રાજકોટમાં શિયાળાની ઠંડી સાથે ચ્યવનપ્રાશ અને ઓસડિયાંની માંગમાં ભારે ઉછાળો
રાજકોટમાં શિયાળો ધીમે ધીમે પાંખો ફેરવી રહ્યો છે અને હવામાં ગુલાબી ઠંડક સ્પષ્ટ અનુભવાઈ રહી છે. સવાર અને સાંજના તાપમાનમાં સતત ઘટાડો થવાના કારણે લોકો હવેથી સ્વાસ્થ્ય તરફ વધુ જાગૃત બન્યા છે. શહેરમાં દાદીમાના ઓસડિયાં, ચ્યવનપ્રાશ અને પરંપરાગત આયુર્વેદિક ટોનિકો ફરી લોકપ્રિય બની રહ્યાં છે. એક અંદાજ મુજબ શિયાળાની ઋતુ દરમિયાન રાજકોટમાં લગભગ 2,000 કિલો જેટલું ચ્યવનપ્રાશ સેવન થતું હોવાનું વેપારી વર્ગ માને છે.
ઘરગથ્થુ દવાઓનો સ્ટોક મહિલાઓમાં તૈયાર
ઘણાં પરિવારોમાં ખાસ કરીને મહિલાઓ ઘરના સભ્યોના આરોગ્ય માટે પહેલેથી જ તૈયારીઓ શરૂ કરી દે છે. બાળકોને ખાંસી-શરદી ન થાય, વૃદ્ધોનું સ્વાસ્થ્ય મજબૂત રહે અને સીઝનલ ઇન્ફેક્શન દૂર રહે તે માટે ચ્યવનપ્રાશ, કઢા અને ઊર્જાવર્ધક ખોરાકનું સંગ્રહણી કરવામાં આવે છે. રાજકોટની મહિલાઓ પરંપરાગત ઉપાયો પર વધુ વિશ્વાસ ધરાવે છે જેથી શિયાળામાં પ્રતિરક્ષા તંત્ર મજબૂત રહે. આ જ કારણે દેશી જડીબુટ્ટીના વેચાણમાં અચાનક ઉછાળો જોવા મળે છે.
બ્રાન્ડેડ ચ્યવનપ્રાશની ડિમાન્ડમાં સતત વૃદ્ધિ
શિયાળાને શરીરને પોષણ અને સ્ફૂર્તિ આપનારી ઋતુ માનવામાં આવે છે, તેથી ઘણા લોકો આ સમયમાં ચ્યવનપ્રાશનો નિયમિત ઉપયોગ કરે છે. શહેરમાં અનેક બ્રાન્ડોના પેક 250 ગ્રામથી લઈને 2 કિલો સુધી ઉપલબ્ધ છે અને તમામનું બજારમાં વેચાણ તેજ ગતિએ વધી રહ્યું છે. વેપારીઓના જણાવ્યા અનુસાર ચાર મહિનાની ઠંડીમાં જ બે ટન જેટલું ચ્યવનપ્રાશ વેચાઈ જાય છે. ગ્રાહકોમાં ખાસ કરીને કુદરતી ઘટકોથી બનેલ ઉત્પાદન તરફ આકર્ષણ વધુ જોવા મળે છે.
તુલસીથી કાળીમરી સુધીની જડીબુટ્ટીઓનું વેચાણ ઉંચાઈએ
ચ્યવનપ્રાશ સિવાય તુલસી, હળદર, સૂંઠ, આદુ, અરડુસી અને મોરિંગા જેવી જડીબુટ્ટીઓ પણ શિયાળામાં વધુ વપરાય છે. લોકો ઘરેલું કાવો, ચા અને આરોગ્યવર્ધક દવાઓ તૈયાર કરવા માટે આ વસ્તુઓ લે છે. વેપારીઓ માને છે કે આ ઔષધિઓનું વેચાણ સામાન્ય દિવસોની તુલનામાં 40 થી 70 ટકા સુધી વધી ગયું છે. આ તમામ ઓસડિયાં મુખ્યત્વે અમદાવાદ, છોટાઉદેપુર, દિલ્હી અને અમૃતસરથી પુરવઠા થાય છે.
કોવિડ બાદ સ્વાસ્થ્ય પ્રત્યે જાગૃતિ વધવાથી વપરાશ તેજ
કોવિડ-19 પછી લોકો કુદરતી ઉપચાર અને ઇમ્યુનિટી વધારતી વસ્તુઓ ઉપર વધુ નિર્ભર બન્યા છે. ચ્યવનપ્રાશને ઘણા લોકો શિયાળાનો શક્તિદાયક ડોઝ ગણાવે છે કારણ કે ગરમ તાસીરવાળી વસ્તુઓ આ ઋતુમાં વધુ અસરકારક રહે છે. શહેરના ઔષધી વેપારીઓ કહે છે કે વપરાશની આ વૃદ્ધિ હવે દર વર્ષે સ્થિર રૂપ ધારણ કરી રહી છે અને આ વર્ષે પણ વૃદ્ધિનો દર નોંધપાત્ર છે.
બજારમાં હજુ પણ 70% સુધી વધારો નોંધાયો
હાલમાં રાજકોટમાં ચ્યવનપ્રાશ, હર્બલ મેડિસિન અને દેશી ઓસડિયાંના વેચાણમાં સત્તાવાર રીતે 70 ટકા સુધી ઉછાળો નોંધાયો છે. વેપારીઓનું માનવું છે કે ડિસેમ્બર અને જાન્યુઆરીમાં માંગ વધુ વધી શકે છે. શહેર વાસીઓ માટે શિયાળો હવે માત્ર ઠંડીનો નથી, પરંતુ સ્વાસ્થ્ય, સ્વાદ અને પરંપરાની યાદોને ફરી જીવંત કરતો સમય બની ગયો છે.

