સીમા સુરક્ષામાં મોટી ક્રાંતિ: BSFએ 600 સંવેદનશીલ વિસ્તારોને ‘ઇલેક્ટ્રોનિક દીવાલ’ થી કર્યા સુરક્ષિત
ભારતની આંતરરાષ્ટ્રીય સીમાઓને અભેદ્ય બનાવવાની દિશામાં સીમા સુરક્ષા દળ (BSF) એ એક ઐતિહાસિક પગલું ભર્યું છે. BSFએ ભારત-પાકિસ્તાન અને ભારત-બાંગ્લાદેશ સરહદો પરના એવા 600 થી વધુ સંવેદનશીલ વિસ્તારો (vulnerable patches) ને સુરક્ષિત કરવા માટે એક વિશેષ ઇલેક્ટ્રોનિક સર્વેલન્સ પ્રોજેક્ટ શરૂ કર્યો છે, જ્યાં કઠિન ભૌગોલિક પરિસ્થિતિઓને કારણે ભૌતિક વાડ (fencing) લગાવવી શક્ય નહોતી.
સ્માર્ટ ટેકનોલોજીથી પુરાશે સુરક્ષાની તિરાડ
BSF ના મહાનિર્દેશક દલજીત સિંહ ચૌધરીએ જણાવ્યું હતું કે ભારત-બાંગ્લાદેશ સરહદનો લગભગ 800 કિલોમીટરનો હિસ્સો નદીઓ અને અન્ય ભૌગોલિક પડકારોને કારણે વાડ વગરનો છે. આ વિસ્તારોમાં હવે ઇન્ફ્રારેડ સેન્સર, રડાર-આધારિત એલાર્મ, થર્મલ ઇમેજર અને હાઇ-ટેક સીસીટીવી કેમેરાનું જાળ બિછાવવામાં આવી રહ્યું છે. આ ટેકનોલોજી દ્વારા ગાઢ ધુમ્મસ કે અંધારામાં પણ ઘૂસણખોરીના પ્રયાસોને તરત જ પકડી શકાશે.
‘ઓપરેશન સર્દ હવા’ અને ડ્રોનનો મુકાબલો
શિયાળાની ઋતુમાં ગાઢ ધુમ્મસનો ફાયદો ઉઠાવીને થતી ઘૂસણખોરી અને તસ્કરીને રોકવા માટે BSFએ જમ્મુ, કાશ્મીર અને રાજસ્થાનમાં ‘ઓપરેશન સર્દ હવા’ શરૂ કર્યું છે. આ વિશેષ અભિયાન હેઠળ:
- 24×7 પેટ્રોલિંગ: પગપાળા અને મોટર સંચાલિત પેટ્રોલિંગની સાથે રણ વિસ્તારોમાં ઊંટનો ઉપયોગ વધારવામાં આવ્યો છે.
- ડ્રોન સુરક્ષા: પાકિસ્તાન તરફથી આવતા શંકાસ્પદ ડ્રોનને રોકવા માટે 30 મુખ્ય સ્થળો પર લેસર-આધારિત એન્ટી-ડ્રોન ટેકનોલોજી તૈનાત કરવામાં આવી છે.
- સુરંગની શોધ: આતંકવાદીઓ દ્વારા ઉપયોગમાં લેવાતી ભૂગર્ભ સુરંગો શોધવા માટે ‘ગ્રાઉન્ડ પેનિટ્રેટિંગ રડાર’ નો ઉપયોગ કરવામાં આવી રહ્યો છે.
સજ્જતાનું પરિણામ: ઘૂસણખોરની ધરપકડ
સરહદ પર વધતી જતી તકેદારીનો પુરાવો હાલમાં જ જોવા મળ્યો જ્યારે BSFએ જમ્મુ જિલ્લાના ગજનસુ વિસ્તારમાં એક 19 વર્ષીય બાંગ્લાદેશી નાગરિક, શરીફુલ ઇસ્લામ ભુઈયાને ઝડપી લીધો. તે આંતરરાષ્ટ્રીય સરહદ પાસે શંકાસ્પદ સંજોગોમાં મળી આવ્યો હતો અને તેને આગળની કાયદેસરની કાર્યવાહી માટે સ્થાનિક પોલીસને સોંપવામાં આવ્યો છે.
BSF handed over a Bangladeshi national to BPP Gajansoo ( PS Kanachak), who was apprehended near the International Border (IB) in the Gajansoo area. The individual has been identified as Shariful Islam Bhuiyan S/O Mozibul Haque Bhuiyan, aged 19 years, resident of Adra, District… pic.twitter.com/LnnzOSZKUO
— ANI (@ANI) January 1, 2026
બે વર્ષમાં સંપૂર્ણ સુરક્ષાનું લક્ષ્ય
કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રી અમિત શાહે લક્ષ્યાંક નિર્ધારિત કર્યો છે કે આગામી બે વર્ષમાં પાકિસ્તાન અને બાંગ્લાદેશ સાથેની ભારતની સરહદો સંપૂર્ણપણે સુરક્ષિત કરવામાં આવશે. BSF હાલમાં 6,300 કિલોમીટરથી વધુ લાંબી સરહદની રક્ષા કરી રહી છે અને નવી ટેકનોલોજીના સમાવેશથી ઘૂસણખોરીના દરને ન્યૂનતમ સ્તર પર લાવવાના પ્રયાસો ચાલુ છે.
સીમાવર્તી વિસ્તારોમાં રહેતા ગ્રામજનોએ પણ આ શાંતિ અને સુરક્ષાને આવકારી છે. તેમનું માનવું છે કે જ્યારે સરહદ શાંત હોય છે, ત્યારે જ તેઓ ખેતી અને અન્ય આર્થિક પ્રવૃત્તિઓ સુચારુ રીતે કરી શકે છે.
