ માટે જ તણાવપૂર્ણ નથી જેઓ પહેલેથી જ ત્યાં કોર્પોરેટ ઘરાનાઓમાં પોતાની સેવાઓ આપી રહ્યા છે, પરંતુ તે કંપનીઓ માટે પણ મોટો આંચકો છે જે આ પ્રતિભાશાળી ભારતીયોને પોતાની સાથે જાળવી રાખવા માંગે છે.

7 ટકાની મર્યાદા અને વધતી મુશ્કેલીઓ