ATM કાર્ડ ઘરે ભૂલી ગયા છો? ગભરાશો નહીં, Google Payમાં આધાર કાર્ડથી આ રીતે બદલો UPI પિન
આજના ડિજિટલ યુગમાં UPI (યુનિફાઈડ પેમેન્ટ્સ ઈન્ટરફેસ) આપણા જીવનનો અનિવાર્ય ભાગ બની ગયો છે. સવારની ચાથી લઈને રાતના ડિનર સુધી, આપણે દરેક જગ્યાએ Google Pay જેવી એપ્સનો ઉપયોગ કરીએ છીએ. સુરક્ષાના દૃષ્ટિકોણથી સમય-સમય પર UPI પિન બદલવો અથવા ભૂલી ગયા હોવ ત્યારે તેને રીસેટ કરવો જરૂરી છે. અગાઉ આ માટે ડેબિટ કાર્ડ (ATM કાર્ડ) ની વિગતો હોવી ફરજિયાત હતી, પરંતુ હવે નેશનલ પેમેન્ટ્સ કોર્પોરેશન ઓફ ઇન્ડિયા (NPCI) એ આધાર-આધારિત વેરિફિકેશન ની સુવિધા શરૂ કરી છે.
જો તમારી પાસે તમારું ડેબિટ કાર્ડ નથી અથવા તે ખોવાઈ ગયું છે, તો પણ તમે માત્ર તમારા આધાર નંબરનો ઉપયોગ કરીને નવો UPI પિન બનાવી શકો છો. ચાલો આ પ્રક્રિયાને વિગતવાર સમજીએ.
આધારથી UPI પિન રીસેટ કરવા માટેની જરૂરી શરતો
પ્રક્રિયા શરૂ કરતા પહેલા, ખાતરી કરો કે તમારી પાસે નીચેની વસ્તુઓ ઉપલબ્ધ છે:
-
લિંક્ડ મોબાઈલ નંબર: તમારો એ જ મોબાઈલ નંબર બેંક અને આધાર (Aadhaar) બંનેમાં રજીસ્ટર્ડ હોવો જોઈએ.
-
આધાર કાર્ડ: તમારી પાસે તમારો આધાર નંબર હોવો જોઈએ.
-
બેંક સપોર્ટ: તમારી બેંક ‘Aadhaar-based OTP’ સુવિધાને સપોર્ટ કરતી હોવી જોઈએ. (હાલમાં દેશની મોટાભાગની અગ્રણી બેંકો જેવી કે SBI, HDFC, ICICI, PNB વગેરે આ સુવિધા આપી રહી છે).
-
સક્રિય બેંક ખાતું: તમારું બેંક ખાતું તમારી Google Pay એપમાં પહેલેથી લિંક હોવું જોઈએ.
સ્ટેપ-બાય-સ્ટેપ પ્રોસેસ: ડેબિટ કાર્ડ વગર UPI પિન કેવી રીતે બદલવો?
નીચેના સ્ટેપ્સને અનુસરીને તમે મિનિટોમાં તમારો પિન સેટ કરી શકો છો:
સ્ટેપ 1: Google Pay એપ ખોલો
તમારા સ્માર્ટફોનમાં Google Pay એપને લેટેસ્ટ વર્ઝન પર અપડેટ કરો અને તેને ઓપન કરો. સુરક્ષિત લોગિન માટે તમારું ફિંગરપ્રિન્ટ અથવા પિન નાખો.
સ્ટેપ 2: પ્રોફાઇલ સેક્શનમાં જાઓ
હોમ સ્ક્રીન પર ઉપર જમણી બાજુએ તમારો પ્રોફાઇલ ફોટો (Profile Picture) દેખાશે, તેના પર ટેપ કરો.
સ્ટેપ 3: બેંક એકાઉન્ટ પસંદ કરો
પ્રોફાઇલ સેક્શનમાં તમને ‘Payment Methods’ હેઠળ Bank Account નો વિકલ્પ મળશે. તેના પર ક્લિક કરો. અહીં તમારા દ્વારા લિંક કરાયેલા તમામ બેંક ખાતાઓની યાદી દેખાશે. જે બેંકનો UPI પિન રીસેટ કરવો હોય તેના પર ટેપ કરો.
સ્ટેપ 4: ‘Forgot UPI PIN’ પર ક્લિક કરો
બેંક એકાઉન્ટની વિગતો ખુલ્યા પછી, તમને નીચેની તરફ Forgot UPI PIN નો વિકલ્પ દેખાશે. તેના પર ટેપ કરો.
સ્ટેપ 5: આધાર કાર્ડનો વિકલ્પ પસંદ કરો
અહીં તમને મોટો ફેરફાર જોવા મળશે. સ્ક્રીન પર તમને બે વિકલ્પો મળશે:
-
Debit Card
-
Aadhaar તમારે ‘Aadhaar’ વિકલ્પ પસંદ કરવાનો રહેશે અને ‘Continue’ પર ક્લિક કરવાનું રહેશે.
સ્ટેપ 6: આધાર નંબર દાખલ કરો
હવે તમારે તમારા આધાર કાર્ડના પહેલા 6 અંક (First 6 digits) દાખલ કરવાના રહેશે. અંક નાખ્યા પછી પ્રોસીડ (Proceed) કરો.
સ્ટેપ 7: OTP વેરિફિકેશન (સૌથી મહત્વનું સ્ટેપ)
હવે તમારી પાસે બે અલગ-અલગ OTP આવશે:
-
પ્રથમ OTP આધાર જારી કરતી સંસ્થા (UIDAI) તરફથી આવશે.
-
બીજો OTP તમારી બેંક તરફથી આવશે. Google Pay ઘણીવાર આ OTP ને ઓટો-રીડ કરી લે છે, નહીંતર તમારે તેને મેન્યુઅલી દાખલ કરવા પડશે.
સ્ટેપ 8: નવો UPI પિન સેટ કરો
વેરિફિકેશન સફળ થયા પછી, તમને ‘Set UPI PIN’ નો વિકલ્પ દેખાશે. અહીં તમારી પસંદગીનો 4 અથવા 6 અંકોનો નવો પિન નાખો. તેને ફરીથી દાખલ કરીને કન્ફર્મ કરો.
અભિનંદન! તમારો નવો UPI પિન સફળતાપૂર્વક સેટ થઈ ગયો છે અને હવે તમે ડેબિટ કાર્ડ વગર ટ્રાન્ઝેક્શન કરી શકો છો.
સુરક્ષા માટે કેટલીક જરૂરી સાવચેતીઓ
-
પિન શેર ન કરો: તમારો નવો UPI પિન ક્યારેય કોઈને પણ ન જણાવો, ભલે તે બેંક કર્મચારી હોવાનો દાવો કરે.
-
પબ્લિક વાઈ-ફાઈથી બચો: પિન રીસેટ કે પેમેન્ટ કરતી વખતે હંમેશા તમારા પર્સનલ મોબાઈલ ડેટાનો ઉપયોગ કરો. પબ્લિક વાઈ-ફાઈ પર ડેટા ચોરીનો ખતરો રહે છે.
-
નિયમિત અંતરે પિન બદલો: સુરક્ષાના દૃષ્ટિકોણથી દર 3-4 મહિને તમારો પિન બદલવો એ સારી આદત છે.
-
અજાણી લિંક પર ક્લિક ન કરો: જો કોઈ તમને પિન રીસેટ કરવા માટે મેસેજમાં લિંક મોકલે, તો તેના પર ક્લિક કરશો નહીં. હંમેશા સત્તાવાર એપનો જ ઉપયોગ કરો.
નિષ્કર્ષ
આધાર આધારિત UPI પિન રીસેટ કરવાની સુવિધા એવા લોકો માટે વરદાન સમાન છે જેમનું ડેબિટ કાર્ડ એક્સપાયર થઈ ગયું છે અથવા જેઓ કાર્ડ પોતાની પાસે રાખવાનું પસંદ નથી કરતા. આ પ્રક્રિયા માત્ર ડિજિટલ ઈન્ડિયાના સપનાને મજબૂત નથી કરતી, પરંતુ બેંકિંગને વધુ સુલભ અને કાગળ રહિત (Paperless) બનાવે છે.
