“કરો યા મરો” આંદોલન હેઠળ દેશના 50 શહેરોમાં પ્રાણીઓ માટે માનવતાનો સંદેશ
રાજ્ય અને તંત્ર દ્વારા રખડતા શ્વાન તથા અન્ય પ્રાણીઓ પ્રત્યે થતી કથિત ક્રૂરતા સામે દેશના અનેક શહેરોમાં એકસાથે વિરોધ પ્રદર્શન યોજાયા છે. રાજકોટ સહિત કુલ 50 જેટલા શહેરોમાં નાગરિકો રસ્તા પર ઉતર્યા છે. કોલકાતા, દિલ્હી, વડોદરા અને ઇન્દોર જેવા શહેરોમાં પણ આંદોલનની અસર જોવા મળી છે. આ વિરોધને “કરો યા મરો” નામ આપવામાં આવ્યું છે. તેમાં પ્રાણીઓના જીવનના અધિકારની માગ ઉઠાવવામાં આવી છે.
બહુમાળી ભવન ચોક પર માનવતાનો સંદેશ
રાજકોટના બહુમાળી ભવન ચોક ખાતે યોજાયેલા વિરોધ પ્રદર્શનમાં 400થી વધુ લોકો જોડાયા હતા. તેમાં નાના બાળકો, મહિલાઓ અને વડીલો પણ મોટી સંખ્યામાં હાજર રહ્યા હતા. પ્રદર્શનકારીઓએ હાથમાં બેનરો અને પોસ્ટરો લઈને નારા લગાવ્યા હતા. સમગ્ર વિસ્તાર માનવતા અને કરુણાના સંદેશોથી ગુંજતો રહ્યો. પ્રાણીપ્રેમીઓએ શાંતિપૂર્ણ રીતે પોતાનો વિરોધ વ્યક્ત કર્યો હતો.
એકતરફી નિર્ણય સામે ઉઠેલો અવાજ
પ્રદર્શનકારીઓનું કહેવું હતું કે રખડતા પ્રાણીઓ માટે લેવાતા નિર્ણયો એકતરફી હોય છે. આવા નિર્ણયો લેતા સમયે ન તો પ્રાણીઓના હિત પર વિચાર થાય છે અને ન તો સમાજમાં સહઅસ્તિત્વ માટે કોઈ લાંબા ગાળાનો ઉકેલ રજૂ થાય છે. આ રીતે લેવામાં આવતી કાર્યવાહી સમાજમાં અસંતુલન ઉભું કરે છે. નાગરિકોએ આ બાબતને ગંભીર ગણાવી હતી. તેઓએ સંવેદનશીલ અભિગમ અપનાવવાની માગ કરી હતી.
જાહેર નાણાંના ઉપયોગ અંગે પ્રશ્નો
આંદોલન દરમિયાન નાગરિકોએ તંત્ર સામે અનેક પ્રશ્નો ઉઠાવ્યા હતા. તેઓએ જણાવ્યું હતું કે શિક્ષણ, આરોગ્ય અને સ્વચ્છતા માટે નાણાંની અછત દર્શાવવામાં આવે છે. ત્યારે નિર્દોષ પ્રાણીઓ સામેની કાર્યવાહી માટે જાહેર નાણાં કેમ ખર્ચાય છે તે સમજાતું નથી. પ્રદર્શનકારીઓએ આ સ્થિતિને નૈતિક રીતે અયોગ્ય ગણાવી હતી. માનવતા વિરુદ્ધના પગલાં બંધ કરવાની માંગ ઉઠી હતી.
સુપ્રીમ કોર્ટ સમક્ષ ન્યાયની અપીલ
વિરોધમાં જોડાયેલા લોકોએ સુપ્રીમ કોર્ટ સમક્ષ પણ અપીલ કરી હતી. રખડતા પ્રાણીઓના મુદ્દે ન્યાયસભર રીતે તેમની વાત સાંભળવામાં આવે તેવી માંગ કરવામાં આવી હતી. આંદોલનકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે કોર્ટના આદેશો ત્યારે જ યોગ્ય ગણાશે જ્યારે તેમાં પ્રાણીઓના કલ્યાણની શરતો સમાવિષ્ટ હોય. ન્યાયસંગત અને સંવેદનશીલ અભિગમની માગ સ્પષ્ટ કરવામાં આવી હતી.
પાંજરા નહીં, સુરક્ષિત ખુલ્લી વ્યવસ્થા
પ્રદર્શનકારીઓની મુખ્ય માંગ હતી કે શ્વાનોને પાંજરામાં બંધ ન કરવામાં આવે. તેના બદલે તેમને સુરક્ષિત અને ખુલ્લી જગ્યાએ રાખવામાં આવે. આવું ન કરવાથી પ્રાણીઓ માનસિક તણાવ અને ડિપ્રેશનનો શિકાર બને છે. રહેવા માટે પૂરતો ખોરાક, શુદ્ધ પાણી અને છાંયડાની વ્યવસ્થા જરૂરી હોવાનું જણાવાયું હતું. આ વ્યવસ્થા વૈજ્ઞાનિક ધોરણે થવી જોઈએ તેવી માંગ ઉઠી હતી.
સહાનુભૂતિથી ઘટશે સંઘર્ષ
નાગરિકોનું માનવું હતું કે જો માનવીઓ પ્રાણીઓ પ્રત્યે સહાનુભૂતિપૂર્ણ વલણ અપનાવે તો હુમલાની ઘટનાઓ ઘટી શકે છે. ક્રૂરતા બંધ કરીને સહઅસ્તિત્વ તરફ આગળ વધવું એ જ ઉકેલ હોવાનું જણાવ્યું હતું. સમાજમાં શાંતિપૂર્ણ વાતાવરણ બનાવવા માટે આ અભિગમ જરૂરી છે. પ્રાણીઓ પણ સમાજનો જ એક ભાગ છે તેવો સંદેશ અપાયો હતો.
અગ્રણીઓની હાજરી અને સંકલ્પ
આ વિરોધ પ્રદર્શનમાં અનેક અગ્રણીઓ અને પ્રાણીપ્રેમીઓ જોડાયા હતા. એડવોકેટ હર્ષિલ શાહ, પારસ સંઘવી, નિલેશ કોઠારી, યશ શાહ સહિતના લોકો હાજર રહ્યા હતા. અંતમાં પ્રદર્શનકારીઓએ સંકલ્પ વ્યક્ત કર્યો હતો કે આ સંઘર્ષ અટકશે નહીં. જ્યાં સુધી ન્યાયસભર અને વૈજ્ઞાનિક વ્યવસ્થા અમલમાં નહીં આવે ત્યાં સુધી આ આંદોલન ચાલુ રહેશે. માનવતા માટેનો આ અવાજ વધુ મજબૂત બનતો જશે.
