રાજપરા ગામના ખેડૂતની સફળતા પાછળ પ્રાકૃતિક ખેતીનું મહત્ત્વ
ભાવનગર જિલ્લામાં છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં ખેડૂતોમાં પ્રાકૃતિક ખેતી પ્રત્યે વિશેષ આકર્ષણ જોવા મળી રહ્યું છે. પરંપરાગત પાકોના વધતા ખર્ચ અને અનિશ્ચિત ઉપજને કારણે ઘણા ખેડૂતો બાગાયતી પાકો તરફ વળી રહ્યા છે. જામફળ, સીતાફળ, નારિયેળી અને કેળા જેવા પાકો પ્રાકૃતિક પદ્ધતિથી ઝડપથી વધે છે અને ઓછા ખર્ચે વધુ ઉપજ આપે છે. આ પદ્ધતિમાં દવા અને ખાતરના ખર્ચમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થવાથી ખેડૂતોને વધારે આર્થિક લાભ પ્રાપ્ત થાય છે અને ધીમે ધીમે ખેતીનું સમગ્ર રૂપાંતરણ થઈ રહ્યું છે.
રાજપરા ગામના ખેડૂતની પ્રેરણાદાયી સફર
તળાજા તાલુકાના રાજપરા ગામે રહેતા ખેડૂત મહેશભાઈ ધામેલિયાનો પ્રવાસ પ્રેરણાથી ભરેલો છે. શરૂઆતમાં તેઓ અન્ય ખેડૂતોની જેમ જ રાસાયણિક ખેતી કરતા હતા, પરંતુ વિવિધ શિબિરો અને કૃષિ માર્ગદર્શન મેળવી તેમણે ખેતીની નવી દિશા અપનાવવાનો નિર્ણય લીધો. 2021થી તેઓ સંપૂર્ણ રીતે પ્રાકૃતિક ખેતી કરી રહ્યા છે અને છેલ્લા બે વર્ષથી કેળાનું વાવેતર પરંપરાગત પાકો કરતાં વધુ નફાકારક સાબિત થયું છે. મહેશભાઈનું માનવું છે કે યોગ્ય સંચાલન અને પ્રાકૃતિક ઉપચારોથી કેળાનો પાક ખેડૂતો માટે એક ઉત્તમ વિકલ્પ બની શકે છે.
પ્રાકૃતિક પદ્ધતિથી કેળાની માવજત
મહેશભાઈ પોતાના ખેતરમાં અનએરોબિક ટ્યુબ દ્વારા જીવામૃતની તૈયારી કરે છે અને તેનો ઉપયોગ પાકની માવજતમાં કરે છે. આ કારણે પેદાશ વધુ સ્વસ્થ રહે છે અને ઉત્પન્ન થતા ફળોમાં સ્વાભાવિક મીઠાશ અને ગુણવત્તા જોવા મળે છે. પાક તૈયાર થતી વેળાએ તેઓ કિંમત અંગે સચોટ આયોજન કરે છે, જેથી યોગ્ય ભાવ મળી રહે અને વેચાણ વધુ ફાયદાકારક બને. પ્રાકૃતિક પદ્ધતિથી કરેલી ખેતીમાં ભારે ખર્ચ ન થતાં ખેડૂતોને સારો નફો મળે છે અને પાકની લાંબા ગાળે પણ ઉત્કૃષ્ટ સ્થિતિ રહે છે.
કેળાના પાકમાંથી મળતી અપેક્ષિત આવક
મહેશભાઈએ જણાવ્યું કે એક વીઘા જેટલા વિસ્તારમાંથી તેમને ઓછામાં ઓછું એક લાખ રૂપિયા કરતાં વધુનું ઉત્પાદન મળવાની પૂરી આશા છે. અગાઉ તેઓ ડુંગળી અને પરંપરાગત પાકોનું વાવેતર કરતા હતા, પરંતુ વિવિધ પાકોનું વાવેતર કરવાથી જોખમ ઓછું થાય છે અને આવકનો સ્ત્રોત પણ વિવિધ બને છે. પ્રાકૃતિક ખેતી પર આધારિત આત્મા પ્રોજેક્ટમાં તેમની જોડણી પછી તેમને ખેતીની નવી રીતો, પ્રાકૃતિક ઉપચાર અને બજાર વ્યવસ્થા વિશે વધુ માર્ગદર્શન મળ્યું છે, જે તેમની સફળતાનો મુખ્ય આધાર છે.
