ન્યૂયોર્કમાં ઝોહરામ મામદાનીએ રચ્યો ઇતિહાસ: કુરાન પર હાથ રાખીને લીધા શપથ, બન્યા શહેરના પ્રથમ મુસ્લિમ મેયર
34 વર્ષીય ઝોહરામ મામદાનીએ (Zohran Mamdani) ન્યૂયોર્કના મેયર તરીકે શપથ લઈને એક નવો ઇતિહાસ રચ્યો છે. તેઓ આ પદ પર પહોંચનારા પ્રથમ મુસ્લિમ, પ્રથમ દક્ષિણ એશિયાઈ અને પ્રથમ આફ્રિકન મૂળના વ્યક્તિ બન્યા છે. મામદાની એક ‘ડેમોક્રેટિક સોશિયાલિસ્ટ’ (Democratic Socialist) છે અને તેમણે આ ઐતિહાસિક જીત સાથે ન્યૂયોર્કની રાજનીતિમાં એક નવા યુગની શરૂઆત કરી છે.
ઐતિહાસિક સબવે સ્ટેશનમાં શપથ ગ્રહણ
મામદાનીએ પોતાનો ખાનગી શપથ ગ્રહણ સમારોહ નવા વર્ષની પૂર્વ સંધ્યાએ અડધી રાત પછી સિટી હોલની નીચે આવેલા એક બંધ પડેલા (Decommissioned) સબવે સ્ટેશનમાં યોજ્યો હતો. આ સ્થળ તેમની ચૂંટણી ઝુંબેશના મુખ્ય વચન—મફત જાહેર પરિવહન—નો એક પ્રતીકાત્મક સંદેશ હતો. તેમણે શપથ લેવા માટે બે કુરાનનો ઉપયોગ કર્યો હતો: એક તેમના દાદાની કુરાન અને બીજી ન્યૂયોર્ક પબ્લિક લાયબ્રેરીના સંગ્રહમાંથી લેવામાં આવેલી 18મી કે 19મી સદીની ઐતિહાસિક કુરાન.
પૃષ્ઠભૂમિ અને પરિવાર
ઝોહરામ મામદાનીનો જન્મ 1991માં યુગાન્ડાના કંપાલામાં થયો હતો. તેમના પિતા મહમૂદ મામદાની એક પ્રખ્યાત વિદ્વાન અને કોલંબિયા યુનિવર્સિટીમાં પ્રોફેસર છે, જ્યારે તેમના માતા મીરા નાયર ઓસ્કાર-નોમિનેટેડ ફિલ્મ નિર્દેશક છે. મામદાની 7 વર્ષની ઉંમરે ન્યૂયોર્ક આવ્યા હતા અને 2018માં તેઓ અમેરિકાના નેચરલાઈઝ્ડ નાગરિક (Naturalized Citizen) બન્યા હતા.
રાજકીય વિઝન અને પડકારો
મામદાનીએ પૂર્વ ગવર્નર એન્ડ્રુ કુઓમોને (Andrew Cuomo) હરાવીને આ જીત હાંસલ કરી છે. તેમના ચૂંટણી પ્રચારનો મુખ્ય આધાર સસ્તું આવાસ (Affordable Housing), મફત બસ સેવા અને ગાઝામાં ચાલી રહેલા યુદ્ધનો વિરોધ હતો. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે તેઓ પોતાની મુસ્લિમ ઓળખ અંગે મક્કમ રહેશે અને કહ્યું, “હું હવે મારી જાતને પડછાયામાં નહીં રાખું, પરંતુ પ્રકાશમાં મારી ઓળખ શોધીશ.”
મેયર તરીકે મામદાની સામે શહેરની આવાસ પુરવઠાની અછત અને આર્થિક સ્થિરતા જેવા મોટા પડકારો છે. તેમના ટીકાકારોનું માનવું છે કે તેમની સમાજવાદી નીતિઓ ખાનગી રોકાણને અસર કરી શકે છે, પરંતુ મામદાનીએ જાહેર માલિકી અને શ્રમ અધિકારોના વિસ્તરણ પર ભાર મૂકવાનું વચન આપ્યું છે.
આ ચૂંટણી પરિણામ માત્ર ન્યૂયોર્ક જ નહીં પરંતુ સમગ્ર અમેરિકાની રાજનીતિ માટે એક મોટો સંકેત માનવામાં આવી રહ્યો છે, જ્યાં એક યુવાન અને પ્રગતિશીલ ચહેરો રૂઢિચુસ્ત રાજકીય માળખાને પડકાર આપીને સત્તાના શિખરે પહોંચ્યો છે.

