સુરત બ્રેકિંગ: પાવરગ્રીડ લાઇન સામે દક્ષિણ ગુજરાતના ખેડૂતોનો બ્યુગલ, 12 ફેબ્રુઆરીએ મહારેલીનું એલાન
દક્ષિણ ગુજરાતમાં ખેતીની કિંમતી જમીનો પરથી પસાર થઈ રહેલી પાવરગ્રીડ વીજ ટ્રાન્સમિશન લાઇનનો વિરોધ હવે ઉગ્ર સ્વરૂપ ધારણ કરી રહ્યો છે. પાવરગ્રીડ કોર્પોરેશન દ્વારા પોલીસ બળનો ઉપયોગ કરી જબરજસ્તીથી જમીનનો કબજો લેવાના આક્ષેપો સાથે ખેડૂતોમાં ભારે રોષ જોવા મળી રહ્યો છે. આ અન્યાય સામે અવાજ ઉઠાવવા માટે આગામી 12 ફેબ્રુઆરીએ સુરતમાં ખેડૂતોની એક વિશાળ મહારેલીનું આયોજન કરવામાં આવ્યું છે.
ભાદોલ બેઠકમાં લેવાયો નિર્ણાયક નિર્ણય
ઓલપાડ તાલુકાના ભાદોલ ગામે તાજેતરમાં દક્ષિણ ગુજરાતના વિવિધ જિલ્લાના ખેડૂત આગેવાનો અને અસરગ્રસ્ત ખેડૂતોની એક મહત્વની બેઠક મળી હતી. આ બેઠકમાં સુરત, ભરૂચ, અંકલેશ્વર, નવસારી અને વલસાડ જિલ્લાના ખેડૂતો મોટી સંખ્યામાં હાજર રહ્યા હતા. ખેડૂતોએ એકસૂરે આક્ષેપ કર્યો હતો કે સરકાર અને પાવરગ્રીડ કોર્પોરેશન વિકાસના નામે ખેડૂતોના હિતોનું બલિદાન આપી રહ્યા છે. આ બેઠકમાં જ નક્કી કરવામાં આવ્યું કે લોકશાહી ઢબે વિરોધ નોંધાવવા માટે સુરતના અઠવાલાઇન્સ વિસ્તારથી કલેક્ટર કચેરી સુધી મહારેલી કાઢવામાં આવશે, જેમાં 5,000 થી વધુ ખેડૂતો જોડાશે.
મુખ્ય વિવાદ: 1885 નો ટેલિગ્રાફ એક્ટ અને શોષણ
ખેડૂતોના વિરોધનું મુખ્ય કારણ પાવરગ્રીડ દ્વારા ઉપયોગમાં લેવાતો બ્રિટિશ કાળનો 1885નો ઇન્ડિયન ટેલિગ્રાફ એક્ટ છે. ખેડૂત આગેવાનોના જણાવ્યા મુજબ:
-
આ કાયદાનો હવાલો આપીને ખેડૂતોની સંમતિ વિના તેમની જમીન પર મોટા ટાવરો ઉભા કરી દેવામાં આવે છે.
-
વર્તમાન સમયમાં જમીનોના ભાવ આસમાને છે, પરંતુ વળતરના નામે ખેડૂતોને નજીવી રકમ પધરાવી દેવામાં આવે છે.
-
ટાવર ઉભા થયા પછી તે જમીન ખેતી લાયક રહેતી નથી અને તે જમીનનું બજાર મૂલ્ય શૂન્ય થઈ જાય છે.
પોલીસ દમન અને જબરજસ્તીના આક્ષેપ
ખેડૂતોનો સૌથી ગંભીર આક્ષેપ એ છે કે પાવરગ્રીડ કોર્પોરેશન પાસે ઘણા કિસ્સાઓમાં કલેક્ટરના સ્પષ્ટ ઓર્ડર હોતા નથી, છતાં પોલીસ પ્રોટેક્શન સાથે રાખીને ખેતરોમાં કામ શરૂ કરી દેવામાં આવે છે. ખેડૂતો જ્યારે વિરોધ કરે છે ત્યારે તેમને પોલીસ કેસની ધમકી આપવામાં આવે છે અથવા અટકાયત કરવામાં આવે છે. “પોતાની જ જમીન બચાવવા માટે ખેડૂતોએ આજે ગુનેગારની જેમ ઉભા રહેવું પડે છે,” તેવો આક્રોશ ખેડૂતોએ વ્યક્ત કર્યો હતો.
દક્ષિણ ગુજરાતની ફળદ્રુપ જમીન જોખમમાં
દક્ષિણ ગુજરાતનો આ પટ્ટો શેરડી, કેળા, ડાંગર અને બાગાયતી પાકો માટે જાણીતો છે. ખેડૂતોનું કહેવું છે કે:
-
કિંમતી જમીનનું સંપાદન: હાઈ-વોલ્ટેજ લાઇન પસાર થવાને કારણે જમીનના ટુકડા થઈ જાય છે, જેનાથી આધુનિક ખેતી કરવી અશક્ય બને છે.
-
આર્થિક નુકસાન: માત્ર ટાવર બેસાડવાની જગ્યાનું વળતર મળે છે, પરંતુ લાઇન નીચે આવતી આખી જમીન બિનઉપયોગી બની જાય છે.
-
ભવિષ્યનો ખતરો: વીજ લાઇન નીચે મોટા વૃક્ષો વાવી શકાતા નથી, જે બાગાયતી ખેતી કરતા ખેડૂતો માટે પાયમાલી સમાન છે.
આગામી રણનીતિ: કલેક્ટર કચેરી પર હલ્લાબોલ
12 ફેબ્રુઆરીએ નીકળનારી મહારેલી માત્ર એક વિરોધ પ્રદર્શન નથી, પરંતુ ખેડૂત એકતાનું શક્તિપ્રદર્શન હશે. ખેડૂતોની મુખ્ય માંગણીઓ નીચે મુજબ છે:
-
જમીન સંપાદન કરતા પહેલા ખેડૂતોની લેખિત સંમતિ મેળવવી.
-
જમીનના વળતર માટે 1885ના જૂના કાયદાને બદલે 2013ના નવા જમીન સંપાદન કાયદા મુજબ બજાર ભાવે વળતર આપવું.
-
પોલીસ બળનો ઉપયોગ કરી ખેડૂતોને ડરાવવાનું બંધ કરવું.
-
જો જમીન લેવી જ હોય તો જમીનનો કાયમી કબજો લઈ યોગ્ય વળતર આપી ખેડૂતોને દેવામુક્ત કરવા.
નિષ્કર્ષ
એક તરફ સરકાર ઉર્જા ક્ષેત્રે આત્મનિર્ભર બનવા માંગે છે, તો બીજી તરફ અન્નદાતા પોતાની જમીન ખોઈ રહ્યો છે. જો સરકાર આ મામલે યોગ્ય મધ્યસ્થી નહીં કરે, તો આગામી દિવસોમાં દક્ષિણ ગુજરાતમાં ખેડૂત આંદોલન વધુ વ્યાપક બની શકે છે. 12 ફેબ્રુઆરીની મહારેલી આ લડાઈની દિશા નક્કી કરશે.