પેટ્રોલ-ડીઝલના નિયમોમાં મોટો ફેરફાર, ૧ જુલાઈથી તમામ પ્રતિબંધો હટશે: વાહનચાલકો અને ઉદ્યોગોને મોટી રાહત
છેલ્લા કેટલાક મહિનાઓથી દેશભરમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલના વિતરણને લઈને ચાલી રહેલી કટોકટી અને સામાન્ય જનતા તેમજ વેપારીઓ માટે ઊભી થયેલી સમસ્યાઓનો અંત આવ્યો છે. કેન્દ્ર સરકારે તેલના વેચાણ અને તેના વ્યવસ્થિત વિતરણ પર લાદવામાં આવેલા તમામ કામચલાઉ નિયંત્રણોને તાત્કાલિક અસરથી હટાવી લેવાનો એક મોટો અને મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય કર્યો છે. સરકારના આ પગલાથી સામાન્ય વાહનચાલકોથી લઈને મોટા ઉદ્યોગપતિઓ સુધીના તમામ વર્ગના લોકોને મોટી રાહત મળશે. પેટ્રોલિયમ મંત્રાલય દ્વારા સત્તાવાર રીતે જાહેર કરવામાં આવ્યું છે કે, આ તમામ નિયંત્રણો હટાવવાનો નિર્ણય આગામી ૧ જુલાઈ, ૨૦૨૬ થી દેશભરમાં સત્તાવાર રીતે અમલમાં આવી જશે. જે લોકો પોતાના વાહનોની ટાંકી ફૂલ કરાવવા માંગે છે અથવા વ્યાપારી હેતુ માટે ઇંધણ ખરીદવા માંગે છે, તેમના માટે હવે કોઈ મર્યાદા રહેશે નહીં.
શા માટે લાદવામાં આવ્યા હતા ઇંધણ પર પ્રતિબંધો?
આ આખી સમસ્યાના મૂળ આંતરરાષ્ટ્રીય ભૌગોલિક તણાવ સાથે જોડાયેલા છે. મધ્ય પૂર્વ (મિડલ ઈસ્ટ) માં ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચે શરૂ થયેલા યુદ્ધના કારણે વૈશ્વિક સ્તરે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ (Hormuz Strait) કટોકટી વકરી હતી. આ વ્યૂહાત્મક દરિયાઈ માર્ગ પ્રભાવિત થવાને કારણે ભારતમાં આવતા ક્રૂડ ઓઈલ (કાચું તેલ), ડીઝલ અને ગેસના પુરવઠા પર નકારાત્મક અસર પડી હતી. દેશમાં ઇંધણની અછત ઊભી ન થાય અને સામાન્ય જનતાને લાંબા સમય સુધી અસુવિધાનો સામનો ન કરવો પડે તે માટે કેન્દ્ર સરકારે એક વ્યૂહાત્મક પગલું ભર્યું હતું.
સરકારે ગત ૧૨ જૂન, ૨૦૨૬ ના રોજ ઇંધણના વેચાણ અને સપ્લાયને સુગમ બનાવવા માટે કેટલાક કડક અને કામચલાઉ નિયમો અમલમાં મૂક્યા હતા. આ નિયમો હેઠળ, કોઈ પણ પેટ્રોલ પંપ પરથી દરરોજ વાહન દીઠ મહત્તમ ૨૦૦ લિટર ડીઝલ આપવાની જ મર્યાદા નક્કી કરવામાં આવી હતી. આ ઉપરાંત, મોટા ઔદ્યોગિક, વાણિજ્યિક અને સંસ્થાકીય ગ્રાહકોને સામાન્ય છૂટક પેટ્રોલ પંપ પર ભીડ કરવાને બદલે, તેમના માટે નક્કી કરાયેલા ખાસ કન્ઝ્યુમર પંપ પરથી જ બળતણ ખરીદવાની સખત સૂચના આપવામાં આવી હતી.

કાળાબજાર અને સંગ્રહખોરી પર સફળતાપૂર્વક મેળવ્યો કાબૂ
સરકારના જણાવ્યા અનુસાર, મધ્ય પૂર્વની ભયાનક કટોકટી અને યુદ્ધની પરિસ્થિતિ વચ્ચે પણ આ કામચલાઉ નિયમો ખૂબ જ કારગત સાબિત થયા હતા. આ નિયમોના કારણે દેશમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલની ઉપલબ્ધતા સતત જળવાઈ રહી હતી અને સૌથી મહત્વની બાબત એ છે કે દેશમાં ઇંધણની કાળાબજાર અને સંગ્રહખોરી પર સંપૂર્ણપણે કાબૂ મેળવી શકાયો હતો. જો આ નિયમો તે સમયે લાગુ ન કરવામાં આવ્યા હોત, તો બજારમાં કૃત્રિમ અછત ઊભી થવાની અને કિંમતો આસમાને પહોંચવાની પૂરેપૂરી સંભાવના હતી. સરકારે સમયસર લીધેલા પગલાંને કારણે તેલનો પુરવઠો ખોરવાયો નહોતો.

હવે દેશમાં પુરવઠો સંપૂર્ણપણે સામાન્ય
પેટ્રોલિયમ મંત્રાલયે દેશવાસીઓને આશ્વસ્ત કરતા જણાવ્યું છે કે હવે ભારતમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલનો પુરવઠો સંપૂર્ણપણે પૂર્વવત અને સામાન્ય થઈ ગયો છે. આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરેથી આવતા તેલના સપ્લાયની ચેનલ ફરી સુધરી ગઈ છે અને દેશમાં ઇંધણનો પર્યાપ્ત જથ્થો ઉપલબ્ધ છે. પરિસ્થિતિમાં ઝડપી સુધારો થવાને કારણે હવે આ પ્રકારના નિયંત્રણો ચાલુ રાખવાની કોઈ જરૂર જણાતી નથી. આથી જ આગામી ૧ જુલાઈથી ગ્રાહકો પોતાની ઈચ્છા મુજબ અને જરૂરિયાત મુજબ ગમે તેટલું ઇંધણ કોઈ પણ રોકટોક વગર ખરીદી શકશે. ખાસ કરીને ટ્રાન્સપોર્ટરો, ખેડૂતો અને ટ્રક ચાલકો જેમને ૨૦૦ લિટરની મર્યાદાના કારણે લાંબી મુસાફરીમાં મુશ્કેલી પડતી હતી, તેમને આ જાહેરાતથી ઘણો મોટો ફાયદો થવાનો છે.