OpenAI હવે એવું નેટવર્ક બનાવશે જ્યાં માત્ર ‘અસલી માણસો’ને જ એન્ટ્રી મળશે
આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) ની દુનિયામાં ChatGPT અને Sora જેવા ક્રાંતિકારી ટૂલ્સ આપનાર કંપની OpenAI હવે વધુ એક મોટો દાવ ખેલવા જઈ રહી છે. રિપોર્ટ્સનું માનીએ તો, સેમ ઓલ્ટમેનના નેતૃત્વ હેઠળની આ કંપની હવે એક એવું સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ તૈયાર કરી રહી છે જે ઇન્સ્ટાગ્રામ, ફેસબુક અને એક્સ (Twitter) જેવા દિગ્ગજોને કડી ટક્કર આપી શકે છે.
આ પ્લેટફોર્મની સૌથી મોટી વિશેષતા તેનું ‘હ્યુમન-ઓન્લી’ (Human-only) વિઝન છે. એટલે કે અહીં બોટ્સ, ફેક પ્રોફાઇલ્સ અને સ્પામર્સ માટે કોઈ જગ્યા નહીં હોય. ચાલો વિગતવાર જાણીએ કે OpenAI નો આ નવો પ્રોજેક્ટ શું છે અને તે આપણી ડિજિટલ દુનિયાને કેવી રીતે બદલી શકે છે.

પ્રોજેક્ટનું વિઝન: અસલી ઓળખ પર ભાર
આજના સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ્સ પર સૌથી મોટી સમસ્યા ફેક ન્યૂઝ, સ્પામ બોટ્સ અને ઓટોમેટેડ એકાઉન્ટ્સની છે. ઘણીવાર એ જાણવું મુશ્કેલ બની જાય છે કે સ્ક્રીનની બીજી બાજુ કોઈ માણસ છે કે કોઈ કમ્પ્યુટર પ્રોગ્રામ. OpenAI આ સમસ્યાને જડમૂળથી ખતમ કરવા માંગે છે.
કંપની એક એવા સોશિયલ નેટવર્ક કન્સેપ્ટ પર કામ કરી રહી છે જ્યાં માત્ર ‘વેરિફાઇડ અને અસલી’ યુઝર્સ વચ્ચે જ વાતચીત થશે. તેનો હેતુ એક એવું સુરક્ષિત વાતાવરણ તૈયાર કરવાનો છે જ્યાં લોકો કોઈપણ બોટના હસ્તક્ષેપ વગર વાસ્તવિક ચર્ચા કરી શકે.
બાયોમેટ્રિક લોગિન: પાસવર્ડ અને ઈમેલનો યુગ પૂરો થશે?
OpenAI નું આ પ્લેટફોર્મ ઓથેન્ટિકેશન (Authentication) ની બાબતમાં અન્ય પ્લેટફોર્મ્સ કરતા તદ્દન અલગ હશે. સામાન્ય રીતે આપણે સોશિયલ મીડિયા પર ઈમેલ કે ફોન નંબરથી સાઈન-અપ કરીએ છીએ, જે સરળતાથી ફેક બનાવી શકાય છે. પરંતુ OpenAI ના આ નવા પ્લેટફોર્મ પર:
-
બાયોમેટ્રિક વેરિફિકેશન: સાઈન-અપ સમયે ફેશિયલ રેકગ્નિશન (Facial Recognition) અથવા અન્ય બાયોમેટ્રિક ચેક અનિવાર્ય હોઈ શકે છે.
-
નો બોટ એન્ટ્રી: બાયોમેટ્રિક ડેટા એ સુનિશ્ચિત કરશે કે દરેક એકાઉન્ટ એક જીવંત માણસ સાથે જોડાયેલું છે. આનાથી એક જ વ્યક્તિ દ્વારા અનેક ફેક એકાઉન્ટ્સ બનાવવાની શક્યતા ખતમ થઈ જશે.
-
વર્લ્ડકોઈન (Worldcoin) કનેક્શન? નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે OpenAI આમાં સેમ ઓલ્ટમેનના બીજા પ્રોજેક્ટ ‘Worldcoin’ ની ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ કરી શકે છે, જે ‘Orb’ દ્વારા આંખો સ્કેન કરીને ડિજિટલ ઓળખ સુનિશ્ચિત કરે છે.
AI કન્ટેન્ટની આઝાદી, પણ ઓળખ હશે અસલી
રસપ્રદ વાત એ છે કે ભલે આ પ્લેટફોર્મ બોટ્સ પર પ્રતિબંધ મૂકશે, પરંતુ તે AI-જનરેટેડ કન્ટેન્ટ ની વિરુદ્ધ નહીં હોય. યુઝર્સ આ પ્લેટફોર્મ પર AI દ્વારા બનાવેલા ફોટા, વિડિયો અને લખાણ મુક્તપણે શેર કરી શકશે. કંપનીનું માનવું છે કે ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ કન્ટેન્ટ બનાવવામાં થઈ શકે છે, પરંતુ પ્રોફાઇલ અને એન્ગેજમેન્ટ (લાઇક/કોમેન્ટ) સંપૂર્ણપણે માનવીય હોવી જોઈએ.
પ્રાઈવસી અને સુરક્ષાના પડકારો
જ્યાં એક તરફ બાયોમેટ્રિક લોગિન સુરક્ષાનો વાયદો કરે છે, ત્યાં બીજી તરફ તે ડેટા પ્રાઈવસી અંગે મોટા સવાલો પણ ઉભા કરે છે:
-
સેન્સિટિવ ડેટા: ફેશિયલ ડેટા અને બાયોમેટ્રિક્સ અત્યંત સંવેદનશીલ હોય છે. જો ક્યારેય ડેટા લીક થાય, તો તેના પરિણામો ફોન નંબર લીક થવા કરતા વધુ ગંભીર હોઈ શકે છે.
-
નિગરાણીનો ડર: ટીકાકારોનું કહેવું છે કે દરેક યુઝરની બાયોમેટ્રિક ઓળખ હોવાથી ‘ડિજિટલ સર્વેલન્સ’ એટલે કે દેખરેખનું જોખમ વધી શકે છે.
નિષ્કર્ષ
OpenAIનો નવો સોશિયલ મીડિયા પ્રોજેક્ટ એ સાબિત કરે છે કે ભવિષ્યમાં ‘અસલી હોવું’ (Authenticity) એ સૌથી મોટી સંપત્તિ હશે. AI ના વધતા યુગમાં માનવીય ઓળખને સુરક્ષિત રાખવી એ જ સૌથી મોટો પડકાર છે અને OpenAI આ પડકારને જ પોતાનું હથિયાર બનાવી રહ્યું છે. જો આ સફળ રહેશે, તો ઇન્ટરનેટ પરથી ફેક એકાઉન્ટ્સનો અંત આવી શકે છે.